Shkala e papunësisë në Kosovë është mbi 40 për qind

Sindikalistët e Kosovës thonë se do të protestojnë më 1 Maj për të kërkuar të drejtat e punëtorëve. Sipas kryetarit të Bashkimit të Sindikatave të Pavarura të Kosovës (BSPK), Avni Ajdini, shkalla e papunësisë mbetet e lartë dhe kushtet e punëtorëve mbesin të vështira. Problem, sipas tij, mbetet sektori privat, ku Ligji i punës nuk respektohet

Në një intervistë me Ajdinin, Radio Evropa e Lirë fillimisht e pyeti atë për arsyet pse Kosova ka vështirësi ta rimëkëmbë ekonominë e saj dhe pse vendi ende ka një papunësi kaq të madhe?

“Sipas mendimit tonë, shkalla e papunësisë është mjaft e lartë. Zhvillim ekonomik nuk ka pasur. Zhvillimi ekonomik unë mendoj është ndërtimi i fabrikave që të prodhohet diçka ose për shembull të investohet në sektorin e bujqësisë dhe aty t’i kemi të mirat tona vendore dhe mos të lejohet futja e prodhimeve tjera që nuk janë vendore, të pakontrolluara fare, siç e patëm rastin e mishit dhe ai ishte një skandal total, jo i popullit, por i Qeverisë, sepse nuk është syçelë…

Aty është problemi më i madh.Nepotizmi na mbyti për arsye se në vende të punës i çojnë njerëzit që nuk kanë njohuri adekuate në atë drejtim dhe nuk kanë aftësi. Edhe pse ka kuadro mjaft, kuadro të reja, megjithatë ato kuadro janë nën hije, kështu që papunësia te ne mund të them është mbi 40 për qind”, ka thënë Ajdini.

Ajdini: Punëtorët në sektorin privat, pa të drejta

Sindikalistët e Kosovës thonë se do të protestojnë më 1 Maj për të kërkuar të drejtat e punëtorëve. Sipas kryetarit të Bashkimit të Sindikatave të Pavarura të Kosovës (BSPK), Avni Ajdini, shkalla e papunësisë mbetet e lartë dhe kushtet e punëtorëve mbesin të vështira. Problem, sipas tij, mbetet sektori privat, ku Ligji i punës nuk respektohet

Në një intervistë me Ajdinin, Radio Evropa e Lirë fillimisht e pyeti atë për arsyet pse Kosova ka vështirësi ta rimëkëmbë ekonominë e saj dhe pse vendi ende ka një papunësi kaq të madhe?

Avni Ajdini: Sipas mendimit tonë, shkalla e papunësisë është mjaft e lartë. Zhvillim ekonomik nuk ka pasur. Zhvillimi ekonomik unë mendoj është ndërtimi i fabrikave që të prodhohet diçka ose për shembull të investohet në sektorin e bujqësisë dhe aty t’i kemi të mirat tona vendore dhe mos të lejohet futja e prodhimeve tjera që nuk janë vendore, të pakontrolluara fare, siç e patëm rastin e mishit dhe ai ishte një skandal total, jo i popullit, por i Qeverisë, sepse nuk është syçelë… Aty është problemi më i madh.

Nepotizmi na mbyti për arsye se në vende të punës i çojnë njerëzit, që nuk kanë njohuri adekuate në atë drejtim dhe nuk kanë aftësi. Edhe pse ka kuadro mjaft, kuadro të reja, megjithatë ato kuadro janë nën hije, kështu që papunësia te ne është mbi 40 për qind mund të them.

Radio Evropa e Lirë: Por, punëtorët të cilët punojnë, sidomos në sektorin privat në çfarë kushtesh punojnë? A ka sindikata në kompanitë private që veprojnë në Kosovë?

Avni Ajdini: Për fat të keq te ne në Konfederatën Sindikale nuk është themeluar ende asnjë federatë për sektorin privat. Megjithatë, adekuate si federatë nuk kemi në sektorin privat, por në këtë sektor jemi duke u munduar të bëjmë përpjekje që të inkuadrohen edhe punëtorët e sektorëve, të cilët nuk i kanë themeluar shoqatat sindikale.

Radio Evropa e Lirë: Sa zbatohen ligjet, kontratat e punës?

Avni Ajdini: Në sektorin publik zbatohen kontratat, e fatkeqësisht në sektorin privat nuk zbatohen. Shtrohet pyetja pse? Në sektorin privat punëtori nuk punon tetë orë, edhe pse kontratën e ka për tetë orë. Ai punon dymbëdhjetë orë dhe paguhet për tetë orë.Për këtë arsye janë në kundërshtim me ligjin dhe nuk zbatohet ligji ose ajo kontratë, e cila është nënshkruar. Ose kemi raste kur punëdhënësi kontratën një punëtori ia ndërpret para kohë. Kështu që te ne kemi mjaft defekte në këtë drejtim. Kërkoj që të na kuptojnë se jemi ithtarë të këtyre pra, që duhet të zbatohet ligji, marrëveshja kolektive dhe kontratat, të cilat i kanë punëtorët.

Radio Evropa e Lirë: Ka numër të madh të punëtorëve që punojnë në mënyrë ilegale në sektorin privat dhe çfarë keni ndërmarrë ta ndryshoni këtë?

Avni Ajdini: Ajo nuk është risi po është dukuri e hershme. Ajo ndodh gjithkund në botë mirëpo, ne duhet të mundohemi që ta zbusim këtë dukuri negative. Nuk them se mund ta eliminojmë totalisht, por duhet ta zbusim si dukuri negative, duke u konsultuar me Inspektoratin e punës edhe pse ata kanë mungesë stafi – kanë vetëm 43 inspektorë. Me 43 inspektorë nuk mund t’i inspektoshgjithë ato kompani. Ne kemi konsultime çdo javë me inspektorë të punës, në këtë drejtim, bisedojmë kemi edhe tryeza ku këto parregullsi i luftojmë.

Radio Evropa e Lirë: Ku janë pengesat më të mëdha në drejtim të përmirësimit të gjendjes së punëtorëve?

Avni Ajdini: Pengesa kryesore është moszbatimi i Ligjit të Punës.

Radio Evropa e Lirë: Çka mund të bëjë BSPK-ja për të ofruar sadopak stabilitet dhe siguri në punë për punëtorët?

Avni Ajdini: Bashkimi i sindikatave nuk do të ndalet në kërkesat e veta duke kërkuar dhe duke kritikuar ata persona, të cilët e shkelin ligjin dhe nuk e zbatojnë marrëveshjen kolektive duke nisur edhe nga Qeveria e Kosovës.

Radio Evropa e Lirë: A do të ketë protestë me rastin e 1 Majit -Ditës Ndërkombëtare të Punëtorëve?

Avni Ajdini: Patjetër, protesta është shpallur, gjatë muajit janë zgjedhur organizatorët dhe protesta ka arritur në organizimin final mund të themi.

Fondi i ngrirë 700 milionësh i AKP-së mund ta ndihmojë ekonominë

Rreth 700 milionë euro është fondi i grumbulluar nga Agjencia Kosovare e Privatizimit, nga shitja e rreth 1,300 asteve të ndërmarrjeve shoqërore, që nga viti 2002 e deri në fund të vitit të kaluar

Nga kjo shumë, mbi 110 milionë euro janë ndarë në emër 20 përqindëshit, që ndahen për punëtorët pas shitjes së ndërmarrjes në të cilën kanë punuar, kurse për kreditorët potencialë janë paguar rreth 20 milionë euro, thuhet në një përgjigje nga zyrtarë të Agjencisë Kosovare të Privatizimit.

Nga fondi tepricë në buxhetin e Kosovës, Agjencia ka derdhur mbi 90 milionë euro. Ndërkaq, në fondin rezervë janë mbi 460 milionë euro, që mbahen të bllokuara në Bankën Qendrore të Republikës së Kosovës.

Mosinvestimi i këtyre mjeteve që mbahen tani e sa vite në Bankën Qendrore, vazhdimisht është kritikuar nga ekspertë për çështje ekonomike. Ata konsiderojnë se investimi i këtyre mjeteve në projekte zhvillimore konkretisht në sektorin privat, do të ndikonte në zhvillimin e përgjithshëm ekonomik të vendit.

Lekë Musa, ish-kryeshef ekzekutiv në Odën Ekonomike Amerikane në Kosovë, ka thënë për Radion Evropa e Lirë, se Qeveria e Kosovës duhet ta analizojë këtë çështje, dhe të vendosë se në cilët sektorë duhet të përdoren këto mjete.

“Unë mendoj se do t’ia vlente që të krijohet një treg i kapitalit në Kosovë ose përmes investimeve në ekuitet të ndërmarrjeve me potencial dhe një pjesë tjetër të shkonte edhe për ndërmarrje të vogla dhe të mesme do të ndikonte në zhvillimin e përgjithshëm ekonomik”, ka thënë Musa.

Ylli Kaloshi, zëdhënës në Agjencinë Kosovare të Privatizimit, ka treguar për Radion Evropa e Lirë, “se deri më tani Bordi dhe menaxhmenti i Agjencisë, bashkë me Qeverinë e Kosovës, kanë shqyrtuar mundësitë ligjore të përdorimit të këtyre mjeteve të deponuara nga procesi i privatizimit në BQK për qëllime të projekteve zhvillimore në të mirën e vendit, por me kujdes të shtuar për shkak të obligimeve që ka AKP- ja karshi ish-punëtorëve dhe kreditorëve të njohur”, ka deklaruar Kaloshi.

Por, Lekë Musa insiston se Fondi i privatizimit duhet të shfrytëzohet vetëm në sektorin privat, pasi, sipas tij, në ndërmarrjet publike mjetet rrezikohen të humben.

“Sektori privat gjeneron të ardhura të qëndrueshme, afatgjate dhe mund të krijojë vende të reja të punës. Sektori publik nuk gjeneron të ardhura, është kryesisht konsumues dhe tashmë është dëshmuar se alokimi i resurseve te sektori publik, ka dështuar”.

“Ne kemi rastin e ndërmarrjeve publike, vetëm PTK-ja ka qenë kompani profitabile dhe tani më edhe ajo është duke perfomuar më humbje”, ka thë Musa për Radion Evropa e Lirë.

Nga rreth 600 ndërmarrje shoqërore sa figurojnë të jenë në pronësi të Republikës së Kosovës, Agjencia Kosovare e Privatizimit, ka arritur të privatizojë shumicën prej tyre, duke krijuar nga një apo dy ndërmarrje të reja private. Kurse, të pashitura kanë mbetur rreth 2000 asete të ndërmarrjeve shoqërore.

PDK-ja e LDK-ja nuk duan që të kalojë amendamenti i Kusarit për Shoqëritë Tregtare, GDP-ja po

Amendamenti i Mimoza Kusari-Lilës, që 40 përqind e anëtarëve të bordeve në shoqëritë tregtare të jenë gra, është dërguar për votim në Kuvend nga Komisioni për Zhvillim Ekonomik

Me katër vota pro, dy kundër dhe një abstenim, komisioni vendosi që amendamentin ta dërgojë për rivotim në Kuvend të Kosovës, raporton KTV.

Anëtarë të Grupit të Deputetëve të Pavarur dhe ata të Nismës Socialdemokrate e kanë vlerësuar si të pabazuar në kushtetutë arsyetimin e presidentit Hashim Thaçi, i cili e ka vlerësuar atë antikushtetues.

Por anëtarë të LDK-së dhe PDK-së kanë thënë se derisa kuota gjinore nuk po arrin të ketë zbatim në sektorin publik, nuk mund t’i imponohet sektorit privat.

I njëjti amendament nuk mori përkrahjen e komisionit për zhvillim, mirëpo, me shumicë votash, kaloi në Kuvend.

E pranishme në diskutim nuk ishte vetë nismëtarja Mimoza Kusari-Lila. Kundër amendamentit kanë dalë edhe shoqatat, të cilat janë në shërbim të bizneseve, të cilat e kanë vlerësuar si ndërhyrje direkte që e kufizon tregun e lirë.

Borxhi i Telekomit ka shkuar në rreth 60 milionë euro

Ditën e 24 majit të 2017-ës, Agron Mustafa u prezantua si heroi i Telekomit në momentin kur vuri nënshkrimin mbi kontratën e re me kompaninë Z-Mobile, duke u deklaruar se po e shpëton Valën nga falimentimi

Atëkohë, u tha se Telekomi do të paguajë vetëm shpenzimet gjyqësore, derisa sipas marrëveshjes, Z-Mobile do të marrë në shfrytëzim nga Vala edhe 100 mijë numra të rinj, si dhe shërbimin 3 dhe 4 G. Detajet e tjera mbeten edhe sot e kësaj dite të pazbuluara për publikun.

Bisedime të vështira i kishte quajtur Mustafa, derisa Z-Mobile deklaroi se hoqi dorë nga kërkimi i borxhit, raporton KTV.

Por pa kaluar një vit i plotë kalendarik, këto para po i kërkohen buxhetit të shtetit për ta shpëtuar Telekomin nga falimentimi.

Bordi i ri i Telekomit ia kërkoi qeverisë hiq më pak se 60 milionë euro.

Sipas dokumenteve që ka parë Kohavisioni, në këtë shumë janë llogaritur edhe 23 milionët, që Telekomi ia ka borxh Z-Mobilit për dëmet që, sipas Gjykatës së Arbitrazhit, iu shkaktuan shkaku i mosrespektimit të marrëveshjes së nënshkruar në 2008-ën.

Deri tash, Z-Mobilet i janë paguar mbi 7 milionë euro, prej të cilave 4.5 milionë euro janë kesh, ndërsa rreth 2 milionë euro janë zbritur nga 27 përqindëshi i të hyrave që Z-Mobile detyrohet t’i paguajë Telekomit.

Sido që të jetë, Z-Mobile dhe Vala nuk do ta rinegociojnë më kontratën e vjetër, e cila skadonte më 2019, pasi me kushte të njëjta kjo kompani do të vazhdojë të marrë shërbime nga Telekomi deri në 2027-ën.

Në anën tjetër, borxhi real që Telekomi ka ndaj furnitorëve është pak mbi 15 milionë euro, para të cilat ua ka borxh shërbimeve komunale, mediave dhe disa furnitorëve të tjerë.

Rreth 3 milionë euro llogaritët se janë borxhe ndaj konsumatorëve apo si kredi të pashfrytëzuara në llogari të klientëve.

Monako Telekom ka qenë ndërmarrja që kishte siguruar prefiksin +377 për numrat e valës dhe borxhi që Vala i ka kësaj kompanie, sipas regjistrit të muajit mars 2018, arrin vlerën në rreth 5 milionë euro.

0.45 centë në muaj i ka paguar Vala asaj për secilin numër që ka qenë aktiv, po kaq ka paguar edhe për mbi 200 mijë numrat e kompanisë Z- Mobile, andaj në regjistrin e borxheve që kompanitë tjera ia kanë Telekomit është edhe shuma pre 9 milionë eurosh që Dardafon.net apo Z-Mobile është dashur t’ia paguajë Valës.

Por këto para asnjëherë nuk janë paguar pasi nuk kanë qenë të qartësuara në kontratën mes Valës dhe Z-Mobile, që nisi zbatimin në vitin 2009.

Më shumë se 62 milionë euro që Telekomi i Kosovës i ka kërkuar nga arka e shtetit për t’i paguar borxhet ndaj furnitorëve është llogaritur edhe shuma prej rreth 15 milionë eurosh që Ministria e Financave i kishte kërkuar Telekomit si dividendë për vitin 2017.

Kontrata për termocentralin e ri nuk është bërë nga kjo qeveri, ajo ekziston qe 10 vjet

Në Kuvendin e Kosovës është duke u zhvilluar interpelanca e kryeministrit të Republikës së Kosovës, Ramush Haradinaj, sipas kërkesës së Grupi Parlamentar “Deputetët e Pavarur”, në lidhje me nënshkrimin e marrëveshjes komerciale ndërmjet kompanisë “Contour Global” dhe Qeverisë së Kosovës për projektin e Termocentralit “Kosova e Re” të nënshkruar me 20 dhjetor 2017

Kryeministri Ramush Haradinaj ka thënë se këtë kontratë e ka gjetur të gatshme vetëm e ka shtyrë përpara.
“Kjo kontratë ka pasur 10 vjet që qëndron në sirtar. Unë e kam gjetur në tavolinë dhe pastaj e kam shtyrë atë proces”, ka thënë Haradinaj.

Sipas tij, ky është një investim strategjik që krijon siguri të furnizimit me energji elektrike në vendin tonë.

“Ne si qeveri llogarisim se më mirë është të investohet në kapacitete të reja sesa të investohet në renovim të termocentraleve të vjetra”, ka thënë Haradinaj.

Sipas Haradinajt, me këtë investime, Kosova nuk do të varet më nga importi i energjisë.

„Ne nuk mund të mbesim vetëm duke blerë nga jashtë. Një Kosovë që ka qenë e varur ndaj të atyre që kanë prodhuar energji, tani kthehet në vend që prodhon energji“, ka thënë Haradinaj.

Gjatë vitit të kaluar, mërgata solli 760 milionë euro në Kosovë

Banka Qendrore e Kosovës (BQK), ka bërë të ditur se remitencat e pranuara në Kosovë, gjatë vitit 2017 arritën vlerën prej 759.2 milionë euro dhe shënuan një rritje vjetore prej 9.9 për qind. Pro problem për remitencat mbetet sepse ato përdoren në masë të madhe për konsum, e jo për investime

“Të gjithë tremujorët e vitit 2017 janë karakterizuar me rritje të theksuar të remitencave, ndërkohë që vetëm në TM4 2017, remitencat e pranuara në Kosovë arritën në 205.2 milionë euro dhe shënuan një rritje vjetore prej 19.0 për qind”, thuhet në raportin e BQK-së, për Vlerësimin Tremujor të Ekonomisë..

Rritja e remitencave, sipas BQK-së, mund t’i atribuohet, deri në një masë, rritjes së aktivitetit ekonomik në Eurozonë dhe Zvicër, duke qenë se remitencat që pranohen në Kosovë vijnë kryesisht nga Gjermania dhe Zvicra.

Remitancat që pranohen nga këto dy vende kanë një pjesëmarrje prej 38 përkatësisht 22.2 përqind në gjithsej remitencat. Një pjesë e konsiderueshme e remitencave është pranuar edhe nga SHBA-të, gjegjësisht 6.8 për qind e gjithsej të pranuara në Kosovë.

Demantohet Qeveria – kostoja e TC “Kosova e Re” do të jetë mbi 4 miliardë euro

Mbi 4 miliardë euro pritet të jetë kostoja financiare e ndërtimit të termocentralit “Kosova e Re” sipas Konsorciumit Kosovar të Shoqërisë Civile për Zhvillim të Qëndrueshëm

Në një analizë të publikuar të mërkurën thuhet se me një strukturë të financimit, ku 70 për qind e kostos pritet të mbulohet përmes kredisë dhe 30 për qind përmes investimeve private, si dhe me aplikimin e normës së brendshme të kthimit prej 7.5 për qind, kostoja totale e ndërtimit të TC “Kosova e Re”do të arrijë vlerën mbi 4 miliardë euro, shkruan Koha Ditore .

Gjatë analizimit të kontratës mes Qeverisë dhe “Contour Global” për ndërtimin e TC “Kosova e Re”, KOSID-i ka konstatuar se me të parashihen edhe kompensime shtesë, të cilat duhet t’iu sigurohen kompanisë në fjalë, e të cilat do të ndikojnë në rritjen e kostos totale të ndërtimit.

Përveç kostove të larta, sipas KOSID-it, një projekt i tillë do të shkaktojë rritje të çmimit të energjisë. Në analizë thuhet se Seksioni 3.6, pika a e Marrëveshjes për blerjen e energjisë elektrike e obligon Kosovën që të ofrojë ujë me një kualitet të caktuar për termocentralin.

Sipas saj, specifikat e kërkesave të kualitetit të ujit duhet të jenë në pajtim me GenCo (Contour Global).

Për më tepër, kryeministri Ramush Haradinaj kishte thënë se arritja e marrëveshjes për ndërtimin e termocentralit “Kosova e Re” kap vlerën 1 miliard e 300 milionë euro, dhe me këtë do të sigurohet një situatë e qëndrueshme energjetike.

Pal lekaj hedh akuza të rënda mbi ish-ministrin Lutfi Zharku

Pretendimet e kompanisë Bechtel Enka, se Kosova nuk ka përmbushur detyrimet financiare në afatin e paraparë, për punimet në autostradën ‘Arbën Xhaferi’, dhe se i ka borxhe kësaj kompanie rreth 63 milionë euro, ka ngritur shqetësime dhe debate të shumta

Por për të gjitha këto çështje ka një shpjegim Ministri i Infrastrukturës Pal Lekaj. Ai për Arbresh.info, ka thënë se këtë shumë nuk do t’ia japë kompanisë Bechtel Enkas, ndërsa shton se gjatë javës Qeveria e Kosovës do të marrë një vendim.

”Jo sa i përket pretendimeve të Bechtel Enkas ne jemi në procedurë nuk kemi marrë vendime, vendimet do t’i marrë qeveria e Kosovës dhe ju do të informoheni me kohë. Nuk do të jetë ajo shumë që e ka pretenduar Bechtel Enka, po ne do te jemi në shërbim dhe do të ruajmë çdo cent të qytetarëve të Kosovës”.

Fajtor për krejt këtë Ministri Lekaj e bënë qeverisjen e kaluar dhe Ministrin e asaj kohe Lutfi Zharkun.
“Dihet kush ka qenë fajtor është qeveria e kaluar Ministri Zharku dhe Kryeministri Mustafa të cilët kanë prolonguar për tri vite dhe ne është dashur që për ketë problem të diskutojmë dhe të gjejmë një zgjidhje. Po presim që javën që vjen të merr një vendim Qeveria”, ka përfunduar Lekaj.

E lidhur me vonimin në procesin e ndërtimit të rrugës në Veterrnik, Ministri Lekaj thotë së edhe kjo ka ardhur pas problemeve të njëpasnjëshme që i kanë pasur shkaku i mos projektimit ashtu siç duhet të kësaj rruge. ”Edhe kjo çështje ka qenë ish projekt i Ministrit Zharku nuk është projektuar ashtu siç duhet dhe ne për shkak të pasojave që kanë ndodhur dhe rrëzimit të murit jemi detyruar dhe jemi në procedurë dhe shumë shpejt ajo të zgjidhet”.

Ndërsa për autoudhën e cila sapo ka filluar Prishtinë-Gjilan- Dheu i Bardhë, për Arbresh.info, Ministri Lekaj thotë se çdo gjë për këtë autoudhë është publike. “Jo sa përket kompanive janë tetë operatorë ekonomik janë në ueb faqe zyrtare dhe të gjitha janë të qasshme për publikun dhe gazetarët”, ka thëne Ministri Pal Lekaj.

Mbi 31 për qind e ekonomisë së Kosovës është joformale

Në Kosovë 31.7 për qind e ekonomisë është jo-formale. Kjo është theksuar edhe në Raportin e Komisionit Evropian për Kosovën që u prezantua më 17 prill

Sa i përket Kosovës, mbi vlerësimet e kriterit ekonomik, vendi ynë ka bërë përparim në zhvillimin e një ekonomie të tregut funksional, por ekonomia jo-formale mbetet e përhapur.

“Ekonomia e zezë u rrit në terma absolutë. Sektorët e ndërtimit dhe të tregtisë përjetuan humbjet më të mëdha në të ardhura për shkak të jo-formalitetit”, thuhet në Raportin e Komisionit Evropian për Kosovën.

Sipas raportit të Bashkimit Evropian, në luftën kundër Krimit të Organizuar, Korrupsionit dhe Ekstremizmit të Dhunshëm, shkalla e jo-formalitetit, ekonomisë së zezë, sillet rreth ndërmjet 28 për qind deri 31.7 për qind në Produktin e Brendshëm Bruto.

Mirëpo, institucionet e vendit këtë raport e vlerësojnë si pozitiv.

Zëdhënësi i Doganës së Kosovës, Adriatik Stavileci, ka thënë për Telegrafin se ky institucion gjatë vitit 2017 ka arritur të ketë kapacitete administrative dhe operacionale për sa i përket luftimit të ekonomisë jo-formale.

“Raporti sa i përket fushës se doganës raporton progres. Dogana ka arritur te ketë kapacitete administrative dhe operacionale, të hyrat nga Dogana janë rritur me 6.6 për qind në vitin 2017, atëherë nënkuptohet se kemi arritur të ulim ekonominë jo-formale”, tha për Telegrafin, Stavileci.

Ai tha se ky institucion ka shënuar progres në luftën kundër kalimeve ilegale. “Gjithashtu, Raporti thekson se Performanca e Doganës në luftën kundër kalimeve ilegale përfshirë edhe kontrabandimin e mallrave dhe te narkotikeve vazhdon të tregon progres. Pra, në një fjalë Raporti thekson se Dogana gjatë vitit 2017 ka vazhduar me përparime dhe përmirësime, prandaj edhe ky Raport ka vlerësuar angazhimin dhe te arriturat e Doganë”, tha ai.

Edhe për institucionin që mbledh të hyrat për buxhetin e vendit, ky raport tregon se ka rënë niveli i ekonomisë jo-formale dhe është rritur niveli i të hyrave.

Zyrtarët e Administratës Tatimore e Kosovës (ATK) në një përgjigje për Telegrafin, kanë thënë se një ndër prioritetet e këtij institucioni mbetet parandalimi dhe luftimi i ekonomisë jo-formale.

“Një nder prioritetet e ATK-së, janë parandalimi dhe luftimi i ekonomisë jo-formale, në këtë kontest edhe i shmangies tatimore. Rezultatet e mira të arritura nga ATK, përmes shumë aktiviteteve të zhvilluara, në parandalimin dhe luftimin e ekonomisë jo-formale, janë vlerësuar edhe në raportin e fundit të publikuar nga Komisioni Evropian. Ku thuhet se tek pjesa ku ka përgjegjësi ATK-ja, ka rënë niveli i ekonomisë jo-formale dhe është rritur niveli i të hyrave”, tha për Telegrafin, Valentina Bytyqi, zëdhënëse e ATK-së.

Sipas saj, ekonomia e zezë që është në kuadër të përgjegjësisë së ATK-së sillet rreth 28 për qind.

“Sipas raportit të B&S, në kuadër të projektit mbështetje e mëtejshme e institucioneve të Kosovës në luftën kundër Krimit të Organizuar, Korrupsionit dhe Ekstremizmit të Dhunshëm, financuar nga Bashkimi Evropian, shkalla e jo-formalitetit, ekonomisë së zezë, sillet rreth 31.7 për qind, që nuk është pjesë e përgjegjësisë se ATK-së, ndërsa ekonomia e hirtë sillet rreth 28 për qind, që është përgjegjësi e ATK”, tha ajo.

Bytyqi shpjegon se ekonomia joformale po ndikon me të madhe edhe në aktivitetin e biznesit legal dhe ul konkurrencën midis kompanive.

“Ndikimet e ekonomisë joformale nuk kufizohen vetëm në sektorin publik, por ato ndikojnë me te madhe edhe ne aktivitetet e biznesit legal. Ekonomia jo-formale shtrembëron konkurrencën e ndershme dhe ul konkurrencën midis kompanive. Aktivitetet biznesore te punës jo-formale dhe evazioni sistematik tatimor, dobësojnë mbrojtjen e punonjësve dhe shoqërisë në përgjithësi”, shpjegon ajo.

Edhe përfaqësuesit e biznesit Raportin e BE-së e vlerësojnë më pozitiv.

Kryetari i Aleancës së Biznesit të Kosovës, Agim Shahini, tha për Telegrafin se ky raport ka dal më pozitiv dhe është treguar sukses në luftimin e informalitetit.

“Raporti i Komisionit Evropian për Kosovën, ne kemi vlerësuar se ky raport ka dal më pozitiv, sepse formaliteti në Kosovë është në rritje. Kjo është parë edhe nga aksionet që janë marr muajve të fundit në pjesën veriore dhe pjesët tjera të Kosovës, ku është treguar mjaftë sukses në luftimin e informalitetit”, tha për Telegrafin, Shahini.

Sipas tij, luftimi i korrupsionit dhe sundimi i ligjit ende nuk është atë pikë që është dhënë prioritet.
“Luftimi i korrupsionit dhe burokracisë duhet të jetë prioritet i Qeverisë, pasi që ky raport nuk e ka nxjerr mirë Kosovën në këtë drejtim. Pra, sundimi i ligjit dhe rendin nuk është ende në një pikë me të cilën është dhënë prioritet nga të gjithë akterët e vendit”, tha ai. /Albert Spahiu /Telegrafi/