Rusia, Turqia dhe Irani, krijojnë aleancë kundër SHBA-ve

Turqia, Rusia dhe Irani do të mbajnë një takim të nivelit të lartë në Soçi më 22 nëntor për të diskutuar situatën në rajonet Afrin dhe Idlib të Sirisë, tha Presidenti Rexhep Tajip Erdogan. Erdogan, Presidenti iranian Hassan Rouhani dhe Presidenti rus Vladimir Putin do të vijnë së bashku pothuajse një javë pas takimit Erdogan-Putin në Soçi

“Ne, Turqia, Rusia dhe Irani, dëshirojmë vazhdimin e procesit të Astanas. Ne do të bashkohemi në nivelin e liderëve më 22 nëntor. Një ditë para nesh, ministrat tanë të jashtëm do të mbajnë bisedime përgatitore. Do të kemi mundësinë të shqyrtojmë zhvillimet e fundit veçanërisht në Afrin dhe Idlib,” u tha Erdogan gazetarëve në bordin e fluturimit të tij të kthimit nga Katari vonë më 15 nëntor. “Unë besoj se ky takim do të jetë shumë i rëndësishëm,” shtoi ai.

Shefat e stafit të përgjithshëm të të tre vendeve do të vijnë së bashku në Soçi për të diskutuar aspektin ushtarak të zhvillimeve të fundit në Afrin dhe Idlib, tha Erdogan, raporton “Hurriyet Daily News”.

Turqia, Rusia dhe Irani ranë dakord si pjesë e Procesit të Astanës për të monitoruar armëpushimin midis regjimit sirian dhe grupeve të armatosura të opozitës nëpërmjet ngritjes së katër zonave të shkyçjes. Turqia dhe Rusia u ngarkuan për të vëzhguar armëpushimin në Idlib, me ushtrinë turke duke punuar për të ruajtur “pikat e vëzhgimit” brenda rajonit të mbajtur nga rebelët.

“Siç e dini, kjo çështje e krijimit të 12 pikave të vëzhgimit është një çështje e ndjeshme. Në këto pika, ne tregojmë fleksibilitet ndaj kërkesave të Rusisë dhe madje edhe të Iranit. Por ne nuk marrim parasysh kërkesat e Iranit për Afrin. Sepse Rusia na bëri premtime për tërheqjen nga Afrin në Samitin e G20 në Hamburg,” tha Erdogan.

Ai gjithashtu vuri në dukje se zyrtarët rusë treguan se ata mund të toleronin lëvizjet e mundshme nga Turqia në përgjigje të “kërcënimeve dhe provokimeve”. “Ne e vlerësojmë Afrinin nga kjo perspektivë. Mbrojtja e strukturës demografike në Afrin është ndër ndjeshmëritë tona,” tha ai.

Erdogan theksoi se Ankaraja dhe Moska ranë dakord të mbajnë koordinimin midis proceseve të Astana dhe Gjenevës që synojnë të zgjidhin luftën siriane, duke përsëritur qëndrimin e Turqisë kundër YPG dhe Partisë së Bashkimit Demokratik (PYD).

“Nuk do të ketë lëshime për këtë. Ne, Turqia, nuk do të jemi kurrë në tavolinën ku edhe organizatat terroriste janë të pranishme. Kjo vlen edhe për Gjenevën dhe Astanën. Nëse ka një organizatë terroriste, askush nuk duhet të presë praninë tonë. Në politikë ekziston një çështje e nderit dhe ne kurrë nuk do të japim koncesione për nderin e politikës. Këtë i kam thënë Putinit,” tha ai.

Lidhur me një marrëveshje midis Putinit dhe Presidentit të SHBA-së Donald Trump – duke nënvizuar nevojën për të nisur përpjekjet për një “zgjidhje politike”, Erdogan përsëriti thirrjen e tij për një “tërheqje të plotë të të gjitha trupave ushtarake” në Siri, kështu që negociatat mund të rifillojnë.

“Ne do të bëjmë gjithçka që është e nevojshme për një zgjidhje politike. Kombet e Bashkuara do të përfshihen gjithashtu. Le t’i bëjmë këto hapa,” shtoi Erdogan.

Presidenti turk gjithashtu kujtoi se SHBA-të ofruan armë të rënda dhe municione YPG (ushtrisë kurde) dhe “më shumë se 3.500 kamionë”, ndërsa SHBA ka gjithashtu 13 baza ushtarake brenda Sirisë dhe po ndërton një tjetër në Raka./Periskopi/

Anulohet konferenca e Haradinajt me Mogherinin

Në faqen zyrtare të Komisionit Evropian në mëngjes thuhej se kryeministri i Kosovës, Ramush Haradinaj dhe shefja e BE-së për politikë të jashtme, Federica Mogherini do të mbajnë një konferencë për media

Konferenca e paralajmëruar në ora 11:00, sipas faqes zyrtare është anuluar. Nuk janë dhënë detaje se pse ndodhi një gjë e tillë, derisa për takimin Haradinaj-Mogherini, kryeministri shkroi në Facebook dhe Qeveria e Kosovës lëshoi një komunikatë për media ku thuhet se Kryeministri i Republikës së Kosovës, Ramush Haradinaj, u takua sot në Bruksel me Përfaqësuesen e Lartë të BE-së për Politikë të Jashtme dhe Siguri, Federica Mogherini, me të cilën bisedoi për perspektivën dhe rrugën evropiane të Kosovës.

Kryeministri Haradinaj theksoi se me dinamikën e përcaktuar me qeverisjen e re është përshpejtuar edhe procesi i përmbushjes së Agjendës së Reformave Evropiane dhe kriteret e përcaktuara me Marrëveshjen e Stabilizim Asociimit.

Haradinaj tha se Kosova është e përkushtuar dhe po punon në reformat në fushën e sundimit të ligjit, në zhvillimin ekonomik, në arsim e shëndetësi dhe synon që të arrijë deri në fund të vitit 2018 statusin e vendit kandidat për anëtarësim në BE.

Ai tha se perspektiva evropiane e Kosovës duhet të jetë e qartë dhe e hapur dhe nënvizoi rëndësinë e përmbylljes së procesit të liberalizimit të vizave me BE-në.

Haradinaj tha se Kosova ka mbetur vendi i fundit dhe i vetmi në Evropë pa lirinë e lëvizjes dhe përshpejtimi i këtij procesi do të ndihmonte qytetarët dhe vendin.

Kryeministri Haradinaj theksoi se Kosova ka përmbushur obligimet e saj në këtë proces dhe tha se kriteri i mbetur i marrëveshjes së demarkacionit me Malin e Zi ka nis të adresohet me fillimin e punës së Komisionit të ri shtetëror. Ai tha se gjetjet e komisionit në raportin përfundimtar do të analizohen dhe pas kësaj do të procedohet më tutje.

Kryeministri Haradinaj tha se anëtarësimi i Kosovës në të gjitha organizatat ndërkombëtare duhet të bëhet pa pengesa.

“Kosova është faktor stabiliteti dhe po dëshmon përkushtim në ndërtimin e marrëdhënieve të mira me fqinjët përfshirë edhe Serbinë, me të cilën po zhvillon dialog për normalizim marrëdhëniesh”, citohet të ketë thënë Haradinaj.

Kreu i ekzekutivit të Kosovës theksoi se dialogu Kosovë-Serbi duhet të riformatohet, të afatizohet dhe të përfundojë me një rezultat konkret, të njohjes reciproke ndërmjet dy shteteve.

Në takimin me Përfaqësuesen e Lartë të BE-së, Federica Mogherini, morën pjesë edhe zëvendëskryeministri dhe ministër i Jashtëm, Behgjet Pacolli, dhe ministrja e Integrimeve Evropiane, Dhurata Hoxha.

Eksperti gjerman: Ku gaboi Evropa kur e nisi dialogun Kosovë – Serbi

Që në fillim, ishte e qartë se në fund të dialogut midis Beogradit dhe Prishtinës do të duhej të arrihej një lloj marrëveshje obligative për normalizimin e marrëdhënieve ndështetërore

Këtë e thotë analisti gjerman Bodo Veber, duke theksuar se ndonëse nuk dihen detajet e marrëveshjes, korniza është e qartë – të dyja palët duhet të angazhohen të mos bllokojnë njëra-tjetrën në rrugën drejt BE’së, raporton “b92”.

“Duke pasur parasysh se Serbia është shumë më afër anëtarësimit në BE se sa Kosova, kjo do të thotë se Serbia do të duhet të angazhohet të mos bllokojë anëtarësimin e Kosovës në BE, i cili është skenari me të cilin Serbia do të hyjë në BE, si një anëtare e plotë, pra, nuk do të jetë në gjendje të ndryshojë politikën dhe të parandalojë hyrjen e Kosovës në BE sapo Kosova të përmbushë kushtet për të,” tha Bodo Veber, bashkëpunëtor i lartë i Këshillit të Politikave të Demokratizimit të Berlinit.

Sipas tij, “në parim, nuk është për t’u habitur” se presidenti serb Aleksandar Vuçiq më herët i zbuloi publikut të brendshëm se Serbia para se të bashkohej me BE’në duhet, përveç kushteve të tjera, të nënshkruajë një dokument ligjërisht detyrues për normalizimin e marrëdhënieve me Prishtinën.

Ai beson se njoftimi i Vuçiqit për një marrëveshje të tillë nuk binte në kohën e zgjedhur rastësisht, duke pasur parasysh se ai ishte në Bruksel më parë, por thekson se “ai nuk është i sigurtë se ai diktoi një deklaratë të tillë të Brukselit apo Uashingtonit”.

Veber parashikon që kuadri i negociatave për një marrëveshje të ardhshme ligjore detyruese do të shkojë drejt zgjidhjes së të gjitha çështjeve të hapura, duke përfshirë çështjen e kufijve dhe regjimit kufitar midis Beogradit dhe Prishtinës, problemet e pronës, si dhe një garanci e plotë ndërkombëtare për Kosovën, duke përfshirë anëtarësimin në Kombet e Bashkuara.

Në këtë kontekst, shton ai, Beogradi do të paraqesë idetë e tij se si mund ta përmbushë këtë kornizë pa e njohur Kosovën.

Ëeber beson se një marrëveshje e tillë detyruese duhet të hiqet pasiqë faza e re e dialogut Beograd-Prishtinë nuk ka filluar ende, si dhe Gjermania, si një lojtar i rëndësishëm gjatë gjithë procesit, mungon plotësisht sepse nuk ka ende një qeveri të re, dhe ka shumë të ngjarë që ajo nuk do të ketë. Deri në fillim të vitit të ardhshëm nuk mund të ketë një qeveri të re gjermane.

Veber rikujtoi se marrëveshja e prillit 2013 u caktua zyrtarisht si marrëveshja e parë, në kontekstin e kushteve që kancelarja gjermane Angela Merkel kishte vendosur në vitin 2012, duke përfshirë heqjen e të ashtuquajturave institucione paralele, që janë njohur si “institucioni i shtetit të Serbisë në Kosovë”.

“Duke pasur parasysh se ne kemi parë dy raunde presidenciale të dialogut në Bruksel që nga mesi i vitit 2007, mendoj se është e qartë se BE-ja dëshiron ta përshpejtojë procesin dhe e kuptoi se zbatimi i marrëveshjes së prillit ishte shumë i ngadalshëm, filloi kriza dhe prandaj dialogu do të përshpejtohet brenda fazës së re tashmë të shpallur, e cila pikërisht do të synojë këtë marrëveshje përfundimtare detyruese“, tha Ëeber.

Vuçiq tha më parë se BE nuk do të lejojë që Serbia të bëhet anëtare e plotë e BE’së pa një dokument ligjërisht detyrues në fund të procesit të normalizimit të marrëdhënieve me Prishtinën.

Studiuesi i njohur jep alarmin: Ballkani në rrezik

Rreziku i një ripërtëritjeje të dhunës dhe paqëndrueshmërisë politike po rritet në Ballkan, sipas analistit Daniel Serwer, një njohës i mirë i problematikave të rajonit

“Dekadat e progresit në pajtimin e paskonfliktit dhe rimëkëmbjen ekonomike në vazhdën e ndërhyrjeve të udhëhequra nga Shtetet e Bashkuara të viteve 1990, janë venitur, e në disa fusha madje ka kthim mbrapa”, thotë Serwer.

Marrëveshjet ndërkombëtare që sjellin paqe, duke u bazuar në parimin që kufijtë ekzistues nuk duhet të zhvendosen për të akomoduar dallimet etnike, janë të dobësuar e mund të shpërbëhen fijesh me pasoja të padëshirueshme për Shtetet e Bashkuara.

Këto mund të përfshijnë radikalizimin e myslimaneve të Ballkanit, rritjen e problemeve ruse në kufijtë e ose madje brenda Organizatës së Traktatit të Atlantikut të Veriut (NATO) – për shembull, në Shqipëri, Kroaci apo Mal te Zi – si dhe një krizë të re refugjatesh për aleatët evropianë.

Gjatë 10-vjeçarit të fundit, Shtetet e Bashkuara kanë kërkuar të ulin angazhimet e tyre në Ballkan dhe t’ia kalojnë stafetën Bashkimit Europian, por Brukseli është i hutuar, i ndarë dhe ngurrues.

“Rënia e gjatë pas krizës financiare të vitit 2008, asaj fiskale greke, vërshimit të emigrantëve nga Lindja e Mesme dhe Brexit-i e kanë rrudhur dëshirën e bllokut për zgjerim. Besueshmëria e BE-së është zvogëluar në mënyrë dramatike, ashtu si dhe ajo levave të saj mbi politikanët e Ballkanit të cilët ndihen të kërcënuar nga reformat e kërkuara për anëtarësim, por nuk shohin shanse për t’u bashkuar me unionin së shpejti”, vazhdon Serwer.

Një përsëritje e konflikteve ushtarake të zgjatura dhe intensive që dëmtonin Ballkanin në vitet 1990 është e pamundur – shpjegon eksperti, i cili e konsideron megjithatë paqëndrueshmërinë dhe përplasjet e armatosura, ndoshta duke përfshirë paraushtarakët e trajnuar dhe të pajisur me rusë, janë një mundësi reale.

Ky skenar mund të shkaktojë spastrime të gjëra etnike, krime kundër njerëzimit, sfida ndaj institucioneve ekzistuese shtetërore, ndryshime kufitare dhe radikalizim të mëtejshëm mysliman.

Ahmeti vs Abrashi

Balotazhi për kryetarin e Prishtinës do të përballë kryetarin aktual, Shpend Ahmeti, i cili po e synon edhe një mandat dhe rivalin e tij nga LDK-ja, Arban Abrashi. Në raundin e parë, Ahmeti mori 43.32 për qind, apo 38.294 vota, ndërsa Abrashi 35.79 për qind, apo 31.428 vota

Pas caktimit të datës zyrtare nga KQZ-ja për zgjedhjet e balotazhit, të dy kandidatët bënë marrëveshje parapake të koalicionit me kundërkandidatët e raundit të parë. Ahmeti bëri koalicion me Selim Pacollin e AKR-së, e Abrashi me atë të AAK-së, Arbër Vllahiun, shkruan sot Koha Ditore.

Pacolli, ka marrë 10.21 për qind, apo 8.965 vota në zgjedhjet e 22 tetorit, kurse Vllahiu ka marrë 2.862 vota, apo 3.26 për qind të votave të tërësishme.

E VV-ja, në ditën kur bëri koalicion me AKR-në pati paralajmëruar edhe koalicione me partitë e tjera, sidomos me ato me të cilat ka qeverisur në mandatin e fundit, siç është AAK-ja, por kjo gjë nuk ndodhi.

“Jemi këtu për të zyrtarizuar vendimin e bashkëpunimit me AKR-në edhe për një mandat. Jemi dakorduar për program të përbashkët. Zotohemi se së bashku me z. Pacollin dhe AKR-në do të punojmë për reformimin e kryeqytetit”, pati thënë Ahmeti.

Ahmeti ka thënë se pas certifikimit të zgjedhjeve, VV-ja pret se do t’i ketë 18 asamblistë, AKR-ja do t’i ketë 4 ose 5, dhe kjo u krijon këtyre dy subjekteve politike komoditetin që të diskutojnë edhe me subjektet e tjera politike gjatë ditëve në vijim, në mënyrë që të krijojnë shumicën në Asamblenë komunale.

Lufta për të marrë sa më shumë vota edhe në Kuvendin Komunal e ka karakterizuar tej mase fushatën e VV-së në këto zgjedhje. Ahmeti gjatë tërë fushatës u ka bërë thirrje votuesve të VV-së që të votojnë edhe kandidatë për këshilltarë komunalë, jo vetëm atë.

Ndërsa, Abrashi nuk ka reflektuar me këso kërkesa para votuesve të tij. Gjatë vizitave nëpër lagje të ndryshme gjatë fushatës, ai u është drejtuar votuesve me këshillën që të votojnë këshilltarët e lagjes së tyre, duke iu thënë se ata do të jenë zëri i tyre. Por këtë nuk e ka bërë me aq insistim, sa Ahmeti.

LDK-ja është ndjerë më e relaksuar në këtë drejtim për faktin se në mandatin e kaluar, ndonëse e pati humbur pushtetin në Prishtinë, për herë të parë që nga zgjedhjet e pasluftës në Kosovë, ajo e ka pasur shumicën e këshilltarëve në Kuvendin komunal. Ndërsa, VV-ja, ndonëse ka pasur koalicion me AKR-së, AAK-në dhe dy parti të tjera të vogla, sërish nuk pati arritur të ketë më shumë këshilltarë sesa opozita.

Ndërsa, që gjatë tërë mandatit, mbledhjet e KK-së në Prishtinë janë përcjellë me shumë përplasje midis pozitës, e cila nuk mund të kalonte vendimet e Ekzekutivit në mungesë votash, dhe opozitës e cila gjatë tërë mandatit e ka sfiduar pozitën me kritika rreth punës dhe vendimeve që dërgoheshin për miratim në Asamble.

Për këtë shkak, jo pak herë ka pasur edhe thirrje për zgjedhje të parakohshme në Prishtinë dhe bllokada e lëshime të mbledhjeve. E një veprim të këtillë, e ka bërë në disa raste edhe vetë VV-ja, duke lëshuar sallën e Kuvendit, edhe pse vetë ishte në krye të Qeverisë komunale.

E Ahmeti është kritikuar jo rrallëherë si kryetar, i cili më shumë e do partinë e vet sesa kryeqytetin. Një akuzë të këtillë, e ka bërë dje edhe deputeti i LDK-së, Avdullah Hoti, i cili, duke ju referuar protestave të VV-së kundër pushtetit qendror të para dy vjetëve në Prishtinë, ka thënë se “Ahmeti është i vetmi kryetar komune në botë, që del dhe e djeg dhe e shkatërron qytetin e tij”.

dhe Abrashi shumë herë e kanë akuzuar Ahmetin se është marrë me politika globale, e jo me kryeqytetin”. Por Ahmeti e ka akuzuar partinë e këtyre dyve, se ajo ka qenë fajtorja e vetme që në kryeqytet janë bllokuar shumë vendime që kanë qenë në të mirën e qytetarëve, dhe se kjo është bërë vetëm për arsye politike.

LDK-ja dhe VV-ja janë përplasur shumë herë edhe rreth autobusëve, projektit të furnizimit me ujë të pijes, dy nga projektet të cilat Ahmeti i ka prezantuar si storie të suksesit të tij, por Abrashi ka thënë se asnjëra nga këto projekte nuk janë projekte të tij, sepse ato janë hartuar dhe janë iniciuar në kohën e qeverisjes së LDK-së në Prishtinë.

Abrashi në debatin e parë me Ahmetin ka thënë se programi i tij është më i mirë, ndërsa ka shtuar këtu se qe 4 vjet qytetarët nga Ahmeti kanë dëgjuar vetëm për autobusë.

“Të gjithë jemi dëshmitarë qe 4 vjet VV-ja ka folur vetëm për autobusë, edhe ata një pjesë kanë arritur e tjerët ende, kurse plani ynë është oferta më e mirë, sepse bazohet në kërkesat reale të qytetarëve”, ka thënë Arbashi.

Ndërsa Ahmeti ka thënë se “ne qe 4 vjet jemi marrë me autobusë, e ju që 14 vjet nuk e keni sjellë asnjë autobus të vetëm”.

Ahmeti ka thënë se ai në 2013-n e ka gjetur Prishtinën me 7 autobusë në pronësi të komunës, me çdo linjë të privatizuar, dhe 24 muaj pa i paguar rrogat.

E Abrashi ka thënë se në 2013-n buxheti i Komunës së Prishtinës ka qenë 85 milionë euro, ndërkaq në vitin 2016 ka rënë në 60 milionë euro.

Ahmeti dhe Abrashi kanë debatuar shumë herë edhe rreth tatimit në pronë. Abrashi ka thënë se ky është një shqetësim, me të cilin, ai si kryetar i ri i Komunës do të merret që në muajt e parë të qeverisjes, pasi që Ahmeti e kishte rritur tatimin në pronë, por se mjetet nuk u janë kthyer qytetarëve në investime.

Ndërsa, Ahmeti ka thënë se tatimi në pronë nuk është rritur, por vetëm ka pasur përshkallëzim të saj.

Ahmeti në ndërkohë është lavdëruar të ketë ndalë korrupsionin dhe ndërtimet pa leje në Prishtinë. Ai shumë herë ka përmendur se në Prishtinë, nën qeverisjen e LDK-së janë bërë 46 mijë ndërtime pa leje.

Por Abrashi ka thënë se 46 mijë ndërtime pa leje janë bërë që nga paslufta e dytë botërore, e jo nga lufta e fundit, siç ka thënë Ahmeti. Ata janë konfrontuar edhe rreth menaxhimit të buxhetit të komunës, rreth qenve endacakë, rreth punësimeve partiake, rreth projekteve të dështuara kapitale, etj.

Krahina e Sanxhakut rikthehet në identitetin e natyrshëm

Krahina e Sanxhakut, e njihur si Sanxhaku i Pazarit të RI, ose vetëm si Sanxhaku, historikisht paraqet një krahinë të veçantë, e cila përfshin pjesën jugperëndimore të Serbisë së sotme dhe pjesën veriore të Malit të Zi të sotëm. Krahina e Sanxhakut, me ekzistimin e saj një periudhë të gjatë, është zhvilluar në njësi territoriale, etnike, kulturore, konfesionale, historike dhe administrative më vete, me qendër qytetin e Pazarit të Ri

Nga: Abdulla Mehmeti

Sanxhaku ka një sipërfaqe prej më tepër se 8.687 km² dhe 530 mijë banorë. Kryeqyteti është Pazari i Ri. Kjo krahinë aktualisht kufizohet me Serbinë, Malin e Zi, Kosovën, Bosnje e Hercegovinën dhe Shqipërinë. E përbëjnë këto qytete: Briboji, Gradaci, Prijepolja, Varoshi i Ri, Plevnja, Sjenica, Pazari i Ri, Tutini, Bellopolja (Fushëbardhi), Berana, Rozhaja, Andieva, Plava dhe Gucia.

Që t’i kuptojmë drejtë rrjedhat e sotme, duhet të thellohemi në të kaluarën e largët të kësaj krahine, e cila njihet si njësi e veçantë territoriale që nga shekujt XII dhe XIII të erës së re, ndërsa mbështetur në studimet më të reja historike dhe arkeologjike vërtetohet se Ilirët kanë qenë të pranishëm dhe e kanë dominuar këtë hapësira së paku 4000 vjet para erës së re.

Përgjatë historisë, sa herë u janë krijuar mundësitë, banorët vendës të Krahinës së Sanxhakut i kanë shprehur aspiratat, disponimin dhe përcaktimin e tyre për një Sanxhak autonom dhe të lirë.

Këtë përcaktim, pas rënies së Perandorisë Osmane, e cila sundoi në këto hapësita gjatë pesë shekujve të kaluar, banorët e Sanxhakut e kanë shprehur fillimisht në Konferencën e Sjenicës, e mbajtur mes datës 8 dhe 25 gusht të vitit 1917, ku mes tjerash u soll edhe një Rezolutë me të cilën, dy pjesët e aneksuara të Sanxhakut nga Serbia dhe Mali i Zi, sipas vendimeve të konferencave të njohura ndërkombëtare të viteve 1878 dhe 1913, ato t’i bashkëngjiten Bosnje dhe Hercegovinës, “meqë sipas historisë dhe gjuhës i takojnë asaj, jo Serbisë dhe Malit të Zi”, kurse në rastin më të fundit, nëse kjo nuk realizohet, nga faktori ndërkombëtar të kërkohet njohja e Autonomisë së Sanxhakut.

Nga viti 1877 deri më 1913, Sanxhaku ka qenë njësi e veçantë, i njohur si Sanxhaku i Pazarit të Ri, në kuadër të Vilajetit të Kosovës së bashku me 5 sanxhaqe të tjera të banuar kryesisht me shqiptarë, me një numër të vogël të banorëve me përkatësi të tjeta etnike, boshnjakë, bullgarë, serbë, vllehë, romë etj.

Pas shumë përpjekjeve për t’u shkëputur nga kthetrat e sundimit të dhunshëm serb, Sanxhaku më 1943-1945 u shpall njësi e veçantë administrative dhe territoriale në kuadër të federatës së atëhershme jugosllave, e cila funksionoi dy vjet si e tillë, që me përfundimin e Luftës së Dytë Botëroe dhe krijimin e ish Jugosllavisë u shua me dhunë nga regjimi komunist i asaj kohe, për shkak të ndikimit të fuqishëm të politikës ekspansioniste serbe mbi krahinën e Sanxhakut, dhe jo vetëm të tij.

Këshilli kombëtar i Sanxhakut, i përbërë nga subjektet e reja politike dhe forcat përparimtare të vendit, me fillimin e periudhës së pluralizmit në hapësirat e ish Jugosllavisë, më 25, 26 dhe 27 tetor 1991 organizoi Refenderumin për Autonomi të Sanxhakut, në bazë të të cilit Kuvendi për Autonominë e Sanxhakut, më 11 janar 1992 solli vendim për njohjen e Statusit Special të Sanxhakut, si formë e vetëpërcaktimit dhe zgjidhje optimale në rrethanat e reja pas shkatërrimit të ish federatës jugosllave, siç thuhet: ,,për popullin musliman, i cili është autokton në këto troje”.

Rethanat historike dhe pozita gjeografike specifike gjithmonë kanë qenë të padrejta për Krahinën e Sanxhakut, e cila edhe përkundër përpjekjeve dhe sakrificave të mëdha nuk arriti të krijojë njësi të veçantë administrative terrotoriale të qëndrueshme, as t’i bashkëngjitet ndonjërit nga shtetet fqinje, me të cilët natyrshëm e lidhin përkatësia etnike, besimi fetar, traditat, zakonet dhe veçoritë tjera, për shkak të rrethanave historike, si dhe duke u lëkundur mes identitetit fetar e gjuhësor, të lidhur dhe Bosnje e Hercegovinën, dhe përkatësisë etnike shqiptare dhe të kaluarës së përbashkët historike, me Kosovën, përkatësisht me popullin që e lidh natyrshëm gjeneza ilire e popullsisë së Sanxhakut, siç e pranojnë gjatë viteve të fundit shumica e intelektualëve, e kreut fetar dhe një pjesë e konsiderueshme e popullsisë së Sanxhakut.

Pavarësisht nga rrethanat e reja, të krijuara pas shkatërrimit të ish Jugosllavisë dhe krijimit e shteteve të reja të pavarura, në kuadër të të cilave përfshihen qytetet dhe rajonet e kësaj krahine, Sanxhaku gjatë dy dekadave të fundit ka arritur të rizgjohet në aspektin e vetëdijes kombëtare, me forcimin dhe rikthimin në identitetin e tij të natyrshëm, për të cilën dëshmi më e mirë janë themelimi i Universitetit në Pazarin e Ri dhe krijimi i Qendrës së veçantë të Akademisë së Shkencave dhe Arteve të Bosnje e Hercegovinës në Pazar të Ri.

Se çfarë fati të ri do të sjellin integrimet e reja rajonale dhe globale për Krahinën e Sanxhakut dhe popullin e saj, pritet të shihet në të ardhmen.

Analisti gjerman: Serbia ndodhet vetëm një hap larg njohjes së Kosovës

Që në fillim, ishte e qartë se në fund të dialogut midis Beogradit dhe Prishtinës do të duhej të arrihej një lloj marrëveshje obligative për normalizimin e marrëdhënieve

Këtë e thotë analisti gjerman Bodo Weber, duke theksuar se ndonëse nuk dihet detajet e marrëveshjes, korniza është e qartë të dyja palët duhet të angazhohen të mos bllokojnë njëra-tjetrën në rrugën drejt BE-së, përcjell Indeksonline.

“Duke pasur parasysh faktin se Serbia është shumë më afër anëtarësimit në BE se Kosova, kjo në radhë të parë do të thotë se Serbia do të duhet të angazhohen të mos bllokojë anëtarësimin e Kosovës në BE. Ky është një skenar në të cilin Serbia do të hyjë në BE. Si një anëtare e plotë e Bashkimit, prandaj ajo nuk do të jetë në gjendje të ndryshojë politikën dhe ta pengoj hyrjen e Kosovës në BE sa më shpejt që Kosova i plotëson kushtet për të”, sipas Weber, bashkëpunëtor i lartë i Këshillit për një politikë të demokratizimit në Berlin.

Sipas fjalëve të tij, “Në parim nuk është e habitshme”, që Presidenti i Serbisë Aleksandar Vucic më herët njoftoi sot opinionin e brendshëm se Serbia, para se të bashkohet me BE, ajo duhet të, në mesin e kushteve të tjera, për të nënshkruar një dokument ligjërisht detyrues për normalizimin e marrëdhënieve me Prishtinën.

Weber beson se dialogu i paqartë për Kosovën, i nisur nga Vuçiq në Serbi, është mjaft i interesant dhe kujton se diçka e ngjashme është nisur nga Presidenti i Kosovës.

Ai megjithatë vlerëson se “është e qartë se ata duhet të përgatisin publikun e tyre për një përfundim të tillë të procesit të normalizimit reciprok të marrëdhënieve”.

Weber parashikon se kuadri i negociatave mbi një marrëveshje ligjore detyruese me siguri të shkuar drejt zgjidhjen e të gjitha çështjet e pazgjidhura, duke përfshirë edhe çështjen e kufijve dhe të regjimit kufitar në mes të Beogradit dhe Prishtinës, problemet e pronësisë, si dhe një garanci e njohjes së plotë ndërkombëtare të Kosovës, përfshirë edhe anëtarësimin në Kombet e Bashkuara.

Në këtë kontekst, shton ai, Beogradi do të paraqesë idetë e tij se si mund ta përmbushë këtë kornizë pa e njohur Kosovën.

Rusia po infiltron “Kuaj Troje” kudo në Europë

“Kujdes nga “Kuajt e Trojës” rusë”! Moska dëshiron që ta “destabilizojë edhe më shumë perëndimin” dhe në rrezik janë vendet kryesore të Bashkimit Europian. Është ky alarmi që lëshon studimi “Kuajt e Trojës të Kremilinit 2.0” i sapopublikuar nga “think tank”-u amerikan Këshilli i Atlantikut që ka analizuar ofensivën ruse të viteve të fundit

“Një fuqi e butë”, por shumë e rrezikshme cilësohet nga disa autorë të dokumentit që ka nisur që me krizën ekonomike të Europës dhe që në vijimësi u rrit me intensifikimin e lidershipit të Putin.
Ashtu siç konfirmoi pak vite më parë shefi i stafit të Kremilinit, gjenerali Valerij Gerasimov, tashmë Rusia prej kohësh po përfaqëson një “mënyrë të re” për të arritur objektivat e saj politikë dhe ushtarakë nëpërmjet “metodave indirekte dhe asimetrike” apo më saktë “masave aktive”. Kështu u quajtën veprimet e ish-Bashkimit Sovjetik për të manipuluar mediat, shoqërinë dhe politikanët e huaj. Sipas Këshillit të Atlantikut, strategjia e Kremlinit tani është e qartë dhe aktive dhe jo vetëm në vendet e Evropës Lindore, të ndikuara historikisht nga Rusia, por në mbarë Perëndimin, nga Shtetet e Bashkuara në Evropë.
Moska shfrytëzon dobësitë dhe krisjet e brendshme evropiane dhe amerikane duke u infiltruar në institucione, politikë, shtyllat demokratike të Perëndimit për të promovuar vizionin e saj mbi botën dhe të ndjekë qëllimet e saj ekonomike. Ajo nuk investon jashtë vendit, si Kina, por “mbjell kaos” që i kushton më lirë.

Përtej sulmeve të pakapshme hacker (të cilat janë gjithmonë e më të vështira për tu identifikuar se cilët janë menaxherët dhe drejtorët), studimi fokusohet kryesisht në propagandën e mediave të afërta me Kremlinin dhe gërshetimin e aleancave të reja të këtij të fundit me krerët lokalë populistë të vendeve të tjera “nën sulm”. Ndikimi i Rusisë dhe strategjia e destabilizimit përshtatet edhe me kontekstin në vende të ndryshme. Raporti analizon çfarë ka ndodhur në vendet evropiane: Itali, Spanjë, Gjermani, Francë dhe Greqi.

Spanja

Sa i përket Gadishullit Iberik raporti shkruan se si Madridi së shpejti mund të përfundojë në shënjestër gjë që dëshmohet nga hapja e versionit rus të kanalit televiziv të lidhur me Moskën, Russia Today në spanjisht. Përveç kësaj, nuk është i panjohur faktori Podemos, një parti anti-sistem që mund të shfrytëzohet nga propaganda ruse për të “përhapur tensionet” në Spanjë.

Greqia

Greqia është një rast i veçantë. Vendi është më i lidhur me Moskën sesa Spanja për shkaqe historike dhe lidhjeve të Kishës Ortodokse. Tsipras, lideri i Syriza (parti e së majtës radikale) i ka shkelur vazhdimisht syrin Rusisë gjatë përplasjes me autoritetet evropiane për tu liruar nga masat shtrënguese. Sipas Këshillit të Atlantikut kjo e ka bërë vendin më të prekshëm ndaj shtypjes së Moskës.

Italia

Edhe Italia është në rrezik. Influenca ruse është rritur bashkë me thellimin e krizës ekonomike dhe shtysat anti-establishment brenda shoqërisë. Edhe në Itali, Putini është bërë një simbol shumë i fuqishëm i “sovranitetit” të ri dhe luftës kundër elitave. Rusia ka shumë aleatë politikë potencialë në Itali ku përfshihen Lega Nord, Movimento 5 Stelle, Fratelli d’Italia, por dhe një forcë e re e ekstremit të djathtë “Forza Nuova” apo dhe disa formacione të vogla të krahut të majtë. Të gjitha ndajnë kryesisht vijën e politikës së jashtme të Putinit dhe mbështesin – vullnetarisht apo jo – interesat gjeopolitike të Moskës.

Franca

Këtu, Rusia ka mbështetjen eksplicite të Frontit National, partia e ekstremit të djathtë të Marine Le Pen, ku pothuajse të gjithë anëtarët kryesorë kanë lidhje direkte ose indirekte me organizata të rëndësishme ruse. FN, ndër të tjera, ka kërkuar dhe shpesh ka marrë miliona euro hua nga bankat ruse. Por Rusia ka qenë shumë e aftë për të ndërtuar lidhje edhe me një pjesë të Partisë Republikane (qendra e djathtë), por edhe me disa socialistë dhe madje edhe me ekstremistë të majtë. Dhe jo vetëm. Moska ka lidhje në Francë me disa organizata dhe “think tank” që janë instaluar prej kohësh në këtë vend siç është Instituti për Demokraci dhe Bashkëpunim (IDC). Historikisht Moska ka gjetur terren edhe për shkak të linjës dypalëshe të De Gaulle dhe diasporës ruse në Francë në shekullin e kaluar.

Gjermania

Këshilli i Atlantikut shkruan se në Gjermani, Rusia e Putinit ka provuar gjatë shumë viteve të ndryshojë marrëdhëniet dypalëshe. Ka provuar gjithashtu të ndikojë në politikën e jashtme gjermane e cila “bën ligjin” në Evropë. Këtë është përpjekur ta bëjë nëprmejt rrjetave të saj në Gjermani. Moska dhe Berlini kanë pasur marrëdhënie të përzemërta, por ato u ftohën me aneksimin e Krimesë.

Një nga strategjitë më efektive të Kremlinit në Gjermani ka qenë përfshirja e politikanëve gjermanë në projektet e tyre të energjisë. Shembulli më i spikatur është ish-Social Demokrati, Kancelari Gerhard Shrëder, i cili ishte nga figurat e nivelit më të lartë të Gazprom. E gjithë kjo ka qenë shumë e dobishme për Rusinë.

Politikanët socialdemokratë gjermanë, gjithmonë në emër të idealeve të afërsisë me Rusinë edhe në vitet e fundit të qeverisë me Merkel në qeveritë e koalicionit të madh, shpesh kanë kërkuar për një linjë të butë ndaj Moskës (të tilla si zbutjen e sanksioneve evropiane) duke krijuar krisje serioze në BE. Edhe ekstremi i djathtë, Partia AFD flitet për lidhje me Moskën. Në këtë vend prej kohësh kanë marrë hapësirë mediat e lidhura me Kremlinin si RT dhe Sputnik. ©Përgatiti LAPSI.al

Nexhat Daci kujton: Kështu u përplasa me shefin e UNMIK-ut për demarkacionin me Maqedoninë

Një vijë kufitare e kishte përplasur edhe më herët Kosovën me bashkësinë ndërkombëtare. Ishte marrëveshja e Serbisë me Maqedoninë për kufirin në Debëllde, që ishte biseduar edhe në Këshillin e Sigurimit

E ish-kryeparlamentari, Nexhat Daci, kishte pasur një fërkim me ish-shefin e UNMIK-ut, Michael Steiner, i cili kishte kërkuar nga kryesia e kuvendit, miratimin e ujdisë, njofton Klan Kosova.

Por, Daci kujton se kësaj çështje me mjeshtri i doli në krye presidenti i ndjerë Ibrahim Rugova, në zyrën e të cilit, ekspertët amerikanë të Departamentit të Shtetit, i kishin dhënë të gjitha sqarimet se Kosova nuk humb tokë.

Mirëpo gjithë këto kundërshti për Dacin patën një çmim. Ai thotë se me mbështetjen e ndërkombëtarët, bashkëpartiakët e shkarkuan nga pozita e kryekuvendarit.

Të varfër sipër kromit

Në Bulqizë të gjithë mbijetojnë me anë të kromit. Dikush punon në galeri, të tjerë e kërkojnë metalin e çmuar në stoqet e nxjerra nga fundi i tokës, mes tyre dhe shumë femijë, realitet ky që në Bulqizë është i pranuar nga të gjithë

“Sa herë ndryshon konjuktura e kromit, normalisht që këto raste edhe shtohen. Nuk është fenomen i përhapur, por në raste sporadoke ka dhe vazhdon të ketë. Ne kemi diskutuar dhe me këta blerësit, por në shumicën e rasteve fëmijët e shesin kromin nëpërmjet një personi më të rritur”, thotë kryetari i Bashkisë së Bulqizës, Melaim Damzi.

Kjo cilësohet normale dhe nga drejtoresha e shkollës 9-vjeçare “Xhevdet Doda”. Por ajo siguron se ky aktivitet kryhet gjatë ditëve të pushimit, ose pas orarit të mësimit.

“Të mbledhësh krom në oborrin e shtëpisë është diçka normale, pasi e edukon fëmijën me kulturën e punës”, deklaron drejtorja Lindita Kaja.

Shërbimi Social është akuzuar nga opozita se po kërcënon familjet me ndërprerje të ndihmës ekonomike në rast se ata nxjerrin fëmijët për të mbledhur krom, akuzë kjo që hidhet poshtë nga shërbimi social.

“Për ndryshimin totalisht të situatës duhet një mirëfunksionim i të gjitha instancave”, thotë drejtori i Shërbimit Social në Bulqizë, Haxhi Pulja.

Angazhimi i të gjitha strukturave kërkohet edhe nga Zyra e Punësimit.

“Kemi kërkuar ngritjen e një task-force gjatë takimeve me prefektin për të ndaluar këtë fenomen”, shprehet Asllan Daxha, drejtor i Zyrës së Punësimit në Bulqizë.

Por pavarësisht apeleve zyrtare kërkimi i kromit mes grumbujve të gurëve vijon sërish vijon.

Një ditë më parë në këtë qytet, që fle i varfër mbi një nëntokë të pasur ndodhi fatkeqësia e radhës. Një 23-vjeçar, Eduart Dama, humbi jetën i zënë poshtë nga një pirg minerali.

Prokuroria po heton për shkaqet. Nga Qershori 2008 deri më sot, në Qarkun e Dibrës janë regjistruar 172 aksidente në miniera, ku kanë humbur jetën 16 persona. Në pjesën dërrmuese të rasteve, aksidentet kanë ndodhur për shkak të mungesës së sigurisë në punë.

Edhe pse është një nga qytetet me nëntokën më të pasur në Shqipëri, Bulqiza shumë pak përfiton prej kromit. Metali i çmuar ngarkohet e largohet nga ky qytet. Këtu mbeten grumbuj gurësh, që çdo ditë gërrmohen nga fëmijë, burra, gra e të moshuar, të cilët nxjerrin prej aty, atë sasi të vogël të kromit, i cili u shërben për të fituar bukën e gojës.

Pavarësisht rreziqeve të mëdha, të cilat në jo pak raste kanë shkaktuar dhe tragjedi, pesha e urisë është më e madhe se pesha e një kove të mbushur me krom.(Top Channel)