Lajm.co

Prifti që po shkakton luftë ndërmjet SHBA-ve dhe Turqisë

Andrew Brunson është një prift protestant që ka shkaktuar përçarje mes Uashingtonit dhe Ankarasë. Më 1993 ai mbërriti nga SHBA në Turqi, ku punoi tërë kohën. Por tani është bërë shkas i grindjeve mes këtyre dy vendeve

Shoqata protestante në Izmir të Turqisë është e vogël. Ajo ka vetëm disa dhjetra besimtarë, të cilët rregullisht takohen në një hapsirë të vogël në një godinë. Në mesin e tyre rri ulur me kitarë në dorë Andrew Brunson, një amerikan, prift protestant. Luan me kitarë dhe këndon. Të paktën kështu tregojnë fotografitë e botuara në internet. Kështu ka qenë edhe në kishën e Izmirit, para se Brunson të arrestohej nga autoirtetet turke dhe ky arrestim të përdorej si shkas për shkallëzimin e konfliktit mes SHBA-së dhe Turqisë.

Rruga deri në Turqi

50-vjeçari Brunson me siguri që nuk ka mundur ta parashikojë një zhvillim të tillë të ngjarjeve në vitin 1993, kur për herë të parë erdhi në Turqi së bashku me bashkëshorten e tij Norine. Ai erdhi nga vendi i vogël Black Mountain në Karolinën Veriore, ku feja protestante është pjesë e pandashme e jetës së përditshme dhe ku tradicionalisht votohet për republikanët. Çifti Brunson i përket grupit të besimtarëve evangjelistë, një kishë protestante me botëkuptime liberale.

Ashtu si të gjithë besimtarët e tjerë edhe familja Brunson beson tek misionet. Ndaj edhe kanë pranuar që të ndërmarrin një mision fetar në Turqi, në një vend kur 99 % e popullatës i përket besimit islam. Misionet fetare lejohen në Turqi, por nga viti 2003 nuk shihen me simpati. Më 2007 në Turqi u vra një misionar gjerman dhe dy persona të konvertuar. Por Brunson i ka mbetur besnik misionit të tij, më 2010 ai themeloi madje edhe kishën e ringjalljes në Izmir.

Në vend të vazhdimit të viztës – arrestimi

Gjashtë vite më vonë, Brunson deshi të vazhdonte vizën e tij në Turqi. Por në fund të vitit 2016 ai u arrestua në valën e arrestimeve pas puçit të dështuar kundër Erdoganit. Edhe bashkëshortja e Brunsonit u mbajt disa ditë nën masa arresti. Ndërsa Brunson akuzohet, pas 63 ditësh në arrest, për anëtarësi në grupet terroriste, spiunim, bashkëveprim dhe planifikim të puçit si dhe mbështetje të partisë së ndaluar kurde, PKK.

SHBA dhe bashkësia ndërkombëtare janë të mendimit se këto akuza janë të pabaza. Brunson ka pranuar se kohë pas kohe ka udhëtuar edhe në zonat e banuara me kurdë, por atje është kujdesur për refugjatët. Nuk ka asnjë dëshmi që ai ka qenë pjesë e përpjekjeve për rrëzimin e regjimit të Erdoganit. Brunson pohon se është i pafajshëm dhe se kurrë nuk ka lejuar që politika të futet në kishën e tij.

Qeveria amerikane reagoi me indinjatë pas arrestimit të Brunsonit. Por presidenti Erdogan ka kërkuar shkëmbimin e priftit me kundërshtarin e tij më të madh, Fetullah Güllen, i cili konsideohet organizatori kryesor i protestave kundër Erdoganit. Gülleni mbetet i strehuar në SHBA. “Na jepni Güllenin dhe do ta merrni Brunsonin”, tha Erdogan.

Refuzimi amerikan

Presidenti amerikan Donald Trump e ka refuzuar këtë kërkesë. Por kërcënimet dhe lufta tregtare mes SHBA dhe Turqisë ndërkohë janë përshkallëzuar. Trumpi e konsideron si shumë të rëndësishëm grupin e votuesve të këtij besimi. Zëvendëskryetari Mike Pence edhe vet prezantohet si evangjelist i madh. Ndërkohë gjendja shëndetsore e Brunsonit është përkeqësuar. Vajza e tij thotë, se Brunson ka humbur ndërkohë 25 kilogram dhe nuk është mirë me shëndet./DW

Pjesëtarë të ushtrisë amerikane po marrin pjesë në një stërvitje në poligonin ushtarak Krivollak në Maqedoninë qendrore. Ata janë anëtarë të forcave paqeruajtëse në Kosovë dhe nga baza të tjera në Evropë. Autoritetet maqedonase thonë se po u ofrojnë aleatëve të Natos kushte për trajnime të forcave tokësore dhe ajrore

Ministrja maqedonase e Mbrojtjes, Radmilla Sheqerinska tha se anëtarësimi i Maqedonisë në Nato paraqet një mundësi për një rajon të sigurt dhe paqe për qytetarët. Ajo tha se Maqedonia ka vuajtur mjaft nga konfliktet dhe se anëtarësimi në Nato do t’i jepte fund këtyre problemeve.

“Angazhohemi që i gjithë Ballkani të jetë një rajon i qëndrueshëm dhe para së gjithash angazhohemi që vendi ynë dhe qytetarët tanë të jenë të sigurt”, tha zonja Sheqerinska duke iu përgjiigjur pyetjeve në lidhje me sfidat e mundshme në rajon në kohën që po zhvillohen debate për ndryshim ose korrigjim të kufijve midis Kosovës dhe Serbisë.

Ministrja maqedonase pret që qytetarët e Maqedonisë t’i japin mbështetje të fortë anëtarësimit në NATO dhe në BE në referendumin e prtishëm në fund të shtatorit.

Edhe zëvendës-ambasadorja amerikane në Maqedoni, Micaela Schweitzer-Bluhm thekson se qëndrueshmëria dhe siguria prodhojnë mirëqenie dhe se mekanizmi i NATO-s më së miri e siguron qëndrueshmërinë.

“Mirëqenia e garanton zhvillimin. Vlerësoj se Maqedonia do të jetë anëtare e ardhshme e NATO-s dhe për këtë e ka mbështetjen e Shteteve të Bashkuara të Amerikës”, tha zonja Schweitzer-Bluhm.

“Partneriteti midis Maqedonisë dhe Natos do të jetë edhe më i fortë atëherë kur Maqedonia të bëhet anëtare e Natos. Shtetet e Bashkura dëshirojnë të shohin Maqedoninë të plotësojë kushtet për anëtarësim në Aleancë dhe ne inkurajojmë qytetarët e Maqedonisë që të bëhen pjesë e këtij procesi”, theksoi ajo.

Sipas autoriteteve në Shkup, ekonomia lokale ka përfituar 4-5 milionë dollarë vetëm nga shpenzimet dhe prania e forcave të shtuara ushtarake të vendeve të NATO-s.

Media serbe: Dayton 2 për Kosovën

Një konferencë ndërkombëtare në të cilën do të arrihej zgjidhja për çështjen e Kosovës, do të mund të ishte e vetmja dalje nga situata në të cilën janë gjendur Serbia e Kosova pas më shumë se shtatë vjet negociatash me ndërmjetësim të Bashkimit Europian, shkruan sot gazeta e Beogradit “novosti”

Sipas këtij mediumi, transmeton Koha.net, pasi në dialogun e Brukselit në horizont nuk po shihet asnjë epilog i pranueshëm për të dy palët, në tavolinën e bisedimeve do të mund të uleshin disa fuqi mëdha në mënyrë që ky proces të përfundojë me marrëveshje.

Ministri në Qeverinë serbe Rasim Lajiq, i cili edhe vjet kishte propozuar konferencë ndërkombëtare, ka thënë për këtë gazetë se edhe më tej mendon se ky takim i vendeve më të rëndësishme të botës është i nevojshëm në fazën finale për zgjidhjen e çështjes së Kosovës.

“Para këtij takimi është i domosdoshëm presioni i balancuar i BE-së dhe i SHBA-ës i cili deri më tash ka qenë i fokusuar kryesisht ndaj Beogradit. Mungesa e vullnetit politik nga ana e Prishtinës kërkon një qasje tjetër të bashkësisë ndërkombëtare e cila duhet të dërgojë mesazh të qartë se nuk mund të ketë zgjidhje të përhershme e të qëndrueshme nëse njëra palë fiton të gjitha e pala tjetër asgjë. Mendoj se zgjidhja sui generis mund të gjendet në një konferencë të tipit “Dayhon2”, ka thënë Lajiq.

Idenë e konferencës ndërkombëtare për Kosovën e ka paraqitur që në vitin 2011 edhe profesori i Dragolub Miçunoviq (DS), përcjell Koha.net, duke menduar se ajo është zgjidhja e vetme për problemin e Kosovës.

Sipas tij, në një takim të tillë duhet të përfaqësohen serbët e shqiptarët si dhe anëtarët e Këshillit të Sigurimit të Kombeve të Bashkuara dhe që duhet të qëndrojnë prapa marrëveshjes së arritur.

Aleksandar Gajiq nga Instituti për studime evropiane thotë se me formatin ku BE-ja është ndërmjetës në dialog, është e qartë se nuk do të arrihet zgjidhja përfundimtare, ndërsa shikuar në planin afatgjatë, është e mundur që kjo çështje të kthehet nën përkujdesjen e KB-së .

“Nuk përjashtohet ndonjë konferencë ndërkombëtare që do të zhvillohej në kuadër të Rezolutës 1244 e që do ta inicionte Këshilli i Sigurimit i OKB-së dhe në të cilën do të merrnin pjesë anëtarët e përhershëm të këtij trupi. SHBA-ja dhe sponsorët tjerë të pavarësisë së Kosovës fillimisht do të ishin kundër kësaj kornize, por nëse vërehet se me ndërmjetësim të BE-së nuk ka rezultate, dhe, nëse ndodh ndërprerja e përkohshme e negociatave, gjë që nuk është dhe jo reale, kjo iniciativë do të tregohej rrugëdalja e vetme”, ka thënë Gajiq.

A do të vizatohen kufijtë në shtator?

Krerët shtetërorë në Beograd po paralajmërojnë se gjatë muajit të ardhshëm do të dalin me një propozim konkret për zgjidhjen e çështjes së Kosovës. Edhe presidenti Thaçi qe disa javë po flet për bashkim me Luginën. Analistët alarmojnë se vizatimi i kufijve është i rrezikshëm

Zyrtarët më të lartë shtetërorë të Serbisë, presidenti Aleksandër Vuçiq dhe shefi i diplomacisë Ivica Daçiq, po paralajmërojnë se gjatë muajit të ardhshëm (në shtator) do të dalin me një propozim konkret për zgjidhjen e çështjes së Kosovës, madje ata nuk e fshehin synimin që Kosovën ta ndajnë nëpërmjet vijave etnike, mes shqiptarëve dhe serbëve. Në anën tjetër presidenti Hashim Thaçi ka disa javë që deklaron vazhdimisht se Lugina e Preshevës duhet të bashkohet me Kosovën, përderisa Serbia nuk do të mundë t’i marrë komunat veriore të Kosovës.

Por një raport prej 90 faqesh, i botuar dje nga gazeta “Zëri”, i hartuar nga gjashtë ekspertë serbë dhe i përkrahur nga Fondacioni për Shoqëri të Hapur në Beograd, të cilin e udhëheq George Soros, paraqet skenarin për shkëmbimin e territoreve në mes të Kosovës dhe Serbisë, ku kësaj të fundit i propozohet t’i marrë katër komunat veriore, Zubin Potokun, Zveçanin, Leposaviqin dhe Mitrovicën Veriore, ndërsa Kosova ta marrë Preshevën, por pa Bujanocin dhe pa Medvegjën.

Perëndimi ka luajtur prej 10 vitesh lojën e Vlladimir Putinit

Nëse ngrehina e rendit botëror liberal është sot e rrezikuar të shembet – dhe në fakt është – kur nisën të dobësohen shtyllat mbajtëse? Shumëkush përmend kohën kur Trump është zgjedhur president. Por, ndërsa qasja e “Amerika e Para” e Trump në botë, ka zgjeruar ndjeshëm të çarat e rendit aktual ndërkombëtar, ndoshta duke i bërë ato të pariparueshme, ato janë shfaqur shumë kohë përpara se të ndodhte kjo

Nga Robert Kagan

Saktësisht 10 vjet më parë, Vladimir Putin ndëmori një nga goditjet e para të mëdha ndaj këtij rendi, kur dërgoi forcat ruse në Osetinë Jugore në Gjeorgjinë fqinjë, në mbështetje të separatistëve të mbështetur nga Moska. Presidenti gjeorgjian Mikhail Shakashvili, duke iu druajtur një pushtimi të plotë, urdhëroi trupat e tij të sulmojnë, duke rënë kësisoj në kurthin e Putinit.

Duke përdorur sulmin gjeorgjian si një pretekst, Putini e ndërmori atë pushtim në shkallë të plotë, me dhjetëra mijëra trupa, avionë luftarakë dhe elementë të Flotës së Detit të Zi, të gatshëm për të hyrë në veprim në çastin që veproi Sakashvili. Lufta 5 -ditore ruso-gjeorgjiane, u zhvillua gjoja për territoret e diskutueshme, por synimi i vërtetë i Putinit ishte gjeopolitik.

Gjeorgjia, si ish-republikat e tjera satelite sovjetike, po synonte të integrohej në Perëndim ekonomikisht dhe politikisht, dhe të fitonte mbrojtjen perëndimore nga Moska. Duke u frikësuar nga reagimi i Putinit, NATO refuzoi pranverën e atij viti t’i ofronte Gjeorgjisë qoftë edhe një ”hartë” (road map) për anëtarësimin në aleancë, por Putini gjithsesi lëvizi – për të ndëshkuar gjeorgjianët, për të paralajmëruar të tjerët, dhe për t’i dërguar një mesazh të qartë Perëndimit.

Rusia do ta rikonfirmonte me force hegjemoninë e saj. Përgjigjja e Perëndimit, u kufizua tek indiferenca.

Administrata e Xhorxh Ë.Bush, që kishte mbrojtur tundimin e Gjeorgjisë për t’u anëtarësuar në NATO, nuk donte të përballej me kriza. Sikurse presidenti Barack Obama, që besonte se Ukraina nuk ia vlente për nisjen e një lufte me Rusinë, këshilltari i sigurimit kombëtar të Bush, i mbylli të gjitha bisedimet për ndëshkimin e agresionit të Moskës duke pyetur:”A jemi ne të përgatitur të shkojmë në luftë me Rusinë, për shkak të Gjeorgjisë?”.

Presidenti Bush, nuk ndërmori as edhe ndonjë sanksion kundër Moskës. Shtetet e Bashkuara, ofruan asistencë humanitare, por refuzuan kërkesat e Tbilisit për pajisje ushtarake. Presidenti francez Nikolas Sarkozi, negocioi armëpushimin dhe Sarkozi (që më vonë në cilësinë e një qytetari, do të mbështesë aneksimin e Krimesë nga Rusia), bëri një marrëveshje që i la trupat ruse në territorin gjeorgjian, ku ato mbeten edhe sot.

Ashtu si britanikët dhe francezët që fajësuan çekët për provokimin e Hitlerit në vitet 1930, edhe sekretarja e shtetit e presidentit Bush, Kondoliza Rajs fajësoi Sakashvilin se “lejoi rusët që ta provokojnë”, madje duke pranuar se sulmi ishte “i paramenduar”.

Në fund, Putini u shpërblye. Siç shkruan ish-ambasadori amerikan në Moskë, Majkëll Mekfoll, në librin e tij “Nga Lufta e Ftohtë në paqen e ngadaltë:Një ambasador amerikan në Rusinë e Putinit”- koncepti i tij i shquar i kësaj periudhe, konceptet bazë të “politikës së rivendosjes” së Obamës, mori formë në reagimin ndaj Gjeorgjisë.

Leksioni për Obamën dhe ekipin e tij, ishte se Shtetet e Bashkuara kishin nevojë për marrëdhënie më të mira me Moskën, për të shmangur konfrontimet e ardhshme. Më pak se një vit pas pushtimit rus, Obama mbajti samitin e tij të parë me presidentin rus, Dmitri Medvedev, dhe nisi përpjekjet për t’i zbutur gjërat me Rusinë.

Lufta ruso-gjeorgjiane, krijoi një ‘modus operandi’ (mënyrë veprimi), që Putini do të përdorte kundër Ukrainës thuajse saktësisht 6 vjet më vonë. Në të dyja rastet, sulmi rus u parapri dhe u shoqërua nga një luftë kibernetike intensive dhe mori “lajmesh të rreme”. Në të dyja rastet, forcat ruse lëvizën fshehtazi përpara sulmit kryesor. Të dyja pushtimet u mbuluan në paqartësi dhe konfuzion, duke bërë që shumë në Perëndim të fajësojnë Gjerogjinë.

Në të dyja rastet, Moska pretendonte se po mbronte popullatat pro-ruse nga keqtrajtimi i supozuar. Por qëllimi i vërtetë, ishte rivendosja e hegjemonisë ruse ndaj ish republikave sovjetike, që kërkonin të integroheshin në rendin botëror liberal – në rastin e Ukrainës duke negociuar një marrëveshje tregtare me Bashkimin Europian.

Sulmi rus mbi Gjeorgjinë, tregoi gjithashtu efektivitetin e narrativës së Putinit për ankesën e tij. Megjithëse Rusia ishte ajo që e kreu agresionin, shumëkush në Perëndim fajësoi të tjerët – Sakashvilin, Bushin, NATO – për shkak se imponuan ndërhyrjen e Putinit. Sot, “realistët” dhe e majta fajësojnë Shtetet e Bashkuara dhe Perëndimin, për provokimin e Putinit në Ukrainë.

Rusia duhet të ketë sferën e saj të interesit, argumentojnë ata. Zgjerimi i NATO-s, bëri Putinin dhe rusët të ndihen të pasigurtë. Perëndimi shkoi shumë larg. Është një nga fitoret më të mëdha të Putinit, që kjo narrativë është pranuar gjerësisht sot në elitën amerikane, dhe nga segmente të mëdha të të dyja partive politike.

Por siç shpjegon Mekfoll, ky është kryesisht një mit, i projektuar nga Putini për të justifikuar sundimin e tij gjithnjë e më autokratik dhe të personalizuar ndaj popullit të tij. Veprimet amerikane dhe europiane pas Luftës së Ftohtë, nuk ndaluan bashkëpunimin me Rusinë gjatë viteve 1990, pas sulmeve të 11 Shtatorit 2001, apo gjatë 2 viteve të para të administratës së Obamës.

Shtetet e Bashkuara dhe Europa, ofruan miliarda dollarë ndihma për Rusinë, dhe synuan të ndihmonin integrimin e Rusisë në ekonominë botërore. Shtetet e Bashkuara, krijuan sigurinë e pas Luftës së Ftohtë dhe marrëveshjet ekonomike si Këshilli NATO-Rusi, Grupi i Tetë dhe Organizata e Zgjeruar për Siguri dhe Bashkëpunim në Evropë për të forcuar lidhjet me Moskën, dhe për t’i dhënë asaj një zë më të madh në këshillat globale.

Dy fuqitë negociuan dhe ratifikuan marrëveshjet e kontrollit të armëve, dhe bashkëpunuan në Afganistan dhe Iran. E gjitha kjo filloi të ndryshojë, pasi Putini u shqetësua për ruajtjen e pushtetit të tij në Moskë. Ai u alarmua nga revolucionet demokratike në Gjeorgji dhe Ukrainë në vitet 2003 dhe 2004.

Por, siç vëren Mekfoll, ishin zgjedhjet parlamentare katastrofike të vitit 2011 në Rusi, ato që patën ndikimin më të madh. Protestat e mëdha kundër parregullsive zgjedhore, dhe kundër kthimit të planifikuar të Putinit në presidencë për një mandat të tretë, çuan në ringjalljen e “argumentit të vjetër sovjetik, si burimi i ri i legjitimitetit” – mbrojtjes së atdheut kundër Perëndimit të lig, dhe veçanërisht të kërcënimeve të perandorisë të SHBA-së.

Përshkrimi i administratës së Obamës si një kërcënim për sigurinë ruse, u duk në fillim i pabuesueshëm, por me konsumatorë të gatshëm në Shtetet e Bashkuara dhe në Europë, Putin pati sukses. Prandaj afrimi i Trump ndaj Putinit, nuk është një ndryshim aq i madh.

Ai mund të ketë arsyet e tij të veçanta, për të kërkuar një “rivendosje” të raporteve normale me Rusinë, dhe sigurisht që ai ndan qëllimet e përbashkëta me Putinin, ndryshe nga çdo president i shkuar amerikan. Por ai gjithashtu po ndjek një skenar të njohur. Dhjetë vjet më pas, ne nuk po i nxëmë ende leksionet e vërteta të agresionit rus.

Shënim:Robert Kagan, është anëtar në Institutin Brookings, dhe një kolumnist në “The Washington Post”. Ai është autor i librit të ardhshëm “Rikthimi i xhunglës:Amerika dhe bota jonë e rrezikuar”. / “The Washington Post” – Bota.al

Bizneset humbin miliona si pasojë e ndaljes së rrymës

Bizneset prodhuese në Kosovë vazhdojnë të përballen me furnizim jo të rregullt me energji elektrike. Në vit, sipas hulumtimeve të bëra, humbjet ekonomike për shkak të furnizimit të pasigurt me energji elektrike thuhet se shkojnë deri në 300 milionë euro në vit

Disa nga bizneset prodhuese kanë bërë investime vetanake, kryesisht kanë blerë gjeneratorë si dhe kanë bërë investime në ndërtimin e lartëpërçuesve për të pasur furnizim të rregullt me energji elektrike.

Sipas një hulumtimi të Odës Ekonomike të Kosovës për një vit kostot shtesë nga investimet që bizneset bëjnë për të pasur furnizim të rregullt me energji elektrike, shkojnë deri në 300 milionë euro.

Kompania Pestova, e cila merret me përpunimin dhe prodhimin e patates, për t’iu ikur problemeve të mungesës së energjisë elektrike, kohë më parë kishte ndërtuar një lartëpërçues.

Pronari i kësaj kompanie, Bedri Kosumi tregon për Radion Evropë e Lirë se të gjitha këto investime për të hyrë në kategorinë A plus, që nënkupton furnizim pa ndërprerje me energji elektrike, ka shpenzuar deri në 243 mijë euro.

“Me këto investime të bëra tani kemi furnizim të rregullt me energji elektrike. Ne jemi në kategorinë A plus dhe parapaguajmë 25 për qind të energjisë së harxhuar në vit, pra 25 për qind e parave janë të bllokuara. Nëse nuk do të ishim në këtë kategori do të ishte e pamundur të mendohet të punohet me furnizim jostabil me energji elektrike. Një ndërprerje e paparalajmëruar e energjisë shkakton dëme të mëdha të makinerisë me të cilën punohet”, thotë Kosumi.

Kosova përgjatë viteve është duke u ballafaquar me furnizim jostabil me energji energjike. Ndërprerjet e kohëpaskohshme të energjisë elektrike paralajmërohen përmes njoftimeve zyrtare nga Distribucioni i Furnizimit me Energji Elektrike (KEDS). Aty tregohet për kohën dhe regjionet se kur do të ndërpritet energjia elektrike.

Si arsye kryesore e mungesës se këtij produkti në Kosovë vazhdimisht theksohet vjetërsia e termocentraleve në Kosovës. Termocentrali A daton që nga vitet e 60-ta, ndërsa termocentrali Kosova B nga vitet 80-ta.

Kjo mungesë e energjisë elektrike është një problem mjaft shqetësues për bizneset prodhuese, thotë për Radion Evropa e Lirë drejtori ekzekutiv i Klubit të Prodhuesve të Kosovës, Astrit Panxha.

“Furnizimi jo i rregullt me energji elektrike dhe jokonsistenca në kualitetin e energjisë, po shkakton probleme të mëdha te prodhuesit. Një raport që është publikuar nga USAID tregon që humbjet nga energjia elektrike për prodhuesit në Kosovë, që sillen rreth 300 milionë euro në vit, që nënkupton nëse marrim parasysh eksportet tona janë diku rreth 300 milionë euro, atëherë çdo euro që e ftojnë prodhuesit nga eksportet duhet ta shpenzojnë për të mbuluar koston e humbjes nga energjia elektrike”, thotë Panxha.

Pasiguria me furnizim me energji elektrike, shton Panxha, është një nga kufizimet kyçe për zhvillimin e sektorit prodhuese në Kosovë.

“Mungesa e energjisë elektrike po shkakton probleme të mëdha edhe në konkurueshmërinë e produkteve të Kosovës sepse me një kosto të lartë të energjisë elektrike nuk mund të jesh konkurrent në treg me produktet që vinë nga rajoni apo Bashkimi Evropian”, thotë Panxha.

Ndryshe, pas më shumë se një dekadë përgatitjesh në fund të vitit të kaluar Qeveria e Kosovës kishte arritur të nënshkruajë marrëveshjen komerciale më kompaninë amerikane “Contour Global”, për ndërtimin e Termocentralit “Kosova e Re”.

Ky termocentral thuhet se garanton pavarësi energjetike dhe siguri të vazhdueshme me energji elektrike. Termocentralit “Kosova e Re”, parashikohet të vihet në punë në vitin 2023.

Turqit djegin dollarët, protesta pas thirrjes së presidentit Erdogan

Janë të shumta videot që qarkullojnë në internet, teksa shihen shumë turq që djegin dollarët amerikan si një përgjigje ndaj apeleve të presidentit Reçep Tayip Erdogan për të braktisur dollarët dhe euron në mbrojtje të lirës turke dhe për të bojkotuar produktet elektronike amerikane, raporton TCH

Lira turke në fakt ka shënuar një rritje, pas vendimit të fundit për rritjen e tarifave mbi importet amerikane. Me një dekret, Reçep Tayyip Erdogan rriti tarifat mbi makinat në 120 për qind, pijet alkoolike në 140 për qind dhe duhanin në 60 për qind.

Javën e shkuar ndërkohë SHBA dyfishoi tarifat mbi Turqinë për shkak të refuzimit të kësaj të fundit për të ekstraduar pastorin amerikan që mbahet nën arrest atje. Rritja e lirës turke me 3 për qind u ndihmua edhe nga masat e marra nga qeveria që kishin si qëllim ndalimin e spekulimeve me monedhën vendase.

Pavarësisht rritjes, lira turke ka humbur thuajse një të tretën e vlerës së saj kundrejt dollarit, që nga janari, duke rritur çmimet. Ndërsa shpjegonte tarifat e reja, zëvendëspresidenti turk, Fuat Oktay tha se rritja ishte një masë reciproke ndaj sulmit të qëllimshëm mbi ekonominë turke nga ana e administratës amerikane. Tarifat u rritën edhe për produktet kozmetike, orizin dhe qymyrin.

Miftari, zbulon kërcënuesit e prokurorit Elezaj, përmend Thaçin, Haradinajn dhe Remin!

Prokurori i Prokurorisë Speciale të Kosovës, Elez Blakaj ka dhënë dorëheqje nga kjo pozitë pas kërcënimeve dhe shatazheve të bëra ndaj ti. Prokurori Blakaj ishte njëri prëj prokurorëve të pakt që kishte filluar hetimin e zyrtarëve të lartë, aferës Pronto dhe listave të fryera për veteran të Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës

Ai kishte një listë me persona të akuzuar për keqpërdorimet e bëra me statusin e veteranit. List kjo me emra të fuqishëm si në politikë ashtu edhe jasht sajë.

Listës së personave të akuzuar i prinë Agim Çeku, i pasuar nga Nuredin Lushtaku, Sadik Halitjaha, Shkumbin Demaliaj, Qelë Gashi, Shukri Buja, Ahmet Daku, Rrustem Berisha, Faik Fazliu, Smajl Elezaj dhe Xhavit Jashari.

Ish eprori i lartë i UÇK-së, G2, TMK-së, Policisë së Kosovës dhe pjesëtari i SHIK-ut, Naim Miftari, thotë se Kosova nuk ka prokurorë të pavarur e as kryeprokuror por ka servila, politikanë pakurrizor dhe të korruptuar e frikacaka.

“Po të kishin drejtësi në shtet dhe prokurori, prokurori Blakaj që ka dhënë dorëheqje ishte dashur të arrestohet ose të arrestohen ata që e kanë kërcënuar e çka nuk besoj që janë veteranët e UÇK-së, pasi veteranët e vërtet s’kanë çka i fshehin asgjë drejtësisë, por ndoshta kërcënues janë ata veteranët e rrejshëm të Hashim Thaçit apo të Ramush Haradinajt, ose komandant Remit që i bënë 44 mijë veteranë pa qenë kurrë”, thotë Miftari.

Ai pohon se nuk është në pyetje çështja e veteranëve, por PRONTO e cila i ka “kukulla” shumicën e prokurorëve dhe kryeprokurorëve.

“Shteti dhe rëndësia e shtetit është në duar të mafies politike dhe se prokurorët që pranohen vinë me direktiva made in “Adem Grabovci dhe Company”. Do të thotë urdhërat prokurorëve iu vinë nga lartë për ata të cilët duhet me u hetu apo jo. Prandaj edhe ikun nga përgjegjësia nga dështimi i orkestrua politik i drejtësisë ku në këtë teatër PDK-ja e ka fjalën dhe rolin kryesor e ndihmuar nga AAK-ja e kryeministrit Haradinaj dhe LDK-së. Andaj kjo tregon se nuk kemi shtet ligjor, as shtet funksional, por një shtet i tipit mafioz dhe diktatorial”, thekson Naim Miftari.

Raporti i detajuar i SOROS-it për humbjet e Kosovës nga dialogu

Gjashtë ekspertë serbë kanë hartuar një raport ku kanë paraparë dy opsione për marrëdhëniet mes Serbisë dhe Kosovës; e para normalizimi i marrëdhënieve mes dy vendeve ku përfshihet edhe shkëmbimi i territoreve si dhe opsioni i dytë normalizim të marrëdhënieve të mos ketë mes dy vendeve

Opsioni i parë e që është normalizimi i marrëdhënieve mes dy vendeve parashikohet nga ekspertët të ndodhë me shkëmbimin e territorit. Sipas këtij raporti Kosova mund ta marrë komunën e Preshevës, pa Bujanocin dhe pa Medvegjën, përderisa katër komunat veriore; Leposaviqi, Zveçani, Zubin Potoku dhe Mitrovica Veriore) do t’i bashkëngjiteshin Serbisë, shkruan Insajderi.

“Skenari i normalizimit të marrëdhënieve në mes të Beogradit dhe Prishtinës (dhe përmbajnë dy skenarë: Skenari i shkëmbimit të supozuar të territoreve në mes të Serbisë dhe Kosovës dhe Skenari i mos parashikimit të shkëmbimit të territoreve në mes të Serbisë dhe Kosovës) p.sh. implementimi i Marrëveshjes së Brukselit (2013). Skenari i Status Quo, që do të thotë të mos arrihet marrëveshja për normalizim”, thuhet në raport.

Raporti i publikuar nga gjashtë ekspertët, Miladin Kovaçeviq, Dushan Gavrlioviq, Dragan Popoviq, Milena B. Stevoviq, Liljana Sekuliq dhe Katarina Stançiq flitet për përfitimet që do t’i ketë Serbia.

Katër komunat veriore sipas raportit kanë mbi 42 mijë banorë, ku Zveçani i ka 10974 banorë, Zubin Potoku 6079 banorë, Mitrovica Veriore 11963 banorë dhe Leposaviqi 13005 banorë. Sipas autorëve serbë, katër komunat veriore të Kosovës kanë rreth 40% më shumë banorë se komuna e Preshevës dhe kanë 1000 kilometra katrorë më shumë sipërfaqe tokësore.

“Skenari i normalizimit të marrëdhënieve, në të dy opsionet – shkëmbimi i supozuar i territoreve apo jo, por duke siguruar implementimin e Marrëveshjes së Brukselit (2013) – do të siguronin më pak humbje demografike dhe ekonomike sesa skenari i mos zgjidhjes së marrëdhënieve si dhe trend negativ për sa i përket rritjes natyrale dhe zvogëlimit të burimeve të punës: tendencat negative sa i përket rritjes natyrale dhe burimeve të zvogëluara të punës do të ishin dyfish më të vogla dhe do të neutralizonin imigracionet e intensifikuara”.

Kur bëhet fjalë për efektet ekonomike, skenari i ndërrimit të territoreve, përkatësisht të katër komunave veriore me Preshevën, përbën një fitim vjetor prej 90 milionë eurosh për Serbinë. Nëse merret kjo në një perspektivë më afatgjate, përkatësisht për 30 vjet, kjo do të paraqiste një fitim prej 2.7 miliardë eurosh për palën serbe.

“Komunat e reja të Kosovës, të cilat do të ishin të ri integruara në sistemin ekonomik serb, do të kontribuonin në rritje natyrale të GDP-së në shumë prej 90 milionë euro në vit, gjë që në perspektivën tridhjetëvjeçare do të ishte 2.7 miliardë euro të fitimeve potenciale (duke mos llogaritë efektet tjera të jashtme pozitive gjë që mund të rezultojë nga normalizimi i marrëdhënieve dhe integrimeve evropiane). Edhe nëse nuk është e mundur zbatimi i shkëmbimit të territoreve, supozimi i implementimit të plotë të marrëveshjes së Brukselit (2013), kur ndikimi i drejtpërdrejtë në GDP nuk do të pritej, efektet pozitive indirekte të normalizimit – ekonomike, sociale, politike dhe demografike – do të ishin përtej krahasimit si më të dobishme sesa në rastin e skenarit të Status Quo”, thuhet në raport.

Në anën tjetër ekspertët opsionin tjetër të ‘status Quos’ e parashohin me efekte negative afatgjate për Serbinë. Në rënd të parë efekt negativë për Serbinë në aspektin politik, por edhe në zbutjen demografike.

Sipas këtij raporti nëse nuk do të arrihet marrëveshje për normalizimin e mardhënëieve mes Kosovës dhe Serbisë numri i popullatës do të zvogëlohej deri në 44 për qind deri në vitin 2060.

“Skenari Status Quo do të rezultonte efekte negative afatgjate: në rend të parë, në përmirësimin e zgjidhjes politike, zbutja e pritur demografike është mjaftë pesimiste dhe pa perspektivë: numri i përgjithshëm i popullatës do të zvogëlohej deri në 44 për qind deri në vitin 2060, me zvogëlim të jashtëzakonshëm të popullatës të cilët janë të moshës së punës dhe do të ndërronte strukturën e moshës në favor të popullatës së moshuar. E shprehur në termet e GDP-së, të ardhura potenciale territoret e integruara rishtas do harroheshin, megjithatë shpenzimet e Zyrës serbe për Kosovë do të mbeteshin edhe më tutje, të llogaritura rreth 1.4 miliardë euro në periudhën tridhjetëvjeçare”, thuhet në opsionin e dytë të gjashtë eksperteve serb.

Faza finale e dialogut mes Kosovës dhe Serbisë është përshkruar tash e disa herë si e rëndë nga Presidenti i Kosovës, Hashim Thaçi. Në fazën finale të dialogut Thaçi ka paralajmëruar disa herë korrigjimin e kufijve mes Kosovës dhe Serbisë.

Në anën tjetër opozita në vend nuk e njeh Thaçin si përqafsues të Kosovës. VV thotë se Thaçi mund ta dëmtojë Kosovën për qëllime individuale të tij, duke përmendur këtu edhe “frikën e tij” nga Gjykata Speciale.

Kadri, eshtrat e Prishtinës i ke në tokë të sigurtë. Ruaje tokën e eshtrave të Boletinit nga Hashimi

Nga Çim Peka

Kadri Veseli është një nga shqiptarët më të njohur, mes gjeneratave të 3 dekadave të fundit në Kosovë dhe më gjerë. Ai ka lindur dhe është rritur deri në rininë e hershme në zonën veriore të qytetit të Mitrovicës, pikërisht aty ku përçmimi dhe klasifikimi i shqiptarëve si, ‘njerëz që lindin me bisht’, nga serbët merrte kuptimin më të plotë.

Prandaj edhe rioshi Veseli u bë një nga protagonistët e lëvizjeve shqiptare rinore dhe popullore të fundviteve 80-të kundër shtypjes serbe, në të gjithë dimensionet që njeh historia botërore e gjenocideve.

Prandaj braktisi arsimimin e mesëm për veteriner dhe ju fut punës në universitetin e Prishtinës, për studimin e gjuhës shqipe. Prandaj ishte nga të parët që ju bashkua edhe lëvizjes së armatosur në mes të viteve 90-të, për tu bërë deri ‘gjeneral’ në UÇK, ku drejtonte shërbimin sekret.

I ka bërë të gjitha këto, sepse Kadri Veseli është një mitrovicas me trashëgimi brez pas brezi si patriot shqiptarë dhe natyrisht, i tillë është edhe sot pas kaq vitesh që shijon të mirat e pakufi të pushtetit, në një Kosovë tashmë shtet i pavarur.

Por në këto ditë të nxehta Gushti, kur në Shqipëri e Kosovë, `temperaturat` janë rritur edhe më shumë pas zjarrit të madh që kalli Hashim Thaçi në rolin e relatorit publik të një plani gati masonik, për ndarjen e Kosovës, Kadri Vesli, na u shfaq ditët e fundit sërish si një ‘gjeneral’. Këtë herë jo si në kohë të luftës për punët e fshehta të udhëheqjes së UÇK-së, por si gjeneral i ‘gjeneralëve të vdekur, të kombit shqiptarë’.

Pikërisht në zemër të kësaj histerie të rikonfigurimit të kufijve me Serbinë, e cila po bëhet çdo ditë e më shumë çështje ndërkombëtare, kur Rusia fërkon duart për të qenë edhe njëherë protagoniste në një ‘Konferencë Londre’ të dytë; kur presidenti Thaçi po shfaqet pa frikë si një mbret që nuk njeh parlamentin, partinë nga ka dalë, faktorët e tjerë kombëtar shqiptarë dhe as ata me peshë të rëndë ndërkombëtare si kancelaria Merkel, Kadri Veseli, ka vendosur të merret me zhvarrime e varrime!

Kur Shtatori po afron dhe Thaçi deklaron i palëkundur se do të paraqesë gjatë bisedimeve me homologun serb, Aleksandër Vuçiç, planin për rishikimin e kufijve mes dy vendeve, kryeparlamentari dhe kryetari i partisë që ka shumicën qeverisëse, PDK, pas disa shfaqjeve duke luajtur futboll lëndinave, del se ka qenë mjaft i angazhuar për të hartuar një letër për qeverinë shqiptare, nëpërmjet së cilës i kërkon që të dorëzojë eshtrat e një prej figurave më të shquara të shqiptarisë, Hasan Prishtinës.

Tani kemi shtet, jo shaka- thotë Veseli- prandaj Hasan Prishtina bën mirë që të prehet në vendlindjen e tij, në Vushtri. Deri këtu nuk ka ndonjë gjë të keqe, por ka një dilemë të madhe. A e ka parë hartën e re që ka vizatuar Vuçiç me Thaçin e plakun Soros, Kadri Veseli?!

Nëse jo, patjetër që ndërkohë që bënte pauza gjatë qëndisjes së letrës për Ramën (që hesht, si peshk në akuarium), me idenë dhe dëshirën madhore; transferimin e eshtrave të Hasan Prishtinës nga Kukësi në Vushtrri, patjetër i ka dëgjuar e parë lajmet, për këtë temë.

Tani jemi në një situatë të bërë tashmë zyrtare, kur miku i Kadri Veselit, bashkëpunëtori në luftë e pushtet të pakufi, Hashim Thaçi, duket se ka gëlltitur lugën e çorbës së prishur dhe me idenë se është duke bërë një pazar për fatin personal në Gjykatën Speciale, kërkon që të lërë jashtë Kosovës edhe varrin e shqiptarit dhe luftëtarit tjetër të madh, Isa Boletini, në Boletin të Mitrovicës Veriore.

Kadri Veseli bën sikur nuk e ka mendjen, që plani Soros- Vuçiç-Thaçi-Rama lë jashtë shtetit ku e mbajnë si ‘figurë të madhe’, edhe shtëpinë ku ka lindur vetë në Mitrovicë, edhe rrugët ku u frustrua me të drejtë në rini, sa të vendoste të merrte armët pasi serbët e trajtonin si qenie që gjendet në bisht të zinxhirit natyror të gjallesave.

Kadri Veseli ulet, përpilon plane për zhvarrime e varrime patriotike-krahinore brenda trojeve shqiptare, për të cilat luftoi njësoj Hasan Prishtina dhe harron, se në horizont shokët e tij po ju dorëzojnë serbëve, Isa Boletinin, që nuk kishin shans ta kapnin dot kurrë, në të gjallë.

Është një histori legjendare, sa e dhimbshme aq edhe e turpshme, ajo e eshtrave të Isa Boletinit. I ndjeri presidenti i madh i shqiptarëve të Kosovës, Ibrahim Rrugova, arriti që nëpërmjet një plani të fshehtë të transferonte eshtrat e tij nga Mali i Zi ku e vranë serbët, në Kosovë. Në atë kohë serbët kryen një operacion policor spektakolarë, për të bastisur trenin me të cilin transportohej Boletini, por nuk mundën dot të shtinin në dorë eshtrat e luftëtarit, që ju kishte treguar vendin me një trimëri që u bë legjendë edhe në kancelaritë evropiane të kohës.

Hashim Thaçi e Kadri Veseli me shokë, pasi e lanë Isën për vite të tëra brenda një thesi në bodrumet e xhamisë së Mitrovicës, vetëm në vitin 2015 u kujtuan që ta varrosnin në vendlindjen e tij, me nderet që i takonin atij shqiptari të madh. Tani pas 3 vitesh, eshtrat e luftëtarit të madh e sigurt, që kanë nisur të kërkëllijnë sërish!

Tani imagjinojeni, se në çfarë situate jemi; ‘Gjeneral’ Hashim Thaçi që po pëlcet nga të mirat e pushtetit vetëm se morri pjesë në luftën që e përmbylli me sukses SHBA dhe NATO, në tavolina të fshehta e të hapura me Vuçiçin e Daçiçin e Sllobodan Milosheviçit, përball një gjenerali të vërtetë si Isa Boletinit që shkriu pasurinë dhe jetën, por është ende i ‘shpallur në kërkim’ edhe pas vdekjes nga serbët.

‘Gjeneral’ Kadri Veselin, që bën sikur nuk dëgjon nga veshi ku i thonë se po copëtohen trojet shqiptare, përballë gjeneralit tjetër të shqiptarisë Hasan Prishtina, i cili shkriu edhe ky jetën e pasurinë, për lirinë e trojeve shqiptare, kreu i Delegacionit të Kosovës në Konferencën e Parisit në vitin 1918, për të mbrojtur ato toka që sot po ju dhurohen serbëve.

‘Gjeneral’ Veseli në vend që të merret me transferime eshtrash të gjeneralëve të vërtetë nga Shqipëria në Shqipëri, bën mirë që të bëjë detyrën e tij si politikan dhe shqiptarë nëse ende e ndjen dhe të bëjë atë që ka në dorë, për të ndalur turravrapin e Thaçit drejt prehrit të Vuçiç.

Të mbledhë urgjentisht parlamentin dhe të thërrasë presidentin që të shpjegojë përpara deputetëve të popullit, se çfarë kuptimi kanë gjëegjëzat që shqipton, me korrigjim kufijsh, e ‘mos ndarje’ territoresh!

Nëse Thaçi nuk e dëgjon dhe se llogarit fare, sepse është aty ku është thjesht si një kukull, atëherë le të ulet dhe të shkruaj ato që di për kohën e luftës dhe veçanërisht pas saj dhe le ti thotë ‘Gjarprit’ president, që na qenka bërë ‘Kone’ për serbët; ndal se…

Një ditë këto ‘kujtime’ është e sigurt, që do t`ja kërkojë edhe Gjykata Speciale, por bën mirë që t`ja kujtoj që tani mikut të tij, nëse vërtet i dhimbset Mitrovica e tij me gjithë Isa Boletinin, Hasan Prishtinën e mijëra gjeneral të tjerë të vërtetë që dhanë gjithçka në luftë me pushtuesit serbë e të tjerë, për atë Kosovë e këtë shqiptari!