Vuçiq diskuton për Kosovën me liderët botërorë

Kohët e fundit Aleksandër Vuçiç ka organizuar një sërë takimesh diplomatike, duke diskutuar përkeqësimin e marrëdhënieve me Kosovën me disa liderë botërorë

Nga Maja Zivanoviç

Presidenti serb Vuçiç ka nisur një raund të vazhdueshëm takimesh diplomatike në javët e fundit për të lobuar për interesat e Serbisë në mosmarrëveshjen e saj afatgjatë me dhe për Kosovën.

Takimet e tij me zyrtarë të botës erdhën përsëri në qendër të vëmendjes pasi ish-ministri i jashtëm dhe tani lideri i opozitës Vuk Jeremiç tha në mars se presidenti – një javë më parë – “ishte përpjekur të punësonte një kompani të shtrenjtë lobimi, e cila ende nuk i është përgjigjur nëse ishte e gatshme të pranonte ta përfaqësonte atë në Amerikë” – gjatë vizitës së tij të fundit në Nju Jork.

“E pyes Vuçiçin se cila është kjo kompani dhe cili është çmimi i angazhimit të tyre të mundshëm dhe nëse ata pranojnë ta përfaqësojnë atë, kush do të paguajë për këtë shërbim?,” pyeti Jeremiç, i njohur për ekspertizën e tij në marrëdhëniet ndërkombëtare, duke folur për gazetën e përjavshme Vreme.

Vuçiç konfirmoi se ishte në Nju Jork, por pretendoi se ishte në një vizitë private dhe mohoi të jetë takuar me ndonjë lobist, duke shtuar se ai kishte shkuar në SHBA me vajzën e tij, pasi nëna e saj ishte e sëmurë.

“Hipa në avion me njerëz, në një fluturim të rregullt me 270 persona të tjerë. Më pas një person më ofendoi, edhe pse e pa që isha me një fëmijë, me time bijë, dhe i dërgoi informacion të gjithëve dhe tha ky është psikopati,” tha Vuçiç për të përditshmen Blic më 21 mars.

Vuçiç shtoi se në vizitën e tij në Amerikë ai ishte thjesht “një njeri i zakonshëm, që ecte rrugëve të Nju Jorkut në orën 01:30 dhe 02:00, duke vizituar librari.”

Jeremiç pretendoi gjithashtu se para udhëtimit të tij në SHBA, Vuçiç kishte takuar presidentin e Kosovës Hashim Thaçi në Paris, gjë të cilën Vuçiç e mohoi gjithashtu.

Megjithatë, qëllimi i presidentit për ta përdorur vizitën e tij në SHBA për të lobuar për Serbinë mbi Kosovën u bë e qartë pasi zyra e tij më 22 mars zbuloi se, në fakt, përveçse kishte vizituar libraritë, ai ishte takuar edhe me Sekretarin e Përgjithshëm të OKB-së, Antonio Guterres.

Pas takimit, zyra për shtyp e Vuçiçit njoftoi se të dy zyrtarët kishin diskutuar situatën në rajon dhe gjendjen e dialogut të udhëhequr nga BE, tashmë të ndalur, midis Beogradit dhe Prishtinës.

Kosova shpalli pavarësinë nga Serbia në vitin 2008, pasi u shkëput de facto në vitin 1999 si rezultat i sulmit ajror të NATO-s mbi Serbinë. Shumica e vendeve perëndimore, përfshirë këtu edhe Shtetet e Bashkuara, e kanë njohur Kosovën si shtet shumë kohë më parë, por shteti i Kosovës vazhdon të kontestohet ende nga Serbia dhe Rusia, ndër të tjera.

Në një raport më 20 mars, Blic përshkroi udhëtimin e Vuçiçit në Nju Jork si një “vazhdimësi të ofensivës së tij diplomatike mbi Kosovën, gjë e cila tashmë vazhdon prej një kohe të gjatë”.

Duke cituar burime, ajo shtoi se presidenti “po përpiqej t’u shpjegonte ambasadorëve të vendeve të ndryshme në OKB-së situatën në lidhje me Kosovën dhe pozitën e Serbisë”.

Vuçiç përdori një mundësi tjetër për të nxjerrë në pah çështjen e Kosovës pas zgjedhjeve presidenciale në Rusi, të cilat i fitoi Vladimir Putin.

Pas një bisede telefonike në të cilën Vuçiç e përgëzoi atë për fitoren e tij, Putin “dënoi veprimet provokuese të autoriteteve të Prishtinës në Mitrovicë”, njoftoi zyra e Vuçiçit.

Mesazhi i referohej arrestimit të zyrtarit shtetëror serb në Kosovë me 26 mars. Policia e Kosovës ndaloi dhe dëboi kreun e Zyrës për Kosovës të qeverisë serbe Marko Djuriç, se kishte hyrë në Kosovë pavarësisht një ndalimi për praninë e tij.

Deklarata për shtyp nga zyra e Vuçiçit shtoi se Putini i kishte thënë Vuçiçit se Rusia “po monitoronte nga afër ngjarjet në Kosovë dhe se dënonte ashpër veprimet e Prishtinës dhe dhunën kundër popullit serb”.

Ditë më vonë, Vuçiç takoi zyrtarisht Federica Mogherinin, përfaqësuesen e lartë të politikës së jashtme të BE-së, dhe presidentin e Kosovës Hashim Thaçi. Vuçiç akuzoi homologun e tij në Kosovë se nuk kishte përmbushur kushtet e Marrëveshjes së Brukselit, duke filluar me krijimin e një Shoqate të pavarur të Komunave Serbe.

Pas këtij takimi, presidenti lajmëroi se së shpejti do të takonte edhe Wess Mitchell, ndihmës sekretarin amerikan të shtetit për çështjet e Europës dhe Euroazisë.

Ky nuk do të ishte takimi i parë i Mitchell me Vuçiçin, pasi dy zyrtarët janë takuar më 14 mars në Beograd.

“Mitchell, ndryshe nga shumë të tjerë, donte të dëgjonte se ç‘kishte për të thënë pala serbe,” tha presidenti serb, duke pranuar se dy zyrtarët kishin pikëpamje shumë të ndryshme në lidhje me Kosovën.

Edhe pse deri më tani nuk ka pasur asnjë takim me Mitchell, Vuçiç më pas takoi kancelaren gjermane Angela Merkel më 13 prill.

“Mund të më thërrisni kur të dëshironi,” i tha Vuçiçi Merkelit pas takimit – duke shtuar se një zgjidhje përfundimtare e çështjes Serbi-Kosovë do të kishte nevojë edhe për pëlqimin e Gjermanisë, Francës, BE-së, Amerikës, Turqisë dhe Rusisë, ndërsa do të duhej të lajmërohej edhe Kina.

Ai u shpreh gjithashtu “se nuk e zinte gjumi natën për shkak të Kosovës”.

Ndërkohë, më 10 prill, në Mostar, Bosnjë, ai takoi kryeministrin bullgar Bouko Borissov.

Një ditë më vonë ai u takua me ministrin e jashtëm francez Jean-Yves Le Drian. Vuçiç tha pas këtij takimi se dy zyrtarët analizuan “pikë më pikë” të gjithë Marrëveshjen e Brukselit.

Ky nuk është fundi i takimeve diplomatike të Vuçiçit. Është lajmëruar se më 7 maj, ai do të takohet gjithashtu me presidentin turk Recep Tayyip Erdogan./Birn/

Eva kafshoi mollën, Pandora hapi kutinë dhe kurioziteti vrau… Hej, çfarë ka prapa asaj dere?

Kurioziteti është një forcë e madhe – një që mendohet se shkaktoi Rënien, GPS-in, si dhe ndoshta disa fatalitete – por nuk është tërësisht e qartë përse njerëzit janë kaq shumë kuriozë

Mund të mendosh se kurioziteti i lindur nxit zbulimet, që nga ana e tyre përmirësojnë shanset tona për mbijetesë, ose të paktën na përmirëson jetën. Ndërkohë që kjo është padyshim e vërtetë, një eksperiment i fundit sugjeron që kurioziteti, në fakt e ka një anë të errët: edhe atëherë kur kemi arsye të forta të mendojmë se kurioziteti mund të na ndihmojë, ne qeniet njerëzore sërish i jepemi mollës proverbiale.

“Përse qeniet njerëzore, përfshirë shkencëtarët, kërkojnë informacion, duke përfshirë edhe informacion se si të manipulojmë gjenomin njerëzor dhe si të zhvillojmë armë të reja të shkatërrimit në masë?”, pyesin studiuesit e marketingut, Kristofer Hsi dhe Bauen Ruan, në revistën “Shkenca Psikologjike”. Nuk është thjeshtë që të marrim vendime më të mira në të ardhmen – ne kërkojmë gjithfarësoj informacionesh që janë pak a shumë të kotë, përveçse ndoshta si argëtim.

Përse njerëzit kërkojnë informacion?

Hsi dhe Ruan dëshironin të dinin se sa larg mund të shtynin atë pyetje: A mundet që kurioziteti të na vërë përfund, edhe atëherë kur nuk ka vlera argëtuese? Për ta zbuluar, ata kryen katër eksperimente, në të clët pjesëmarrësit kishin opsionin të kënaqnin kuriozitetin e tyre, që në rastin më të mirë do të prodhonte një rezultat neutral, dhe në rastin më të keq do të dhimbte vërtetë shumë – në dy prej eksperimenteve stilolapsat ishin të lidhur me energji elektrike për t’u dhënë mbajtëse tronditje 60-voltëshe.

Në një eksperiment veçanërisht të tmerrshëm, 53 studentë kolegji u ulën përpara ekraneve të kompjuterëve, ku kishte etiketa me shkrimet: “thonj”, “ujë”, ose “?”. Kur klikoheshin, e para bënte zhurmën e thonjve që çirrnin një dërrasë të zezë, ndërsa e dyta tingullin e ujit që hidhej në një enë. Butoni “?” luante ose njërin tingull, ose tjetrin, ndonëse pjesëmarrësit nuk e dinin se cilin. Disa studentë kishin vetëm 4 butona “?” ndërsa të tjerët kishin 44.

Nëse kurioziteti do të shërbente vetëm për të na sjellë përfitime, thotë Hsi dhe Ruan, atëherë njerëzit nuk duhej të shtypnin shumë butona “?”, sepse rezultati më i mirë do të ishte thjeshtë të dëgjonin ujin që derdhej në enë. Megjithatë, të përballur me më shumë pasiguri – 44 butona “?” – pjesëmarrësit shtypën mesatarisht 39 butona. Në situatën më të sigurtë – vetëm katër butona “?” – studentët shtypën vetëm 28 butona, gjë që sugjeron se njerëzit ishin të gatshëm të dëgjonin një tingull të pakëndshëm, për asgjë më shumë se sa thjeshtë për hir të kërshërisë.

“ne nuk themi që individët nuk duhet të kënaqin asnjëherë kuriozitetin e tyre, dhe ne e kuptojmë që kurioziteti mund të na shpjerë drejt njohurive të vyera”, shkruajnë Hsi dhe Ruan, “por ne duam gjithashtu të japim një argument të kundërt – kurioziteti nuk është gjithmonë dobiprurës”. Kjo është një gjë që ndoshta fizikani dhe udhëheqësi i Projektit Manhatan, Robert Openhaimer, do të kish dashur ta zbulonte më herët. Dhe sa për Evën, idiomën e maces e kështu me radhë? Epo, a nuk jeni pakëz kuriozë?

Në shqip nga bota.al

Mogherini dhe liderët e Ballkanit, darkë të përzemërt

Maqedonia përgëzohet nga BE. Jeni në rrugë të drejtë tha në Shkup përfaqësuesja e BE-së për politikën e jashtme, Federica Mogherini, por puna duhet të vazhdojë. Ndërkohë kryeministri i Kosovës, Haradinaj u takua me kryeministrin e Maqedonisë Zoran Zaevin

Përfaqësuesja e lartë e BE për punët e jashtme dhe politikat e sigurisë të BE-së dhe zëvendës kryetare e Komisionit Evropian Federika Mogerini, u shpreh para deputetëve në Kuvendin e Maqedonisë se arritjet e vendit vitin e kaluar ishin impresive. Sipas saj vendi është në rrugë të drejtë por duhet të vazhdojë të punojë edhe më shumë për të arritur të hyjë në familjen e madhe të Bashkimit Evropian. “Jeni në rrugën e drejtë. Kjo është arritje jo vetëm e qeverisë por e të gjitha institucionet e vendit. Jam e sigurt se në të ardhmen do të ketë edhe arritje tjera. Ne duhet t’ju falënderojmë për atë që arritët ta bëni. Këto janë rezultate të përbashkëta edhe të qeverisë edhe të opozitës” është shprehur përfaqësuesja e lartë e BE-së Federika Mogerini, në fjalimin para deputetëve në Kuvendin e Maqedonisë.

Mogerini në mënyrë metaforike rrugëtimin për anëtarësim në BE e krahasoi me një lojë e cila kalon në nivele të ndryshme dhe në secilin nivel duhet të punohet edhe më shumë për të kaluar në tjetrin. Ajo theksoi që vendi duhet t’i mbajë të qarta aspiratat e saj dhe të vazhdojë të investoj për t’i arritur ato. “Investoni në unitetet, investoni në institucionet demokratike, investoni në talentet e njerëzve sidomos të të rinjve kreativë, investoni në aspiratat dhe dëshirën e tyre për tu bërë pjesë e BE-së. Është koha të filloni të vraponi bashkë me fqinjët tuaj dhe jam e sigurt se bashkë do të shkoni shumë larg”, ka thënë Mogerini.

Darkë e përbashkët e kryeministrave të Ballkanit Perendimor

Kryeministri i Maqedonisë Zoran Zaev së bashku me përfaqësusen e lartë të BE-së Mogerini në mbrëmjen e së mërkurës u ulën në një darkë të përbashkët me liderët e shteteve të Ballkanit Përendimor për të diskutuar mbi sfidat dhe prespektivat e Ballkanit Perëndirmor në rrugëtimin euro-atlantik. Në darkën e përbashkët joformale kanë qenë të pranishëm kryeministrat e Shqipërisë, Serbisë, Kosovës, Malit të Zi dhe Bosnjës e Hercegovinës, Edi Rama, Ana Brnabiq, Ramush Haradinaj, Dushko Markoviq dhe Deniz Zvizdiq.

Federika Mogherini trifft Ministerpräsidenten der Westbalkan-Länder (Regierung Mazedonien)
Kryeministrat edhe një herë vërtetuan angazhimin e tyre të sinqertë për implementimin e plotë të reformave në vendet e tyre, me qëllim të përshpejtimit të proceseve për antarësim në BE.

Kryeministrat e Ballkanit perendimor, theksuan përcaktimin e tyre për përforcim të bashkëpunimit dhe fqinjësinë e mirë si dhe promovimin e bashkëpunimit rajonal. Ata u dakorduan se 2018 është viti historik për vendet e rajonit, të cilave u hapet mundësia e madhe për të bërë hapa të mëdhenj drejt integrimin Euroatlantik

Takimi Zaev-Haradinaj

Kosova është e interesuar të ketë raporte të mira me fqinjët e saj dhe Maqedonia është një shembull i mirë i bashkëpunimit ndër shtetëror, kështu është shprehur kryeministri i Kosovës Ramush Haradinaj pas takimit me kryeministrin e Maqedonisë, Zoran Zaev në kuadër të samitit digjital që po mbahet në Shkup. Nismat rajonale, projektet infrastrukturore, bashkëpunimi politik dhe diplomatik, partneriteti ekonomik, ishin disa nga temat e diskutimit në këtë takim.

Kryeministri Haradinaj, përmendi edhe rëndësinë që Kosova dhe Maqedonia kanë në menaxhimin e integruar të kufijve, marrëveshjen e roamingut, marrëveshjet e tjera tregtare dhe projektet infrastrukturore. “Maqedonia ka treguar një partneritet korrekt në raport me Kosovën dhe ka shënuar progres të madh në përfshirjen e shqiptarëve. Si Kosovë jemi të përkushtuar që ta vazhdojmë këtë partneritet, për të mirën e qytetarëve tonë”, ka deklaruar kryeministri Haradinaj.

Të dy kryeministrat u dakorduan që në takimin e parë të dy qeverive, i cili po përgatitet, të përafrojnë agjendat e tyre të përbashkëta politike dhe ekonomike, duke përgatitur një numër marrëveshjesh bilaterale dhe duke u fokusuar në zhvillimin e marrëveshjeve ekzistuese.

Qeveria harton platformën për bisedimet me Serbinë

Qeveria e Kosovës ka miratuar një platformë për dialogun politik me Serbinë. Kjo platformë do t’i procedohet Kuvendit të Kosovës për shqyrtim dhe miratim në formë të rezolutës

Kryeministri i Kosovës, Ramush Haradinaj, tha se hartimi i platformës ka pasuar takimet e shumta me presidentin Hashim Thaçi, kryetarin e Kuvendit, Kadri Veseli si dhe debatet e organizuara në lidhje me negociatat me Serbinë, ku kanë marrë pjesë edhe partitë politike.

Haradinaj tha se është me rëndësi që në Kuvendin e Kosovës janë të përfaqësuara të gjitha partitë, andaj edhe aty mund të zhvillohet debati gjithëpërfshirës rreth kësaj platforme.

“Ne vetëm e sponsorizojmë platformën, kurse Kuvendit i mbetet më pastaj që të vendos”.

“Ashtu siç do të vendos Kuvendi, ne do ta respektojmë. Andaj, iu lutem deputetëve që t’i përgjigjen kohës, etapës në të cilën ndodhemi, sepse ky dialog është shterrë dhe nuk po prodhon efekte, nuk po jep rezultate, kështu që duhet të kalojmë në fazën finale dhe ne duhet të insistojmë për këtë”, tha Haradinaj.

Po në lidhje me dialogun me Serbinë, një nga marrëveshjet që vazhdon të zvarritet sa i përket zbatimit është themelimi i Asociacionit të komunave me shumicë serbe.

Haradinaj, tha se Kosova është në proces e sipër të hartimit të statutit të këtij Asociacioni.

“Marrëveshja e Brukselit e ka paraparë që në fund të procesit, vlerësimin rreth harmonizimit të statutit me kushtetutën do ta jap Gjykata Kushtetuese e Kosovës”, theksoi ai, duke konfirmuar se në fund të procesit do të jetë edhe një vlerësim i Kushtetueses para se ky organ të themelohet.

Kohë më parë, përfaqësuesit politik të serbëve të Kosovës kishin paralajmëruar se do të formojnë njëanshëm Asociacionin, nëse një hap tutje drejt formimit të tij nuk e ndërmerr Qeveria e Kosovës.

Por, Haradinaj tha se ka kaluar koha e ultimatumit, ngase puna në draftimin e statutit tashmë ka filluar tashmë.

Në këtë frymë, edhe presidenti i Serbisë, Aleksandar Vuçiq, ka thënë të mërkurën në Beograd se përfaqësuesit e serbëve të Kosovës do të presin edhe tre muaj e gjysmë, duke respektuar kështu afatin e përcaktuar nga Bashkimi Evropian, për hartimin e statutit dhe themelimin e Asociacionit të komunave me shumicë serbe.

“Serbët s’do ta formojnë Asociacionin as nesër, e as pasnesër. Kemi pritur pesë vjet, do të presim edhe këta tre muaj, që askush të mos i akuzojë serbët se po i shkelin marrëveshjet dhe dakordimet ndërkombëtare”, pati theksuar Vuçiq.

Gjatë ditës, edhe përfaqësuesit e serbëve të Kosovës pritet të diskutojnë këtë çështje.

Butrinti- i Trojës

Iliria ka patur 2 mbretëri dhe disa principata. Kurorat kryesore që i jepnin dinjitet dhe madhështi Ilirisë kan qene mbretëria e Albanëve dhe ajo e Epirit. Albanët kishin si kryeqendër Albanopolin, kurse epirotët Trojën (Butrintin e sotëm, të riemërtuar keshtu nga Heleni dhe Andromaka, e veja e vellait Hektor. Cifti vendosi te mos largohej nga rrenojat e Trojes se shkaterruar, sic beri Enea dhe Paridi)

Heleni dhe Andromaka qendruan mbi rrenoja te djegura dhe dalngadale, duke besuar edhe ne profecite, parashikimet e orakujve, filluan rindertmin e kryeqytetit te shkaterruar, duke i nderruar edhe emrin, nga Troja ne Butrint, nepermjet ritualit te flise se nje demi (buthrotum)… prej te cilit rrjedh ky emer qe njohim sot, Butrinti.

Kurse Finiqi, ishte qytet-shteti tjeter konkurent i Epirioteve. Troja (Butrinti) kontrollonte te gjitha kanalet e komunikimit ujor-detar. Te gjithe duhet t`i paguanin taksen e kalimit trojaneve, perfshi ketu edhe banoret e Finiqit, feakasit. Derisa nje dite u merziten, u morren vesh te gjithe bashke dhe vendosen ta sulmojne Trojen e bukur, e keshtu e rrenuan dhe e plaçkitën.

Por ajo mbeti perseri me e bukura e te gjitha kohrave. Ja, sikurse edhe sot, le me goje hapur cdo vizitor, edhe ata me te shetiturit, me te kulturuarit, me mendjemedhenjte. Iliada eshte konsumuar ne nje territor rreth 20-30 km anes Trojes, Butrintit.

Itaka e Uliksit ndodhet po aty afer, ne krahun jug-perendimor te Trojes, Butrintit, sot territor administrativ grek, ku deri para 30 vjetesh, te gjithe flisnin shqip, dialektin arvanitas (epirotas).

Personazhet e Iliades dhe territoret e vendeve te permendura ne te, jane rreth e rrotull Butrintit, Trojes… sespe Troja nuk ekziston tjeterkund, pervecse ne jug te Shqiperise, ne Butrint.

Historia e saj eshte nje histori rebelimi i me te vegjëlve, i peshes se madhe te taksave, nje histori zilie, smire, lakmie, urrejtjeje, sulmi, pabesie, plaçkitje dhe rrenimi deri ne ekstrem. Jo, kurre, asesi nuk eshte nje histori dashnoresh, bjondesh apo laviresh, siç duan te na e percjellin mësuesit e këqinj.

……

ENEIDA- Virgjili

“Ju të lumtun jeni, që sot e tutje s’keni
pse me e drashtë fatin e paqëndrueshëm,
ndërsa neve gjithnji po na përplas ndër dallgë të reja.
Ju preheni n’qetsi, nevojë nuk kenime rrahë detin si na,
dhe me kerkue Auzoninë, që kurrë me e kapë s’po e kapim.
Ju jeni tue e pa Ksantin e ri edhe Trojën e re,
që me duert tueja ndërtue e keni.
Pastë një fat mat’mirë e kurrë mos e provoftë furinë e grekve!
N’arrifsha ndonjëherë atje në Tiber e n’ato fusha që përreth tij shtrihen,
në pafsha me kto sy tue u ngrejtë krenare ledhet qe kombit tim i janë premtue,
kam m’u përpjekë të baj çka asht e mundur, që dy qytetet motra dhe dy popujt,
me t’njajtin gjak, që Epiri e Hesperia të cilët i bashkon një trung i vjetër,
Dardani dhetë zezat e përbashkëta veç një atdhe të jenë për zemrat tona.
Edhe kjo ndjenjë ndër nipa u trashigoftë!”

Këto janë disa nga fjalët e lamtumirës që Enea i drejtoi Helenit, ndërsa qëndronte pranë anijeve të ankoruara jashtë murevetë Butrintit, gati të nisej drejt Italisë.

Në versionin e historisë së Virgjilit, Enea sëbashku me familjen dhe shokët e tij arrin të gjejë një qytet jo vetëm të sunduar nga Heleni e Andromaka, sidhe bashkëkombasit e tij trojanë, por të ndërtuar sipas imazhit të vetë Trojës: ‘një Trojë e vogël, me një kopje të Pergamus-it të madh dhe një qytet ku Enea mund të përqafonte portalet e portës Skea.

Si rrjedhojë, fjalimi i tij në praninë e Helenit nuk është thjesht një përshëndetje personale duke njohur pozitën e këtij parashikuesi, por i drejtohet të gjithë banorëve të Butrintit me një aluzion të një prejardhjeje të përbashkët. Në fakt, siç e bën të qartë edhe gjysma e fundit e fjalimit të tij, lamtumira e Eneas kthehet në një premtim të një lidhjeje trashëgimie më të madhe që u bëhet të gjithë banorëve të Epirit, përtej kohës dhe historisë.

p.s.

Pra: EPIRI dhe DARDANIA bashkë nje Atdhe`.

Po përse kemi frike ta themi se Butrinti eshte pikerisht vete TROJA. As e vogel as e madhe. as e para as e dyta… por e vetmja TROJE qe ka ekzistuar ndonjehere. Kush e ka frike kete perfundim?! Perse?! Pse i behet kaq çensure ketij pohimi, ketij fakti, kesaj panorame kaq te qarte edhe ne ditet tona…?! (sh.autorit)

Ja se çfare sheh vet Virgjili, me syte e tij ne Butrint, kur miku i tij Perandori Jul Qezar, e dergon aty ne rezidencen e vet me ekskluzive, sepse Virgjili vuante nga azma, nga probleme te rrugeve te frymemarrjes.

Sapo ve kemben ne Butrint, Virgjili sherohet nga nje semundje qe po ia merrte shpirtin. Ai kollitej dhe nxirtte gjak, gje per te cilen u shqetesua edhe vet perandori, miku i tij, Qezari.

Sapo u riperteri, Virgjili poet e kronikant, i shkruan nje leter falenderimi dhe pershkruese mikut te tij Qezarit. Prej kesaj letre, merr fill i gjithe rrefimi i tij lirik Eneida, e cila transformohet ne nje veper madheshtore qe fsheh te verteta te medha, te palexuara deri me tani.

Vete Ugolini, dijetari, historiani, arkelologu, antropologu italian i viteve 30-të, duke lexuar pikerisht Eneiden e Virgjilit, kthehet ne brigjet joniane dhe zbulon se poshte kodres se mbuluar me balte, shkurre dhe peme, ndodheshin rrenojat e nje Qyteti unik, eksluziv te lashtesise. Butrinti. TROJA.

Flitet per Troiën por ne fakt nuk ka asnje gjetje, asnje rrenoje, perveçse Butrintit, me te gjitha karakteristikat e asaj qe pershkruhet edhe tek Iliada, nga vete Homeri. Me mure te trashe e gure te medhenj, nga brenda te veshur me ar, i mbinkarkuar me lluks, art dhe detaje mbreterore. I rrethuar me uje, ne nje klime perfekte.

E pas Homerit, ai qe shkruan eshte Virgjili… Ja se ç`thotë ai vete, kur i rrefen Qezarit per ate qe e ka mahnitur me shume.

….

Eneida, Libri III

Pas vdekjes së Neoptolemit, nga mbretëria i ra
një pjesë Helenit, i cili këto vise i quajti Kaoni
nga emri Trojan Kaon;
Dhe në këto kodra një Pergam të ri
ndërtoi bashkë me një kështjellë trojane
… kur ja, nga qyteti, heroi,
i biri i Priamit, Heleni, i shoqëruar nga një turmë, vjen;
na njohu dhe plot me gëzim na shpuri në pallat
ku për çdo fjalë, që thonim ai lëshonte lotë.
Para unë eci e shoh një Trojë ndërtuar sipas shembullit të së madhes,
një Pergam dhe një përrua të thatë me emrin e Ksanthit,
duke hyrë putha prakun e portës Skea.
Gjithashtu edhe shokët e mi teukrët u gëzuan që gjetën një qytet mik.
Mbreti i priti në portikët e gjerë të pallatit;
Në mes të sallës rreth tryezave zbraznin kupat për nder të Bahut,
pinin me enë të arta dhe bënin flijime… plazhe shume afer Butrintit-Trojës.

Me ne fund, historia po kthehet me koke larte. Tanime po flasin te gjithe, edhe te vdekurit e pakallur, ata qe kane patur mundesine dhe lejen per te folur ne emer te te gjitheve, por qe s`e kane bere, per arsye mediokriteti dhe interesa personale…

Bazat shqiptare në dispozicion të ushtrisë amerikane, Xhaçka: Çfarë më tha sekretari Mattis…

Ministrja e Mbrojtjes Olta Xhaçka, në përfundim të vizitës së saj zyrtare në Shtetet e Bashkuara ka zbuluar detaje ng takimi me Sekretarin amerikan të Mbrojtjes, James Mattis

Në një intervistë për Zërin e Amerikës, Xhaçka tha se i ka vënë në dispozicion SHBA dhe NATO-s, bazat e ushtrisë shqiptare, ajrore, detare dhe ato tokësore.

Por duket se Xhaçka nuk ka marrë një premtim nga Mattis nëse SHBA do të vendosë të ketë prezencë ushtarake në Shqipëri.

Sipas ministres Xhaçka, vendi ynë nuk kërcënohet vetëm nga influenca e Rusisë por edhe nga “Influenca nga Jugu”. Xhaçka përmendi këtu ekstremizmin fetar.

Cilat janë pritshmëritë tuaja lidhur me këtë kërkesë?

Në radhë të parë unë dua të vlerësoj angazhimin operacional të FA të Shqipërisë që kanë realizuar këto vite. Ne jemi për NATO-n por edhe për SHBA një faktor stabiliteti në rajon.

Ne diskutuam për të gjitha sfidat jo vetëm për rajonin por edhe më gjerë. Kërkesa jonë vjen edhe si rezultat i faktit që NATO sot nuk ka kapacitete të saja në Ballkanin Perëndimor. Duke patur parasysh këtë bëmë një kërkesë për të vënë në dispozicion të gjitha bazat tona.

A keni marrë ndonjë sinjal se NATO ka interes të ketë një bazë të tillë?

Sekretari Mattis u shpreh shumë i predispozuar për t’i konsideruar këto kërkesa. Megjithatë unë mendoj që një prezencë e NATO apo SHBA në një vend që ka treguar gjatë gjithë këtyre viteve se mund të jetë një aleat shumë i denjë, do të ishte një mundësi e mirë për modernizimin e forcave tona. Padiskutim që kanë të bëjnë me ndikimin rus por edhe nga Jugu, ekstremizmi fetar.

Kjo kërkesë është bërë edhe më herët dhe duket se nuk ka një aprovim.

Ne nuk po diskutojmë për aprovim por për të thelluar bashkëpunimin me NATO dhe aleatët.

Ju folët dje për një rritje të ndikimit rus në Shqipëri, por përmendët se janë vënë re qëllime në rritje nga vende të tjera si Kina dhe Turqia.

Nuk besoj se këto janë çështje për t’u diskutuar në thellësi në një studio televizive. Por është e vërtetë ajo që thashë më parë, influenca nga Rusia por edhe nga Jugu. Ne i konsiderojmë këto bashkë me aleatët, sigurisht disa janë për t’u marrë seriozisht e disa jo.

I kam kërkuar kësaj kompanie të konsiderojë rritjen e kapaciteteve dhe ndonjë investim tjetër. Menaxhimin e sistemit e kryen Lockheed Martin dhe Gem electronica. I kam këruar që të bëjnë një vlerësim të gjithë sistemit të monitorimit ajër, tokë, det. Si dhe të kenë një prezencë të shtuar të investimeve të indistrisë amerikane në vendin tonë.

Si i përgjigjeni zërave për fikje të radarëve?

Tërësisht të pavërteta, fikja e radarëve nuk ekziston.

Kush janë veteranët mashtrues që detyruan një grua për seks me pagesë? Flet Hysni Gucati

Kryetari i Organizatës së Veteranëve të Luftës së UÇK-së, Hysni Gucati, thotë se nuk e di se kush janë gjashtë personat e kësaj organizate ndaj të cilëve EULEX-i të mërkurën ngriti aktakuzë për mashtrim me lista të veteranëve

Në një prononcim të shkurtër për Gazetën Express, i pari i organizatës së veteranëve, tha se edhe ata janë informuar në media për aktakuzën.

“Me dite nuk e dimë kush janë. Edhe ne përmes mediave kemi dëgjuar”, tha ai përmes telefonit.

Ndryshe, EULEX ka ngritur aktakuzë ndaj gjashtë personave që dyshohen se kanë ushtruar ndikimin e tyre që në këmbim të pagesave deri në 1 mijë euro, të sigurohet statusi dhe pensioni i veteranit të UÇK-së.

Aktakuza, sipas njoftimit të Prokurorisë së Shtetit, përfshin edhe detyrimin në prostitucion, duke pretenduar se njëri nga të akuzuarit ishte përfshirë edhe në shtytjen dhe aranzhimin e marrëdhënieve seksuale me pagesë ndërmjet një gruaje dhe disa burrave, duke përfituar nga kushtet e rënda ekonomike të saj.

“Policia e Kosovës dhe e EULEX-it i kanë filluar hetimet e tyre të përbashkëta në janar të vitit 2016. Hetimet kanë sjellë deri te zbulimi i një rrjeti ilegal të tregtimit të armëve dhe një sasie të armëve që përbëheshin nga eksplozivë dhe dy armë automatike. Përveç këtyre, në posedim të pandehurve ishin kapur edhe disa armë tjera të ndryshme”, thuhet në njoftim.

Sipas këtij njoftimi prokuroria pretendon se të pandehurit kanë ushtruar ndikim në mënyrë që të siguronin statusin dhe më pastaj edhe pensionin e Shoqatës së Veteranëve të Luftës të UÇK-së në këmbim të një pagese deri në një mijë euro.

Të pandehurit kësisoj e kanë dëmtuar buxhetin shtetëror të Kosovës, thuhet në kumtesë, përcjell Gazeta Express.

“Tre të pandehur janë akuzuar për veprat penale në lidhje me këto veprimtari (Ushtrim i ndikimit, Mashtrim dhe Falsifikim të dokumenteve), nga të cilët dy ishin falsifikuesit e këtij statusi me anë të mashtrimit, ndërsa njëri ishte përfitues i statusit të falsifikuar të veteranit të luftës”.

“Në të njëjtën kohë, njëri nga të pandehurit ishte përfshirë edhe në shtytjen dhe aranzhimin e marrëdhënieve seksuale me pagesë ndërmjet një gruaje dhe disa burrave; duke përfituar nga kushtet e rënda ekonomike të saj dhe duke përfituar nga kjo veprimtari”, thuhet më tej në njoftim. Aktakuza është ngritur në Gjykatën Themelore të Mitrovicës.

Zbulimi i madh në Rusi, 300 tulla me alfabetin më të vjetër të shqipes

Me një shqipe të shkëlqyer, të cilën e ka mësuar nga dy pedagoget ruse që kishin jetuar në Shqipëri në vitet ’50, Gertruda Intrei dhe Irina Horonina, studiuesi bjellorus Aleksandër Novik rrëfen ekskluzivisht për “Shqiptarja.com” një nga zbulimet më të mëdha në Rusi të trashëgimisë kulturore shqiptare

Në më shumë se dhjetë shekuj arkeologji, faktet e ekzistencës së një alfabeti shqip mungojnë. Mbishkrimet e zbuluara më së shumti janë ose në alfabetin latin, ose grek, dhe ka vetëm ndonjë gjurmë të pastudiuar ende të alfabeteve të vdekura të shqipes…

Por ja, në vitin 2015, arkeologu rus Dmitry Zenyuk ka zbuluar në fshatin Margaritovo në zonën e Uzovit, Rusi, mbishkrime në gjuhën shqipe të shkruara në tulla. Në fillim, kur arkeologët zbuluan objektet me mbishkrimet shqipe, i krahasuan me Alfabetin e Elbasanit dhe u mendua se ishte një alfabet që shqiptarët e Ukrainës e kishin marrë me vete.

Për fat të keq, historia e vajtjes së një numri të madh shqiptarësh në territorin e Perandorisë Ruse, për studiuesit shqiptarë është pothuajse e panjohur. Për shumë vite, kjo histori ka qenë e panjohur, jo vetëm për shoqërinë ruse, por edhe për shkencëtarë dhe specialistë në fusha të ndryshme të disiplinave humanitare.

Zbulimi i 200 tullave ku janë ruajtur shkronja e fjalë shqipe ka tronditur tashmë opnionin shkencor, ndërkohë që sot në muzetë ruse numërohen rreth 300 copë të ngjashme. Fakti që për dy shekuj mërgimi në Rusi dhe tre shekujt të tjerë në Bullgari shqiptarët e Ukrainës kanë ruajtur identitetin, traditat dhe gjuhën shqipe, nuk ka befasuar vetëm studiuesin e njohur Aleksandër Novik, por edhe albanologë të tjerë të huaj.

Nëpërmjet kësaj interviste Aleksandër Novik zbulon një faqe të panjohur të trashëgimisë shqiptare, një monument që ruhet përtej këtij vendi dhe larg syrit të studiuesve shqiptarë apo vëmendjes së Akademisë së Shkencave të Shqipërisë…

Dhe me sa duket këtë vit, pas përpjekjeve për reformimin e Akademisë, trashëgimia e shqiptarëve të Ukrainës po merr vëmendjen e merituar. Aleksandër Novik u nderua pak ditë më parë në Tiranë me Çmimin Kombëtar të Akademisë së Shkencave për vitin 2017, për studimet e tij për shqiptarët e Ukrainës.

Për “Shqiptarja.com”, Aleksandër Novik ka rrëfyer se në Rusi ccështja e studimit të diasporës shqiptare është shumë e rëndësishme. Sipas Novik gjatë shekullit të 20-të në Rusi janë bërë zbulime dhe analiza shkencore me nivel të lartë për të folurën shqipe në vendbanimet e jugut të Ukrainës, në rajonet e Odesas she Zaporozhies, ku nisi edhe periudha e themelimit të kolonisë së parë të “Karakurtit” që i takon fillimit të shekullit të 19-të, më saktë vitit 1811.

Intervista

Zoti Novik, çfarë ju ka nxitur ju për të pasur një kontakt me shqiptarët e Ukrainës dhe të nisnit studimet për këtë minoritet etnik?

-Në jug të Ukrainës ka katër fshatra shqiptarë. Paraardhësit e shqiptarëve të sotëm të Ukrainës kanë ikur nga krahina e Korçës dhe zonat rreth saj afërsisht. Ne supozojmë se kanë ikur pesë shekuj më përpara. Ata kanë ikur në lindje të Bullgarisë. Në rajonin e Varnës në Bullgari shqiptarët kanë jetuar afërsisht tre shekuj, edhe në fillim të shekullit të 19-të ata kanë ikur në territoret e perandorisë ruse për shkak të luftrave ruso-turke.

Deri tani ata kanë ruajtur gjuhën e tyre amtare. Kuptohet që shqiptarët që janë atje flasin shqip, kuptohet në gjuhën arkaike. Ata flasin “klisha” dhe jo “kisha”, ata flasin “gluha” e jo “gjuha”, ashtu siç flasin edhe arbëreshët e Italisë.

Ju vetë jeni ukrainas, shqiptaro-ukrainas apo rus?

-Jo nuk jam shqiptar, nuk jam ukrainas, nuk jam rus. Në fakt kam prejardhje bjelloruse, jam bjellorus, por kam lindur në Rusi, në Magadan, në verilindje të Rusisë shumë afër nga Alaska nga Amerika e Japonia, por shkollën e mesme e kam mbaruar në Bjellorusi dhe pastaj kam vazhduar studimet e mia në Petërburg, në Universitetin shtetëror të San Peterburg dhe pas mbarimit të Universitetit kam mbaruar studimet pasunivesitare në muzeun Punskamera dhe punoj në këtë muze tani. Jam drejtor i Departamemetit të Studimeve Europiane, dhe vazhdoj të jap ligjërata në Universitetin e Shën Petërburgut.

Cili ka qenë shkaku që ju frymëzoheni nga tradita të harruara të popujve ose të vetë popujve të harruar?

-Është profesioni im. Kam mbaruar studimet pasunivesitare dhe për mua është interesanate dhe e rëndësishme që të zbulojë të studiojë ruajtjen dhe traditën e popujve ballkanikë.

Kur keni ardhur për herë të parë në Shqipëri?

-Në Shqipëri? Shumë interesante kjo. Për herë të parë unë isha në trojet shqiptare në Kosovë në vitin 1990, dhe pastaj pas dy vjetësh në vitin 1992 kam ardhur për herë të parë në Shqipëri.

E dinit mirë shqipen që në atë kohë?

-Normale, natyrisht që e dija sepse shqipen unë e kam studiuar në Universitetin e Shën Petërburgut.

Kur ratë në kontakt me gjuhën shqipe të folur, vutë re ndonjë diferencë me atë që kishit mësuar?

-Jo. Unë e kam mësuar gjuhën shqipe me pedagogë shumë të mirë në Universitetin e Petërburgut. Për shembull Gertruda Intrei ka jetuar këtu në Shqipëri në vitet ‘50 dhe pastaj vazhdonte të punonte në Universitetin e Petërburgut. Unë isha student i saj. Këtu në Shqipëri ka filluar studimet në fund të viteve ‘50 edhe Irina Horonina. Kur isha për herë të parë, jo vetëm në Shqipëri, por edhe në Kosovë unë kam komunikuar pa problem.

Shqipëria ka jetuar në diktaturë dhe e izoluar, ju si albanolog a lejoheshit vinit në vendin tonë?

-Jo vendet tona ishin ndarë për shkak të politikës dhe para viteve ‘90 nuk mund të vija. Nuk ksistonin marrëdhëniet diplomatike, politike, tregtare e kulturore

Kur i takoni shqiptarët e Ukrainës, çfarë gjërash të veçanta keni zbuluar në karakterin e tyre dhe që u bënë përshtypje më shumë?

-Për mua është çudi që së pari shqiptarët e Ukrainës kanë ruajtur gjuhën e tyre amtare dhe vetëdijen pothuajse për pesë shekkuj, në një kohë që nuk kishin raporte me Gadishullin e Ballkanit për dy shekuj, kur u zhvendosën në Rusi dhe për mua kjo përbën një rast të veçantë dhe me shumë interes në shkencat që unë studioj. Ata kanë ruajtur gjuhën amtare dhe vetëdijen etnike.

Para tre vjetësh në një seminar të Kosovës ju shpallët se kishit zbuluar mbishkrime në një alafabet të veçantë të shqipes rreth 500-vjeçare dhe kjo më la shumë mbresë. “Shqiptarja.com” bëri një lajm që ngjalli interes të madh tek lexuesit. Ku bazohet ky studim juaji. Si zbuluan këto dokumente?

-Këto dokumente nuk u zbuluan në territorin e Ukrainës, por në territorin e Rusisë së sotme në brigjet e detit Azov në fshatin Margaritovo. Tre vitet e fundit unë shkova bashkë me studentët e kolegët e mi në jug të Rusisë, në brigjet e detit Azov, në rajonin e Ostovit. Në fund të sheklullit të 18-të në këtë vend ishin në themeluar disa fshatra, domethënë Margaritovo, Epirski, Albanski, domethënë fshati i Albanëve, i shqiptarëve. Para 20 vjetësh arkeologu rus Midriz Injuk ka zbuluar disa tulla me mbishkrime të sistemit të vjetër të shqipes.

I keni ju fotografitë me këto tulla?

-Po po kemi i kemi, dhe janë zbuluar rreth 200 tulla ku janë ruajtuar shenjat e sistemit të shkrimit të vjetër të shqiptarëve, ndërsa duke i mbledhur të gjitha zbulimet janë rreth 300 kopje të tilla. Themeluesi i fshatit Margaritovo është Margaret Bllazon, dhe për të ka pasur diskutime se është edhe me origjinë greke, por kjo ngatërrohet, sepse kanë ardhur në Rusi shqiptarë nga Shqipëria dhe shqiptarë të Greqisë, që i quanin “Arvanutë të Greqisë” dhe “Arvanutë”. Ky problem ende diskutohet. Margariti ishte njeri pasur dhe unë mendoj se ai do të bënte fare mirë ndërtime me tulla me shenja të shkronjave greke, po të ishte grek, dhe s’kishte arsye t’i bënte në një gjuhë që s’ishte e askujt aty në Rusi. Aty para disa vjetësh arkeologu rus, Dmitry Zenyuk, ka zbuluar një sistem të shkrimit shqiptar. Themeluesi i fshatit Margariti mendohet se ishte shqiptar nga Kreta dhe ai ka marrë shumë tokë nga qeveria ruse për shërbimin e tij në ushtri dhe kishte afërsht 200 kilometra tokë. Kështu ai ka organizuar një ndërmarrje të tillë që ta rrethonte një pjesë të madhe me tulla dhe në çdo tullë të kishte një shenjë, shkronjë shqipe. Në korrik do shkojmë përsëri në atë zonë dhe ndoshta do të zbulojmë artefakte të reja. Në zonën e Detit Azov nuk flitet më në gjuhën shqipe, por popullata ka mbajtur kujtime për arnautët të cilët janë themeluesit e këtij fshati dhe vendbanimet përreth.

Kur u bë lajmi për alfabetin e rrallë të zbuluar në letër, kureshtje të madhe pati edhe i ndjeri Robert Elsie, që më pyeti për burimin e lajmit, pasi ju supozonit se mund të bëhej fjalë për Alfabetin 400-vjeccar të Elbasanit. Keni biseduar për këtë ju me Elsie?

-Këto mbishkrime që janë ruajtur në këto tulla, unë mendoj se janë pjesë e sistemit të vjetër të shkrimit të shqipes. Në fakt nuk është Alafabeti i Elbasanit, sicc u mendua në fillim, por është një alfabet tjetër. Jemi duke vijuar studimet dhe në korrik ne do të shkojmë sërish në Margaritovo për ekspeditë me kolegët. Kemi biseduar edhe me Elsie. Ne mendojmë se është një alfabet tjetër edhe më i hershëm, me më shumë shkronja. Ideja për një alfabet më të hershëm ishte e Elsie. Kështu që do të vijojmë zbulimet tona.

Në këtë territor, ekspedita jonë e organizuar nga Universiteti Shtetëror i Shën Petersburg në vitin 2015 ka grumbulluar shumë materiale, tregime, etj. Në lidhje me praninë e shqiptarëve në shekujt e 18-të dhe 19-të. Kështu në fund të shekullit të 18-të, në rajonin e Azovit u themelua fshati Margaritovo, emri i të cilit është i lidhur ngushtë me Margaret Bllazon, zyrtar i lartë, me origjinë nga shqiptarët e mërguar aty.

Më lejoni ju bëj një pyetje jashtë profesionit, cili është opinioni juaj për vendimin e largimit të Ambasadave ruse nga vendet e Ballkanit dhe Europës?

-Opinioni im privat dhe personal është që është gabim. Për jetën njerëzve puna e diplomatëve është shumë e rëndësishme, dhe na duhet të kemi raporte të mira, marrëdhënie të mira, dhe diktati në këtë mënyrë ndikon keq mes marrëdhënieve mes popujve, mes vendeve të ndryshme. Na duhet të diskutojmë probleme nga më të ndryshmet.

Sa ka ndihmuar Ambasada Ruse gjatë pranisë së saj në Shqipëri për të thelluar studimet për shqiptarët e Ukrainës?

-Tek ne institucionet shkencore punojnë vetë dhe nuk kanë ndikim nga politikanët dhe nga qeveria. Unë për shembull mund të merrem me çdo popull në tërë botën, pa asnjë diktat nga Këshilli Shkencor. Jemi të lirë në zgjedhjen e studimeve tona. Jemi të lirë në veprimet tona.

…………………………………

Zbulimi i tullave

“Letrat” e dheut të harruar, ruhen shqip në tulla të lashta në Margaritovo

Sipas Aleksandër Novik në korrik të vitit 2015 në fshatin Margaritovo të rrethit Azov, në rajonin e Rostovit, ka shkuar për të punuar një ekspeditë etno-gjuhësore nga Univesiteti i Shën Petersburg-ut. Arsyeja e mbërritjes së tyre atje, ishte zbulimi i një monumenti të rrallë të trashëgimisë së lashtë shqiptare. Objektet e gjetura ishin rreth 200 tulla me mbishkrime të ngjashme me tre alfabetet e përdorura në Shqipëri rreth 400-500 vjet më parë, si ai i Elbasanit, i Vithkuqit dhe Alfabeti i Veso Beut, që kishin përkatësisht 53 shkronja, 31 shkronja dhe 22 shkronja.

Pas këtij zbulimi që bëri bujë në Moskë në vitin 2015, arkeologu Dmitry Zenyuk në një konferencë për mediat është shprehur se:

“Në fakt, ky është një zbulim që u bë për një kohë shumë të gjatë. Tulla e parë e ngjashme që kam gjetur ishte kur isha nxënës në klasën e tretë. Ndërsa në këtë moment nga zbulimet e bëra tulla të tilla njihen me rreth 300 kopje.

Në vitin 2007 kemi bërë një krahasim të letrave të shënuara në tulla me gjuhën e Elbasanit, ku gjatë kësaj kohe u përgatit një bazë teorike dhe u bënë tabelat krahasuese. Po kjo punë nuk ishte e mjaftueshem pa marrë mendinin e skstertëve shqiptarë.

Vetëm tani, për herë të parë, mund të deklarojmë zyrtarisht se në jug të Rusisë është hapur një monument që dokumentimin e shkrimit të vjetër të shqiptare.

Dhe është e mahnitshme! Në botë mbijetojnë disa disa shembuj të përdorimit të alfabetit të vdekur të shqipes në arkivat shtetërore në Tiranë, ku një nga ato është “Bibla e Anonimit të Elbasanit” dhe disa letra nga tregtarët dhe artizanët nga Elbasani të afërmit e tyre të mërguar.

Prandaj gjetjet nga fshati Margaritovo janë me interes serioz shkencor!”. Këto kanë qenë deklaratat e arkeologut Dmitry Zenyuk, pas zbulimit të tullave me mbishkrime në gjuhën shqipe./Shqiptarja.com

Rriqrat ndërrojnë destinacion, këtë sezon ia mësyjnë Prishtinës

Kosova vazhdon të përballet me sëmundjen e etheve hemorragjike, apo pickimit të rriqrave siç njihet ndryshe. Në muajt e fundit të këtij viti, dhjetëra kosovarë janë pickuar nga rriqrat. Por siç duket për këtë sezon, epiqendra do të ndërrojë destinacion nga Malisheva, në të cilën ka qenë fillimisht, për në Prishtinë

Në bazë të të dhënave të fundit për katër muajt e parë të këtij viti më shumë të pickuar nga rriqrat ka pasur në Prishtinë se sa në Malishevë. Zyrtarë të Klinikës Infektive,kanë dhënë për Express detaje rreth etheve hemorragjike si dhe situatës në terren.

Vajza e Mirjeta Pllanës, 13 vjeçe, para dy javësh u pickua nga rriqrat derisa ishte duke luajtur në një park në Prishtinë. Dy rriqra, njëri në këmbë e tjetri në vesh e kishin pickuar atë. Rriqrat nga trupi i së miturës u larguan nga mjekët e qendrës kryesore familjare në Prishtinë.

“E kam pas vajzën duke luajtur. Po më thotë mami veshi po më dhemb, kur po e shoh, rriqër. Menjëherë e dërgova në Qendrën e Mjekësisë. Dy rriqra i kishte pas në trup”, thonë nëna e së miturës.

E rast të njëjtë si të 13 vjeçare kanë edhe dhjetëra persona të tjerë në Prishtinë. Vetëm në Klinikën Infektive të Qendrës Klinike Universitare të Kosovës, për katër muajt e parë të këtij viti rreth 36 qytetarë kanë kërkuar ndihmë nga pickimi i rriqrave.

Kështu i ka thënë të dielën Express’it, drejtori i klinikës, Hamdi Ramadani. Ai thotë se rritje të numrit nga pickimet pritet që të ketë në muajt e ardhshëm.

“Ne tash veç jemi në sezonin epidemike të insekteve siç janë rriqrat. Mendojmë se në muajt e fundit do të kemi rritje hala më të madhe-enorme të rasteve. Ne e kemi grupin e ekspertëve të cilët vazhdimisht po bëjnë zgjerimet rreth pickimit të rriqrave. Për fat të mirë deri më sot ne nuk kemi shënuar raste me sëmundje të shumta të rriqrave. Deri më tani, klinika jonë ka regjistruar 47 raste nga grup mosha dhe rajone të ndryshme”, thotë Ramadani.

Ai tregon se në nga Malisheva gjatë këtyre katër muajve, shërim nga pickimi i rriqrave ka kërkuar vetëm një person.

“Më së shumti ka paraprirë, regjioni i Prishtinës me 36 raste. Pastaj Obliqi e pastaj Lipjani. Malishevë e kemi vetëm një rast, është fat i mirë, për shkak se ju e dini se vatër epidemike e etheve hemorragjike është Malisheva. Të gjitha këto raste janë trajtuar në mënyrë ambulatore”, tregon drejtori i Klinikës Infektive të QKUK’së. Ramadani u bënë thirrje organeve që merren me shëndetësinë në kryeqytet që të fillojnë me spërkatjen e zonave problematike tek të cilat po paraqiten rriqrat.

Tutje, infektologu Hamdi Ramadani thotë se Klinika Infektive, ka kapacitete dhe ilaçe të nevojshme për t’i trajtuar të gjitha rastet e pickimit.

“Ne i kemi të gjitha terapitë përkatëse në kuadër të luftimit të kësaj sëmundjeve epidemike. Tri vitet e fundit Kosova nuk ka shënuar asnjë rast të pickimit”, shpjegon Ramadani.

Për gjithë këtë punë nga Ministria e Shëndetësisë deklarojnë se kanë marrë masa parandaluese edhe këtë vit. Edhe këtë vit, si vitet paraprake, kemi marrë masa parandaluese për ethet hemorragjike krime kongo, së bashku me këshillin ndërministror. Prej vitit 2013, kur kanë ndodhur 11 vdekje në Kosovë, më nuk kemi pasur situatë të tillë. Kjo, falë bashkëpunimit me institucionet relevante”, deklarojnë nga MSH.

Megjithëkëtë, në vitin 2013, në Kosovë kanë humbur jetën 11 persona nga ethet hemorragjike dhe janë pickuar nga rriqrat 5,200 qytetarë. Derisa në vitet në vijim, falë masave parandaluese, janë evituar viktimat.

Kujtojmë së koha kur sëmundja e etheve hemorragjike krime kongo shfaqet në Kosovë është nga prilli deri në shtator. Kjo sëmundje shkaktohet nga pickimi i rriqrave, ndërsa vatër e saj janë Malisheva, Rahoveci, Suhareka dhe Klina. /GazetaExpress/

NATO, gati 35 mijë forca për ‘luftë’, plani më i madh që nga Lufta e Ftohtë

Deri në 35,000 ushtarë do të marrin pjesë në stërvitjet ushtarake të NATO-s në të gjithë Norvegjinë këtë vit – më e madhja që vendi ka parë që nga Lufta e Ftohtë

Kombi skandinav, i cili ndan kufirin e Arktikut me Rusinë, do të presë trupa nga 30 vende gjatë Trident Junction, e planifikuar për tetor dhe nëntor.

Më shumë se 120 avionë, 70 anije dhe 10,000 automjete do të marrin pjesë në ushtrimet stërvitore, të cilat vijnë mes tensioneve të larta midis Moskës dhe Perëndimit.

Operacionet do të zhvillohen në zonat përreth Atlantikut të Veriut dhe Detit Baltik, duke përfshirë Islandën, dhe hapësirën ajrore të Finlandës dhe Suedisë.

Anije, forca nga toka, ddeti, forcat speciale të operacionit dhe forcat amfibe do të marrin pjesë në atë që është një nga ushtrimet më të mëdha të NATO-s në vitet e fundit.

Frank Sølvsberg, zëdhënës i Trident Juncture, tha se stërvitjet do të jenë tre herë më të mëdha se çdo stërvitje tjetër ushtarake e kryer në Norvegji.

Operacioni do të jetë aq i madh norvegjezët janë paralajmëruar per te. Nderkohe Admirali i SHBA James G. Foggo, i cili aktualisht shërben si komandant i Forcave Detare të SHBA në Evropë, vizitoi Norvegjinë përpara stërvitjeve të planifikuara dhe i tha TV 2: “Është një mundësi e mahnitshme e trajnimit për të gjitha palët e përfshira. Unë mendoj se kjo dërgon një mesazh të qartë për të tjerët që do të kërcënojnë aleancën’.

Stërvitjet vijnë nderkohe qe tensionet vazhdojnë të rriten midis Rusisë dhe vendeve perëndimore mbi krizën në Siri.

Vladimir Putin ka mbështetur regjimin e diktatorit Bashar al-Assad gjatë luftës shkatërruese civile të vendit.

Por Amerika, Franca dhe Britania kanë bashkuar forcat dhe nisen sulme ajrore mbi bazat e dyshuara të armëve kimike në vendin e shkatërruar nga lufta pas një sulmi me gaz helmues në një qytet të mbajtur me rebelim.

Zëdhënësi i NATO-s, Oana Lungesku, tha për MailOnline: ‘Për të mbajtur vendet tona të sigurta në një botë të paparashikueshme, ne duhet të sigurohemi që Aleanca jonë është e fortë”.