Lajm.co

OVL e UÇK-së fton Prokurorinë e Shtetit të zbardhë dallaveret me veteranë

Organizata e Veteranëve të Luftës së UÇK-së, nëpërmjet një komunikate për media, inkurajon organet e drejtësisë për vënien para përgjegjësisë të gjithë ata që kanë shkelur ligjin, që kanë kryer vepra penale dhe kanë manipuluar me listat e veteranëve

“OVL e UÇK-së është kundër fushatës së mediave dhe individëve të caktuar, që përmes rasteve individuale të njollosin të gjithë veteranët e luftës së UÇK-së. Përgjegjësia penale është individuale dhe të gjithë ata që kanë kryer vepra, duhet të përgjigjen para ligjit, pavarësisht se çfarë kategorie të qytetarëve i takojnë”, thuhet në komunikatë.

OVL UÇK ka shprehur gatishmërinë që të bashkëpunoj me prokurorinë e shtetit, për të hetuar dhe zbardhur të gjitha rastet e manipulimit me listat e veteranëve. Mirëpo, është kundër dhe dënon fushatën mediale dhe fyerjet që i bëhen organizatës dhe kryetarit të saj Hysni Gucati.

“Kryetari Gucati është njeri i dëshmuar në luftë, në të cilën dha edhe gjymtyrët e tij. Ai funksionin e tij si kryetar i Organizatës së Veteranëve, e ushtron në bazë të zgjedhjes demokratike, nga një kuvend i përgjithshëm me delegatë të të gjitha degëve. Fyerjet dhe cilësimet nga ana e Vehbi Kajtazit, se drejtuesit e OVL UÇK-së që nga paslufta e deri te Hysni Gucati janë idiotë, për organizatën janë të papranueshme e të dënueshme dhe kërkojmë nga mediat dhe pronarët e tyre që të përmbahen nga kualifikimet e ulta të tyre, sepse këta në rend të parë janë në kundërshtim me etikën profesionale dhe sjelljet normale të një qytetari të Kosovës”, thuhet në komunikatën e OVL të UÇK-së.

Siç thuhet në komunikatë kryetari i OVL UÇK-së është deklaruar se nuk ju beson organeve të drejtësisë së EULEX-it, dhe ky mosbesim ka ardhur pas ngritjes së shumë akuzave ndaj pjesëtarëve të UÇK-së që nuk janë provuar para gjykatave të Kosovës, dhe vet deklaratat e ish gjyqtarëve të EULEX-it siç ishte Malcolm, i cili zbuloi para opinionit skenarët e prokurorëve dhe gjyqtarëve të EULEX-it për të dënuar e komprometuar ushtarët e UÇK-së.

Kurse, sa i përket ngritjes së akuzës së fundit, ai thërret opinionin që të jenë më të arsyeshëm dhe kjo gjë t’i lihet organeve kompetente e jo portaleve, të cilat siç duket nuk duan që të zbardhet dhe fitoj drejtësia por vetëm se kush më tepër përfiton klikime përmes përhapjes së shpifjeve, trillimeve dhe të pavërtetave.

Pacolli i kërkoi Bullgarisë ndërmjetësim te Serbia për interkonjeksionin e Kosovës

“Kosova dhe Bullgaria kanë nivel shumë të lartë të bashkëpunimit dypalësh, i cili duhet të intensifikohet veçanërisht në planin ekonomik”, thanë dy ministrat e jashtëm të, njëherazi dhe zëvendëskryeministra të Bullgarisë e të Kosovës, Ekaterina Zaharieva, përkatësisht Behgjet Pacolli, gjatë një takimi në Sofje

Dy homologët trajtuan në këtë perspektivë vijimin e ndihmës së Bullgarisë në shtetndërtimin e Kosovës, rritjen e pranisë së kompanive nga ky vend, ashtu dhe ndërmjetësimin bullgar për zhbllokimin e Marrëveshjes së Interkonieksionit midis Kosovës dhe Serbisë.

“Ne e dimë se ju keni marrëdhënie të mira me të gjitha vendet e rajonit, njëjtë me Serbinë, si dhe me ne, diçka që ju krijon hapësirë për të ndihmuar dialogun mes dy vendeve, Kosovës dhe Serbisë, tha kryediplomati kosovar.

Ministri Pacolli falënderoi gjithë institucionet bullgare për ndihmën e deritanishme, duke kërkuar mbështetjen e këtij vendi dhe në kuadër të Samitit të Sofjes, që ai e quajti “Samitin më të rëndësishëm europian për vendet e Ballkanit, pas atij të Selanikut të 2003-it.” Z. Pacolli e quajti shumë të suksesshme presidencën bullgare të Bashkimit Europian.

Nga ana e saj, ministrja bullgare e garantoi ministrin Pacolli se do të angazhohej që në samitin e Sofjes të merrnin pjesë gjithë të ftuarit e nivelit të lartë nga BE dhe Ballkani Perëndimor. Sa i takon pjesëmarrjes së Kosovës në këtë samit, ajo tha se “ne do të gjejmë një mënyrë që të ruajë koherencën, elementët protokollarë të një forumi të Bashkimit Europian dhe duke respektuar dinjitetin e Kosovës.”

Dy ministrat folën dhe para mediave në lidhje me marrëdhëniet dypalëshe, përpjekjet e Kosovës në shtetndërtim si dhe mbi marrëdhëniet rajonale.

Ministri Pacolli falënderoi publikisht Bullgarinë për mbështetjen që i ka dhënë Kosovës dhe foli për disa prej proceseve ku ka hyrë shteti i tij në konsolidimin e shtetit ligjor, në vendosjen e marrëdhënieve të mira fqinjësore dhe integrimin europian. Në këtë drejtim ai kërkoi liberalizimin e vizave për kosovarët, pasi Kosova, sipas tij, i ka përmbushur kushtet e vendosura nga Bashkimi Europian.

Njëra nga pyetjet e mediave të pranishme ishte në lidhje me ndalimin që policia e Kosovës i bëri drejtorit të Zyrës për Kosovën në Qeverinë e Serbisë, Marko Gjuriq.

Në lidhje me këtë, z. Pacolli shpjegoi se arsyeja e ndalimit të hyrjes së tij atë ditë lidhej me përkujtimin e disa masakrave të tmerrshme serbe në disa komuna të Kosovës, arsye që nuk u respektua nga Gjuriq, i cili i rezervoi vetes të drejtën të fliste nga Mitrovica me një gjuhë që nxiste urrejtjen midis shqiptarëve dhe serbëve.

Takimet e ministrit Pacolli në Sofje vijojnë me takimin me shefen e Komisionit të Jashtëm të Parlamentit bullgar, zonjën Xhema Grozdanova.

Burg, konfiskim e gjoba për ish-inspektorët e Prishtinës

Gjykata Themelore në Prishtinë shpalli aktgjykimin për ish-inspektorët e akuzuar për shpërdorim detyre

Ish-inspektorët e Komunës së Prishtinës u dënuan me burg e gjobë, bën të ditur kallxo.com. Ismet Haliti u dënua me tre vjet e gjashtë muaj burg për keqpërdorim detyre dhe 1 mijë euro gjobë për armëmbajtje pa leje.

Skender Canolli u dënua me dy vjet e 6 muaj për keqpërdorim detyre dhe 1 mijë euro për armëmbajtje pa leje.

Blerina Syla, Vehbi Avdullahu. Mërgim Shala e Blerim Ibishi u dënuan me nga dy vjet burg, ndërsa Arbenita Ajeti e Drita Rukiqi me nga 1 vjet e gjashtë muaj.

Ismet Halitit e Skender Canollit iu konfiskua nga një veturë, ndërsa Mërgim Shalës një banesë.

Gjykata këtë shpallje e kishte paralajmëruar për ditën e djeshme, por e shtyu atë për 24 orë, ngase trupi gjykues nuk ishte komplet.

Fjala përfundimtare e këtij gjykimi u zhvillua më 12 prill kur prokurorja Drita Hajdari kërkoi shpalljen fajtorë dhe dënimin e të akuzuarve, ndërsa avokatët e tyre lirimin e ish-inspektorëve.

Ish-inspektorët e Prishtinës gjatë procesit gjyqësor ishin deklaruar të pafajshëm.

Në këtë proces gjyqësor Ismet Haliti, Skender Canolli, Blerina Syla, Vehbi Abdullahu, Blerim Ibishi, Ardian Muhadri, Arbenita Ajeti, Mërgim Shala, Granit Cenaj dhe Drita Rukiqi akuzoheshin se nuk i kanë parandaluar dhe ndërprerë ndërtimet e kundërligjshme në Prishtinë.

Sipas aktakuzës, kryeinspektori Ismet Haliti dhe të akuzuarit Skender Canolli, Vehbi Abdullahu, Drita Rukiqi, Blerina Syla, Blerim Ibishi, Ardian Muhadri, Arbenita Ajeti, Mërgim Shala dhe Granit Cenaj në cilësinë e personave zyrtarë në Drejtorinë e Inspeksionit të Ndërtimit në Komunën e Prishtinës, në periudhën kohore janar 2010 – mars 2014, me qëllim të përfitimit të dobisë pasurore, me dashje nuk e kanë përmbushur detyrën e tyre zyrtare, ashtu që nuk i kanë parandaluar dhe nuk i kanë ndërprerë ndërtimet kundërligjore.

Prokuroria po ashtu pretendonte se të akuzuarit nuk i kanë ekzekutuar vendimet për rrënimin e objekteve që ndërtoheshin në mënyrë kundërligjore në territorin e Komunës së Prishtinës, duke vepruar si grup kriminal i cili e ka shfrytëzuar pozitën e tyre zyrtare për kryerjen e veprave penale.

Kryeministri Haradinaj ia dorëzon Thaçit platformën për dialogun me Serbinë

Presidenti i vendit, Hashim Thaçi ka bërë të ditur se sot ka pranuar nga kryeministri Ramush Haradinaj platformën shtetërore të Republikës së Kosovës për finalizimin e dialogut ndërmjet Kosovës dhe Serbisë

Thaçi në një postim në rrjetin social Facebook shkruan se kjo fazë e dialogut duhet të përmbyllet me një marrëveshje ligjore ndërkombëtarisht të obligueshme, e cila i mundëson Kosovës anëtarësimin në OKB, por edhe normalizimin e plotë të marrëdhënieve me Serbinë, duke respektuar sovranitetin dhe integritetin territorial, si dhe duke ecur përpara pa u penguar si shtete fqinje drejt integrimeve euroatlantike.

Lexoni të plotë postimin e Thaçit:

“Sot e pranova nga kryeministri Haradinaj platformën shtetërore të Republikës së Kosovës për finalizimin e dialogut ndërmjet Kosovës dhe Serbisë.

Finalizimi i dialogut është një mundësi e mirë për Kosovën që të afrohet me Bashkimin Evropian dhe të forcojë edhe më shumë subjektivitetin ndërkombëtar.

Kjo fazë e dialogut duhet të përmbyllet me një marrëveshje ligjore ndërkombëtarisht të obligueshme, e cila i mundëson Kosovës anëtarësimin në OKB, por edhe normalizimin e plotë të marrëdhënieve me Serbinë, duke respektuar sovranitetin dhe integritetin territorial, si dhe duke ecur përpara pa u penguar si shtete fqinje drejt integrimeve euroatlantike.

Ekipi ynë në këtë fazë përfundimtare të dialogut do të jetë gjithëpërfshirës dhe do të ketë bashkëpunim e koordinim të plotë të të gjitha institucioneve të vendit. Ne jemi të përkushtuar që të kontribuojmë në stabilitetin rajonal dhe në krijimin e marrëdhënieve të fqinjësisë së mirë me të gjitha vendet fqinje”.

Aeroplani më i madh në botë, pritet të ngritët në ajër muajin e ardhshëm

Aeroplanin më të madh në botë të njohur si Stratolaunch, po e ndajnë vetëm një muaj nga realizimi i fluturimit të parë

Fluturakja që është produkt i bashkëthemeluesit të kompanisë Microsoft, Paul Allen, ka krahët sa një fushë e gjysmë e futbollit, ka dy kabina, 28 rrota dhe gjashtë motorë që normalisht përdoren për të vënë në lëvizje aeroplanit 747, transmeton Telegrafi.

Ajo fillimisht do të përdoret për transportimin e njerëzve dhe raketave që mbajnë brenda satelitë për vëzhgim jashtë atmosferës së tokës.

Gjatë simpoziumit të aeronautikës së organizuar në Colorado të SHBA-ve, Stratolaunch është thënë se gjatë muajit të ardhshëm pritet të realizojë fluturimin e parë.

Kjo fluturake tashmë ka kryer dy faza testuese, derisa në fluturimin e parë ka lëvizur me 41 kilometra në orë, kurse në të dytën me 74. Por ky aeroplan pritet t’i nënshtrohet edhe tri fazave tjera testuese para se të ngritet në ajër nga kompania.

Stratolaunch duhet ta arrijë shpejtësinë prej 128 kilometrave në orë gjatë fazës së parë të ardhshme testuese. Sidoqoftë më poshtë ju sjellim karakteristikat e këtij aeroplani, që e bën të jetë unik.

Stratolaunch është një fluturake me krahë më të mëdhenj se një fushë e futbollit, e cila një ditë mund të ndihmojë në lansimin e satelitëve jashtë orbitës së tokës.

Duke marrë parasysh përmasat gjigante të trupit, krahët e tij janë plotë 117 metra të gjatë, dhe mund të transportoj pesha deri në afro 300 tonë.

Dy rreziqet e dialogut përfundimtar me Serbinë

Institucionet e Kosovës si duket i kanë marrë seriozisht kërkesat e ndërkombëtarëve sa i përket përmirësimit të marrëdhënieve me Serbinë, pasi që kohëve të fundit ato i kanë marrë dy vendime që çojnë në këtë drejtim

Nga Arben Sylejmani

Njëra prej tyre është themelimi i komisionit për hartimin e statutit për themelimin e Asociacionit të komunave me shumicë serbe që është çështje krejtësisht e brendshme e Kosovës.

Por, kjo iniciativë përbën një rrezik në vete, për faktin se përfaqësuesit e Listës Serbe dhe zyrtarët e Beogradit po kërkojnë që Asociacionit të bëhet duke u bazuar vetëm në vendimin e Marrëveshjes së Brukselit për të cilën Gjykatës Kushtetuese konstatoi se 23 pika të kësaj marrëveshje bien ndesh me Kushtetutën e vendit.

Nga ana tjetër, krerët e institucioneve të Kosovës po deklarojnë se Asociacioni i komunave me shumicë serbe do të bëhet duke u bazuar vetëm në vendimin e kushtetueses.

Duka pasur të dyja palët me qëndrime të kundërta për çështjen e njëjtë, atëherë ekziston rreziku që në Bruksel të rinegociohet edhe një herë kjo marrëveshje.

Rinegocimi i kësaj marrëveshjeje çon në një kompromis të ardhshëm që tejkalon vendimin e kushtetueses që është fatale për shtetin dhe rendin juridik.

Sa i përket themelimit të Asociacionit, në publik herë pas herë po hidhet në publik një mendim se në këmbim të votimit të ushtrisë së Kosovës nga ana e Listës Serbe, institucionet tona duhet të pranojnë këtë Bashkësinë e komunave, ashtu siç po kërkojnë serbët.

Rreziku tjetër është vazhdimi i bisedimeve përfundimtare në Bruksel me Serbinë për të arritur një marrëveshje përfundimtare për normalizimin e marrëdhënieve.

Për këtë, Qeveria e Kosovës dje i dërguar Kuvendit të Kosovës për shqyrtim dhe miratim platformën për fazën finale të dialogut mes Kosovës dhe Serbisë.

Edhe për këtë çështje delegacioni i Kosovës dhe i Serbisë kanë pikëpamje të ndryshme sa i përket qëllimit dhe përmbajtjes së fazës finale të dialogut.

Serbia këtu po kërkon që të hapen bisedimet për statutin e Kosovës që përbën rrezik për ekzistencën e Pavarësisë që deri më tani Kosovën e kanë njohur mbi 114 shtete të botës.

Një kërkesë tjetër e Serbisë është që katër komunat veriore të vendit t’i bashkohen Serbisë në mënyrë që Kosova të bëhet anëtare në Organizatën e Kombeve të Bashkuara (OKB). Të dyja këto kërkesa të Serbisë, janë të dëmshme dhe rrjedhimisht nuk duhet pranuar delegacioni i Kosovës.

Por, e keqja e delegacionit tonë është se deri më tani nuk ka pasur një strategji apo vija të kuqe se çfarë duhet të bisedohet në bisedimet e Brukselit me Serbinë dhe çfarë jo.

Madje, disa prej tyre që aktualisht janë në krye të institucioneve po mundohen të paraqesin vetën para ndërkombëtarëve se vetëm ata janë në gjendje të arrijnë një marrëveshje për normalizim të marrëdhënieve me Serbinë, duke u thirrur në të kaluarën e tyre si komandant të UÇK-së për përfitime të tyre personale.

Andaj, nuk është e rastësishme që Asociacioni i komunave me shumicë serbe dhe normalizimi i marrëdhënieve me Serbinë po planifikohet të bëhet gjatë kësaj legjislature, ku ekzekutivi nuk e ka madje as shumicën në parlament pas deklaratës publike të Listës Serbe për dalja nga koalicioni qeverisës.

Serwer: Rezoluta 1244 nuk është problem, UNMIK-u nuk mund të bllokojë asgjë

Analisti Daniel Serwer, studiues në Qendrën për Marrëdhënie Transatlantike në Universitetin “Johns Hopkins” në një intervistë për Deutsche Welle ka thënë se UNMIK-u nuk është problem dhe nuk është në gjendje të bllokojë asgjë, por sipas tij, pengesë e vetme është mosnjohja e Kosovës nga pesë vendet e Bashkimit Evropian

Serwer thekson Amerika do që Kosova të përgatitet për t’u futur në BE, ndërsa duke folur për FSK-së, ai thekson se Amerika luan një rol më të madh kur bëhet fjalë për Forcat e Armatosura të Kosovës.

DW: Prof. Server, ju sapo organizuat në qendrën tuaj një diskutim lidhur me pyetjen a do të hyjë Kosova në Bashkimin Evropian. Si mendoni ju, si mund të kryhet kjo kur në Kosovë ekzistojnë ende misione ndërkombëtare? Ne e dimë që EULEX-i do t’i japë fund misionit, por UNMIK-u mund të bllokojë.

Daniel Serwer: UNMIK-u nuk është në gjendje të bllokojë asgjë. UNMIK-u ka pak njerëz aty që kryejnë punën e një sekretarie.

DW: Por rezoluta 1244 është problemi, sepse pa ndryshuar rezolutën nuk mund të kryhen ndryshimet e dëshirueshme në Kosovë.

Daniel Serwer: As 1244 nuk është problem. Sepse 1244 thotë qartë se duhet marrë vendimi për statusin përfundimtar. SHBA dhe pjesa më e madhe e evropianëve dhe më shumë se njëqind shtete të tjera kanë marrë vendimin për statusin përfundimtar. Sipas mendimit tim, pengesa e vetme është mosnjohja e Kosovës nga pesë vende anëtare të BE-së dhe vetoja e Rusisë në Këshillin e Sigurimit.

DW: Po vetoja e Kinës?

Daniel Serwer: Po, nuk e di nëse Kina do ta përdorte veton e vet, nëse këtë nuk do e bënte Rusia.

DW: A ju kujtohet që Kina krijoi po ashtu probleme gjatë kohës së bombardimeve më 1999?

Daniel Serwer: Po, por nuk besoj se Kina do të krijojë probleme. Pengesa e vetme është Rusia. Pesë vendet e BE-së që nuk e kanë njohur Kosovën nuk përbëjnë pengesë të vërtetë, sepse bashkëpunimi i tyre ka qenë pjesë e procesit të afrimit të Kosovës me BE. Ato nuk bllokojnë. Nuk është për shembull si në rastin e Greqisë që ka bllokuar Maqedoninë. Asnjë nga pesë vendet nuk e ka bllokuar Kosovën në BE. Ato të gjitha bashkëpunojnë me Prishtinën, kanë përfaqësues të lartë në Prishtinë, për shembull Greqia ka një ambasador aty. Dhe ministrja e Kosovës për integrimin Evropian sapo tha se këto pesë vende nuk do të ngadalësojnë procesin e integrimit të Kosovës në BE. Pra pengesa e vërtetë është Rusia. Dhe çelësi për të bindur Rusinë është Serbia. Serbisë i është thënë në mënyrë të përsëritur, se nuk do pranohet në BE nëse nuk rregullon statusin përfundimtar të Kosovës.

Strategjia e BE-së për zgjerimin e publikuar në shkurt përmban si klauzolë se Serbia duhet të bjerë dakord të nënshkruajë juridikisht një marrëveshje të detyrueshme, që rregullon statusin e Kosovës. BE është duke i thënë Serbisë, më mirë ta zgjidhësh tani këtë çështje se sa vonë, sepse nëse nuk e bëni këtë atëherë ne do ju bllokojmë rrugën për në BE. Kjo është një gjë për të cilën Vuçiç thotë, se nuk i është kështu. Kjo nuk është e vërtetë. Unë kam folur me njerëz që ia kanë thënë atij këtë gjë. Meqenëse ai nuk e pranon, tani po i thuhet publikisht. Problemi ekziston, sepse edhe nëse Serbia i thotë Rusisë “ne nuk kemi asnjë kundërshtim, ne do e zgjidhim këtë çështje”, unë nuk jam i sigurt se Rusia do pranojë. Pra, e përsëris pengesa e vërtetë është Rusia, jo UNMIK, jo 1244, etj.

DW: Rusinë e njohim për qëndrimin që mban. Si është puna e Turqisë aktualisht? Çfarë janë duke kërkuar ata në Kosovë?

Daniel Serwer: Unë gjithnjë kam pas thënë gjithnjë se nuk kam takuar asnjë kosovar që të ketë shkuar në xhami. Tani takova Muftiun, kështu që nuk e them dot më këtë. Sigurisht që ka ndikim mysliman në Kosovë, dhe mes tyre ka njerëz radikalë. Por qeveria po merret me ta dhe e ka situatën nën kontroll. A do kenë gjithnjë sukses? Jo, por ata janë duke u marrë me këtë punë. Unë nuk shoh ndonjë problem këtu. Për mua problemet më të mëdha janë korrupsioni, sundimi i ligjit.

DW: Ekzistojnë ndryshime në mënyrën se si e shikon BE-ja Kosovën dhe se si e shikon SHBA?

Daniel Serwer: Ata kanë të njëjtin qëllim në Kosovë dhe këtë e kanë bërë të ditur: Anëtarësinë në NATO dhe në BE. Bashkimi Evropian ka ngecur me punën e konsensusit për njohjen e Kosovës. Që do të thotë se BE ka vështirësi të veprojë vrik. Bashkimi Evropian nuk është një qeveri e vetme, kështu që ka probleme në koordinimin e brendshëm. BE ka influencë shumë të madhe në Kosovë. Kur BE dhe SHBA ushtrojnë presion në një drejtim të caktuar atëherë gjërat ndodhin. Kur fillon BE dhe SHBA të kenë këndvështrime të ndryshme, atëherë nuk funksionojnë mirë gjërat. Por, në Kosovë ka shumë rrallë diferenca midis BE dhe SHBA. Amerika do që Kosova të përgatitet për t’u futur në BE. Amerika luan një rol më të madh kur bëhet fjalë për forcat e armatosura të Kosovës, anëtarësinë në NATO. Por këtu nuk kemi të bëjmë me diferenca, por me ndarjen e punëve.

DW: A prisni të ketë ndryshime në politikën amerikane për Kosovën?

Daniel Serwer: Unë nuk pres ndryshime. Por nuk mund të jemi kurrë të sigurt.

Kurti: Pesë vjet nga marrëveshja Thaçi-Daçiq, që vuri themelet e platformës së bosnjëzimit të Kosovës

Kryetari i Lëvizjes Vetëvendosje, Albin Kurti, ka thënë se më 19 prill 2018 u bënë pesë vjet nga Marrëveshja e Parë e Parimeve për Normalizimin e Marrëdhënieve mes Kosovës dhe Serbisë, apo, marrëveshja Thaçi-Daçiq, siç njihet më shumë

Sipas tij, nëse marrëveshja Mustafa-Vuçiq e 25 gushtit 2015 vendosi konstruksionin e ‘Zajednicës’, kjo marrëveshja Thaçi-Daçiq i pat vënë themelet e saj. Madje, datën 19 prill, Kurti e quan si përvjetor i platformës së bosnjëzimit të Kosovës.

“Sipas kësaj marrëveshjeje e cila shërbeu si platformë e ‘Zajednicës’, serbët e Kosovës të ndarë nëpër komunat me shumicë serbe bëhen bashkë me Beogradin e nën Beogradin. Pika 1 e saj thotë se do të krijohet ‘Zajednica’, pika 2 se Kosova nuk e shpërbën dot, por vetëm ajo vetveten me 2/3, pika 4 se ajo do të ketë mbikëqyrje të plotë për zhvillim ekonomik, arsim, shëndetësi, planifikim urban dhe rural, dhe, pika 6 se ‘Zajednica’ do të ketë rol përfaqësues te autoritetet qendrore. Më tej, pika 9 thotë se komandanti i policisë për katër komunat në veri të Ibrit duhet të jetë serb (thua se të qenit serb është zotësi profesionale e jo identitet kombëtar), ndërkaq pika 10 parasheh ndarjen mbi baza etnike të Gjykatës së Apelit, një divizion i së cilës vendoset në mënyrë të përhershme në Mitrovicën veriore”, ka shkruar Kurti në Facebook.

Sipas tij, sikur të instalohej ‘Zajednica’ e Serbisë në Kosovë, atëherë do të fitonim dy lloj shqiptarësh dhe dy lloj serbësh: shqiptarët shumicë në Kosovë jashtë ‘Zajednicës’ dhe ata pakicë që mbeten në ‘Zajednicë’; serbët shumicë në ‘Zajednicë’ dhe serbët pakicë që mbeten jashtë ‘Zajednicës’.

“Pra, do të kishim qytetarë serbë të rendit të dytë (jashtë ‘Zajednicës’ dhe brenda Kosovës) dhe qytetarë shqiptarë të rendit të dytë (brenda ‘Zajednicës’ e disi jashtë Kosovës). Sepse, në Kosovë ka banorë serbë në mbi 75% të komunave të shtetit tonë e jo vetëm në 10 komuna sa do t’i kishte ‘Zajednica’; dhe, as 75% nuk do të ishin serbë në territorin e ‘Zajednicës’”, ka shkruar më tej Kurti.

Kurti ka vlerësuar se ‘Zajednica’ ka një mospranim unanim në Kosovë.

Sipas tij, kundër saj u zhvilluan protestat e peticioni më i madh ndonjëherë pas luftës.

“Shumica dërrmuese e pakicës serbe në Kosovë, pra qytetarët e vërtetë dhe jo instrumentet e Serbisë, as nuk e dinë çfarë do të thotë dhe as nuk besojnë se iu duhet ky organizimi ‘Zajednicë’. Gjithnjë e më shumë ka familje, gra e burra serbë të Kosovës që janë të acaruar nga kjo temë e cila për ta është krejt abstrakte dhe ka marrë gjithë vëmendjen përkundër problemeve të vërteta sociale e ekonomike që ata kanë si shtetas të Kosovës, sikurse edhe shqiptarët”, ka shkruar lideri i VV-së.

Ai madje thotë se dialogu gjashtëvjeçar për normalizim nuk e bëri as normalizimin e dialogut.

“Serbia nuk është shtet normal sepse e konsideron Kosovën si të saj dhe nuk është ballafaquar me krimet e saj nga e kaluara. Kosova nuk është shtet normal sepse e ka Mitrovicën të ndarë dhe mjerimin social gjithandej. Marrëdhëniet midis Kosovës e Serbisë gjithsesi vazhdojnë të mos jenë normale. Edhe kalendari i dialogut po ashtu nuk ishte normal teksa varej aq shumë nga frika e Thaçit prej gjykatës speciale dhe ambicia e Vuçiqit për anëtarësim të Serbisë në BE e për bosnjëzim të Kosovës. Dialogu 2011-2017 pati dy dëme kryesore për neve: formimin e Listës Serbe në Kuvendin e Kosovës, dhe, marrëveshjen për ‘Zajednicën’ e Serbisë në Kosovë”, vlerëson Thaçi.

Në këtë drejtim, Kurti konsideron se nuk ka kuptim të nisë dialogu i ri pa tri faza paraprake: 1) Vlerësimi zyrtar shtetëror i dialogut 2011-2017 dhe gjendja e zbatimit të marrëveshjeve, si dhe dërgimi i Marrëveshjes Thaçi-Daçiq në Komisionin e Venecias; 2) Diskutime të hapura dhe demokratike (me UP dhe AShAK, organizatat studentore dhe sindikatat e punëtorëve, Trepçën, PTK-në dhe KEK-un, kryetarët e komunave, komunitetin e biznesit, shoqatat e familjeve të të pagjeturve, pakicat kombëtare etj.) dhe debate në Kuvendin e Kosovës (me komisionet parlamentare dhe në mbledhje plenare) mbi parimet, kërkesat, kushtet dhe formatin e dialogut të ardhshëm; 3) Formimi i konsensusit nacional që shprehet me aprovimin në Kuvendin e Kosovës të ekipit, mandatit dhe strategjisë për dialog, si dhe me aprovimin me referendum të marrëveshjes përfundimtare.

Kongresi amerikan: Rusët po punojnë për të mbjellur mosbesim dhe konflikt në Ballkan

Shtetet e Bashkuara duhet të vazhdojnë angazhimin për të ndihmuar vendet e Ballkanit Perëndimor, u shprehën pjesëmarrësit në një seancë dëgjimore të zhvilluar dje në Nënkomisionin për Evropën të Dhomës së Përfaqësuesve të Kongresit amerikan. Pjesëmarrësit theksuan se njëzet e tre vjet pas nënshkrimit të Marrëveshjes së Dejtonit, qëndrueshmëria e rajonit po kërcënohet nga ndikimi i dëmshëm nga faktorë të jashtëm, mungesa e përparimit në procesin e integrimit euroatlantik dhe konfliktet e pazgjidhura

Matthew Palmer, Drejtor i Departamentit të Shtetit për Evropën Jugore dhe Qendrore, I ftuart për të dëshmuar në seance, tha se Rusia është kërcënimi më i madh i jashtëm ndaj vendeve të Ballkanit.

“Aktori i jashtëm, për të cilin jemi të shqetësuar në këtë kohë është Federata Ruse. Qëllimet e tyre, jo vetëm në Bosnje, por në të gjithë rajonin, në thelb janë në kundërshtim me qëllimet tona. Ne po punojmë për të integruar vendet e Ballkanit Perëndimor në institucionet euroatlantike, ndërsa në të njejtën kohë, rusët po punojnë për të mbjellur mosbesim dhe konflikt. Kjo është shqetësuese për ne. Ne jemi të shqetësuar në lidhje me fushatën ruse të dezinformimit dhe mbështetjen ruse për grupet në Bosnje që po punojnë në shkatërrimin e identitetit të vendit”.

Pavarësisht se rajoni nuk është aktualisht i kërcënuar nga një konflikt i dhunshëm, mos angazhimi i Shteteteve të Bashkuara dhe Bashkimit Evropian për t’iu kundërvënë ndikimit të jashtëm dhe për të trajtuar problemet e tjera mund të krijojë kushtet për konflikt në të ardhmen, thanë pjesëmarrësit.

Amerika ka një përgjegjësi të vazhdueshme për të ndihmuar vendet e rajonit për të zgjidhur problemet e mbetura, tha ligjvenësi republikan Dana Rohrabacher, Kryetar i Nënkomisionit për Evropën.

“Nuk mund të rrimë mënjanë dhe të presim që Bashkimi Evropian të zgjidhë problemet. Përvoja ka treguar se Evropës i mungon vendosmëria politike për të udhëhequr dhe angazhimi ynë aktiv tani, do të pakësonte shanset për ndërhyrje më sfiduese në të ardhmen”, tha ligjvënësi Dana Rohhabacher, kryetar i nënkomisionit të Dhomës së Përfaqësuesve për Marrëdhëniet me Jashtë.

Ndërsa, ligjvënësi demokrat Gregory Meeks theksoi se mbështetja e Komisionit Evropian për hapjen e negociatave për anëtarësim për Shqipërinë dhe Maqedoninë është një zhvillim inkurajues. Por, sipas tij, rajoni përballet me një ngadalësim të përparimit në procesin e integrimeve euroatalntike dhe me një rritje të ndikimit negativ nga jashtë.

“Banorët e vendeve të Ballkanit Perëndimor nuk janë më aq të bindur mbi përfitimet nga anëtarësimi në BE dhe Nato, si dikur, dhe aktorët e jashtëm si Turqia dhe Rusia janë gjithnjë e më të interesuar dhe më të gatshëm për të ndërhyrë në mënyrë të dëmshme, duke rrezikuar investimet që Shtetet e Bashkuara kanë bërë drejt paqes demokratike në rajon”.

Shirley Cloye DioGuardi nga Lidhja Shqiptaro-Amerikane, theksoi para ligjvënësve nevojën për zgjidhjen e konflikteve të mbetura etnike, sidomos atij në Maqedoni. Ajo tha se Shtetet e Bashkuara duhet të vënë theksin tek respektimi i të drejtave të komuniteteve.

“Politika e Jashmte amerikane në Ballkan në 20 vitet e fundit është përqëndruar në arritjen e stabilitetit me çdo kusht, në vend që të vendosim parandalimin e konfliktit dhe respektimin e të drejtave të njeriut në qendër të angazhimit tonë me rajonin. Si rezultat, pas marrëveshjes së Dejtonit konflikti në Ballkan mbetet ende i pazgjidhur”.

Korrupsioni dhe institucionet e dobëta janë një sfidë tjetër e vendeve të Ballkanit Perëndimor, që thekson nevojën për një angazhim më të madh amerikan dhe evropian për të ndihmuar rajonin në trajtimin e këtyre sfidave, thanë pjesëmarrësit.

Zëri i Amerikës

Si ta ndërtosh një shtet paralel

Gjatë viteve të ’90-ta shqiptarët në Kosovë dhe diasporë treguan një solidaritet të lartë për të ndihmuar njëri tjetrin. Përse u shua ky solidaritet pas luftës dhe si shteti i Kosovës i vuri vlerë monetare vullnetarizmit dhe sakrificës së viteve të ’90-ta

Nga Agron Demi

Me heqjen e autonomisë së Kosovës, largimin masiv të punëtorëve shqiptarë nga puna në ndërmarrjet shoqërore dhe mbylljen e shkollave shqipe, shqiptarët e Kosovës hynë në dekadën e ’90-ave pa të drejta qytetare e politike, pa të drejta për tu shkolluar në gjuhën e tyre dhe në vështirësi ekonomiko-sociale si pasojë e largimit masiv nga puna.

Por, nuk vonoi shumë dhe shqiptarët e Kosovës dhe diasporës filluan mobilizimin për të ndërtuar një shtet paralel. Ky shtet paralel do të kishte president, kryeministër, qeveri, do të mblidhte të hyra e do të financonte ‘shërbimet publike’, duke përfshirë pagat e mësimdhënësve, ndarjen e asistencës sociale për familjet në nevojë, investime kapitale në shkollat shtëpi, blerjen e inventarit shkollor, financim të aktiviteteve sportive e shpenzime tjera.

Ajo çfarë më fascinon më së shumti nga ajo kohë është gatishmëria e qytetarëve të Kosovës dhe atyre në diasporë për të ndarë vullnetarisht pjesë nga paga e tyre për të financuar funksionet e ‘shtetit paralel’.

Në një libër të publikuar nga Mehmet Hajrizi, Ismajl Kastrati dhe Bajram Shatri, për funksionimin e Këshillit Qendror për Financim në Kosovë, jepen detaje interesante për procesin e mbledhjes dhe shpenzimit të financave gjatë viteve ‘90. Më 7 shkurt 1992 u themelua Këshilli Qendror për Financim në Kosovë (KQFK), detyrë e të cilit ishte grumbullimi i të hyrave nga qytetarët dhe bizneset dhe shpërndarja e tyre sipas nevojave. Krahas Këshillit Qendror për Financim, u themelua edhe “Fondi i 3%” i cili arkëtonte të hyra nga qytetarët e Kosovës në diasporë.

Këshilli Qendror për Financim hartoi rregullore të cilat parashihnin taksa për secilën kategori të qytetarëve, ekonomive familjare e bizneseve. Sipas kësaj rregulloreje, çdo qytetar i cili ishte i punësuar i kërkohej që të ndante 5% të të hyrave për KQFK. Çdo ekonomie familjare i kërkohej të paguaj minimumi 5 marka gjermane në muaj. Kësaj shume bazë i shtoheshin edhe 1 deri 3 marka, varësisht nga sasia e tokës që posedonte familja; kurse për pronat bujqësore si vreshtat, perimtaritë, kopshtet, shtoheshin edhe 3 marka për çdo hektarë. Eko`nomitë familjare që kishin të punësuar dikë jashtë vendit kërkohej të paguanin 15 marka në muaj, për çdo të punësuar jashtë vendit. Veprimtaritë e pavarura shërbyese me karakter sezonal, si instalues së rrymës, ujësjellësit, muratorët, bletarët, janë ngarkuar me 10-20 marka për sezonë. Qiramarrësve u kërkohej të paguanin 10% të qerasë, kurse bizneseve u caktoheshin shumat e kontributeve varësisht nga veprimtaria, qarkullimi, zona e veprimtarisë, hapësirat e lokaleve.

KQFK përbëhej nga 30 Këshilla Komunale të Financimit në të gjitha komunat e Kosovës. Përmes arkëtarëve, Këshillat Komunale të Financimit vinin në kontakt me qytetarët dhe bizneset dhe në baza vullnetare dakordoheshin për shumat e pagesës. Duke marr parasysh se nuk kishte asnjë instrument shtrëngese, përveç presionit shoqëror, familjet dhe bizneset pajtoheshin për pagesën e shumave, sipas rregulloreve të KQFK. Në një intervistë për gazetën ‘Bujku” më 21 tetor 1992, kryetari i KQFK Mehmet Hajrizi deklaronte se “është borxh moral i të gjithë atyre që krijojnë fitime në një mënyrë a në një tjetër që të ndajnë nga ky fitim, së pari për të mbajtur arsimtarët, e së dyti për t’i mbajtur ato familje që nuk kanë asnjë mjet jetese për të kaluar këtë dimër të vështirë”.

Në këtë formë, në vitin 1997 ishin 282,603 kontribues, ku 66% prej kontribuuesve ishin ekonomi familjare, 15% të punësuarit dhe pensionistët, 13% familjet me të punësuar jashtë vendit, 2% dyqanet. Në këtë formë, për periudhën e funksionimit të KQFK nga viti 1992 deri në vitin 1998 janë grumbulluar brenda Kosovës 111.5 milionë marka gjermane.

Por, KQFK nuk ka qenë e vetmja skemë financuese. Përderisa KQFK ishte përgjegjëse për grumbullimin e fondeve brenda territorit të Kosovës, “Fondi i 3%” ishte fond i krijuar nga Qeveria e Kosovës në ekzil e cila mblidhte fonde nga diaspora e Kosovës në vendet e Evropës Perëndimore dhe Amerikës Veriore. Çdo shqiptar i Kosovës i cili ishte me qëndrim në një vend të huaj, atij/asaj i kërkohej që të ndaj 3% të ardhurave mujore për “Fondin e 3%”. Pos “Fondit të 3%”, me fillim të luftës së Kosovës në vitet 1998-1999 u themelua edhe fondi “Vendlindja Thërret”, me qëllim të financimit të luftës së Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës.

Përderisa ka një transparencë më të madhe për fondet e grumbulluara nga KQFK, nuk ka asnjë raport se sa janë grumbulluar dhe si janë shpenzuar mjetet e derdhura në “Fondin 3%” dhe atë “Vendlindja Thërret”.

Të vetmet të dhëna që ekzistojnë për “Fondin e 3%” janë ato të prezantuara në një raport të themeluesve të KQFK, Mehmet Hajrizi, Ismajl Kastrati dhe Bajram Shatri, të cilët pasqyrojnë fondet e grumbulluara dhe mënyrën e shpenzimit të fondeve nga KQFK. Sipas këtij raporti, mjetet e grumbulluara nga KQFK brenda Kosovës nuk ishin të mjaftueshme për të mbuluar të gjitha shpenzimet për shkollat paralele, mësimdhënësit, asistencën sociale, aktivitetet tjera kulturore dhe sportive. Por, ajo çfarë nuk mund të mbulohej me fondet e KQFK, mbulohej me transfer të mjeteve financiare nga “Fondi i 3%”. Kësisoj, në periudhën 1992-1999 nga “Fondi i 3%” në KQFK janë transferuar edhe 83.2 milionë marka gjermane. Kur kësaj shume i shtohet edhe 4.8 milionë marka nga donatorët, del se KQFK për periudhën mars 1992 – mars 1999 kishte në menaxhim 200 milionë marka.

Në vitin 1997, në strukturën e shfrytëzuesve të mjeteve financiare arsimi ka marrë pjesë me 91%, asistenca sociale me 2%, shëndetësia me 1.5%, kultura 1.5%, institucionet shkencore hulumtuese 0.6%, sporti 0.5%, administrata lokale 1.4% dhe subjektet politike 1.5%.

Numri i atyre që merrnin paga gjatë kësaj kohe sillej nga 18,754 persona në vitin 1992 deri në 25,034 në vitin 1998. Pjesa më e madhe e atyre që merrnin paga ishin të punësuar në arsimin fillor dhe të mesëm.

Paga mesatare sillej nga 35 marka gjermane në vitin 1992 deri në 170 marka gjermane në vitin 1998. Në vitin 1998, paga më e lartë ishte ajo e profesorit universitar prej 330 marka gjermane në muaj, kurse më e ulëta ajo e pastruesve prej 125 marka në muaj. Për shkak të pagesave në marka gjermane, kishte periudha kur punëtorët arsimit në shkollat paralele shqipe merrnin paga më të larta se sa punëtorët e arsimit në strukturat e shtetit serb, të cilët paguheshin në dinarë dhe inflacioni ishte tepër i lartë.

Përveç pagave të mësimdhënësve, përmes fondeve të grumbulluara në këtë mënyrë ndahej asistencë sociale edhe për 600 familje me gjendje të rëndë sociale. Gjatë kësaj periudhe, janë ndërtuar edhe 43 shkolla të reja, si dhe është investuar në përshtatjen e shtëpive private të cilat shërbenin si shkolla. Madje, nga “Fondet e 3%” dhe nga ato të KQFK janë ndarë mjete edhe për të ndihmuar Shqipërinë, pas trazirave të vitit 1997.

Por, fondet e grumbulluara në këtë mënyrë nuk ishin të vetmet forma të solidarizimit në mes të qytetarëve. Gjatë viteve ’90 ishte iniciuar fushata “Shkolla ndihmon shkollën”, ky nxënësit dhe prindërit me gjendje më të mirë materiale, ndihmonin nxënësit dhe mësimdhënësit në shkollat më të thella malore. Në një iniciativë tjetër të quajtur “Familja ndihmon familjen”, familjet me gjendje më të mirë sociale përzgjidhnin që të ndihmonin një familje me gjendje më të rëndë sociale.

Në raportin e tyre për funksionimin e KQFK, Mehmet Hajrizi, Ismajl Kastrati dhe Bajram Shatri tregojnë se një numër i konsiderushëm i mësimdhënësve të viteve ’90 të cilët gëzonin një gjendje më të mirë materiale, nuk pranonin të kompensoheshin për punën e tyre në shkolla me qëllim që të paguheshin kolegët e tyre. Njësoj, familjet me gjendjen më të rëndë sociale nuk pranonin ndihma sociale dhe ishte e vështirë t’i bindësh për t’u futur në këtë skemë.

Shumë donatorë në Kosovë dhe në diasporë kishin kërkuar që të mbeteshin anonim. Por kishte raste kur familjet shitnin pjesë të pasurisë së tyre për të financuar arsimin në vitet e ’90. I tillë ishte edhe rasti i Isa Veliut nga fshati Sllubicë në Komunën e Gjilanit. Isa Veliu kishte shitur njërën nga tri lopët që posedonte dhe kishte ndarë 500 franga zvicerane të cilat i kishte dorëzuar në Këshillin Komunal të Financimit në Gjilan. Mustafë Lubeniqi, pensioner nga fshati Tomoc i Komunës së Istogut, kishte ndarë 1,000 franga dhe kishte insistuar që të mbetej anonim, por emri i tij ishte shënuar nga arkatarët e Këshillit Komunal për Financim në Istog. Latif Kryeziu, i cili punonte në Gjermani, kishte dhuruar 10,100 marka për arsimin në Kosovë. E raste si këto janë të panumërta.

Përkundër asaj se mjetet grumbulloheshin jashtë institucioneve bankare, ekzistonte rrezikshmëri e lartë e konfiskimit dhe burgosjes në rast se policia serbe kapnin arkëtarët e KQFK dhe transferimi i mjeteve bëhej në dorë, prapë se prapë shkalla e keqpërdorimit apo humbjes së mjeteve ishte tejet e vogël. Në shumë raste, persona fizik caktoheshin që të nxjerrin deri një milion marka nga “Dardania Bank” në Tiranë, e cila shërbente si bankë për ruajtjen e fondeve të grumbulluara në diasporë, dhe me çanta, duke kaluar ilegalisht kufirin me Kosovën, t’i sillnin ato mjete në Kosovë për të paguar pagat e mësimdhënësve, asistencën sociale dhe shpenzimet tjera. Sipas drejtuesve të KQFK, për shtatë vite të operimit, humbja e fondeve ishte vetëm 0.59%.

Me mbarimin e luftës, ky solidaritet i lartë i qytetarëve të Kosovës dhe diasporës u shua. Një ndër faktorët që ka ndikuar në këtë është edhe korrupsioni i lartë në institucionet vendore, çfarë ka dërguar një sinjal se të jetosh ndershëm është diçka që nuk ia vlen.

Përderisa në kushte të okupimit, pa sistem bankar dhe pa institucione të sigurisë e gjyqësisë, shkalla e humbjes së fondeve ishte 0.59% për shtatë vite; pas luftës, më themelimin e institucioneve qeverisëse dhe me sistem bankar, shpenzimet e buxhetit në mënyrë të jashtë ligjshme, sipas të gjeturave të Zyrës Kombëtare të Auditimit, sillen rreth 10% në vit.

Rregullorja e KQFK e cila klasifikonte për asistencë sociale familjet më në nevojë ishte dukshëm më e drejtë dhe gjithëpërfshirëse se sa Ligji aktual për ndihma sociale. Me Ligjin aktual përjashtohen nga ndihmat sociale të gjitha ato familje të cilat kanë një person të aftë për punë dhe të cilat nuk kanë fëmijë nën moshën pesë vjeçare. Në vitet e ’90 klasifikoheshin për ndihma sociale edhe ato familje që kishin numër të madh të nxënësve, persona të moshuar apo të sëmurë.

Në vitet e ’90, shoqata humanitare “Nëna Terezë” kishte arritur të identifikonte dhe të mblidhte të dhëna për rreth 100 mijë familje me gjendje të rëndë socio-ekonomie. Pas luftës, edhe më tej nuk ka të dhëna për familjet me gjendje të rënduar sociale dhe të cilat kanë nevojë për strehim.

Përderisa në vitet e ’90ta, Këshilli për Mbrojtjen e të Drejtave dhe Lirive të Njeriut mblidhte fakte për dhunën dhe krimet e policisë serbe, fakte të cilat shërbyen pastaj edhe në Gjykatën e Hagës për të ngritur akuza ndaj krerëve më të lartë të Jugosllavisë dhe Serbisë, tani edhe 19 vite pas luftës, përkundër shpenzimit të miliona eurove, Kosova nuk ka një regjistër zyrtar të krimeve të luftës.

Përderisa në vitet e ’90ta ndahej 0.6% e buxhetit për institutet kërkimore, buxheti i Kosovës së pasluftës asnjëherë nuk ka ndarë 0.6% të buxhetit vjetor për hulumtime.

Por, pas çlirimit, me themelimin e institucioneve vetëqeverisëse, për të siguruar votat e kategorive të caktuara të popullsisë, qeveritë e pasluftës filluan t’i vënë një vlerë monetare çdo aktiviteti patriotik të viteve ’90.

U fillua me të burgosurit politik, ku shteti i varfër i Kosovës mori përsipër të paguante ish të burgosur politik bazuar në netët e kaura në burg. Pastaj u vazhdua me kompensimin e ish-luftëtarëve të luftës së UÇK-së dhe familjeve të tyre. Në Buxhetin e vitit 2018 vetëm se është ndarë një shumë për pensionet e deputetëve të viteve ’90. Tani e një kohë të gjatë kompensim kërkojnë edhe ish-zyrtarët e Qeverisë së Kosovës në mërgim. Në muajin prill 2018, Qeveria aprovoi Projektligjin për statusin e punëtorëve të arsimit shqip në Republikën e Kosovës nga viti 1990 deri 1999. Ky ligj parasheh pension shtesë për të gjithë punëtorët e arsimit gjatë viteve ’90, pension i cili duhet të paguhet nga buxheti i shtetit.

Sipas ministrit të financave Bedri Hamza, i cili e kundërshtoi këtë ligj, drafti aktual lë hapur mundësinë që përveç punëtorëve të arsimit, pensione të përfitojnë edhe punëtorët në sektorët tjerë. Kësisoj, pensione mund të përfitojnë minimum 23 mijë persona të angazhuar gjatë viteve ‘90. Të gjithë këta persona do të kenë të drejtë në pension prej 263 euro deri 303 euro. Nëse hyn në fuqi ky ligj, atëherë buxheti i Kosovës pritet të shpenzoj deri në 70 milionë euro në vit për pensionet e këtyre kategorive. Shto këtu edhe 64 milionë euro në vit për pensionet e veteranëve të luftës, 10.5 milionë euro në vit për pensionet e ish të burgosurve politik, 300 mijë euro në vit për deputetët e viteve ’90, 38 milionë euro për pensionet e invalidëve të luftës, atëherë vetëm për këto kategori do të shpenzohen mesatarisht rreth 180 milionë euro në vit, apo 9% e buxhetit të Kosovës.

Nëse të gjithë këta kanë të drejtë të marrin pension për aktivizmin vullnetar të tyre gjatë viteve ’90, atëherë përse nuk ka të drejtë në pension edhe baca Isë i cili shiti lopën për të paguar rrogën e mësimdhënësve, apo baca Mustafë i cili dha 1,000 franga pa dashur as t’i përmendej emri, apo baca Latif i cili dha mbi 10 mijë marka për shkollat e Kosovës, e të gjithë ata 282 mijë veta të cilët kontribuuan për financimin e shtetit paralel.

Sakrifica, vullnetarizmi dhe organizimi i shoqërisë kosovare gjatë viteve ’90 është një ndër organizimet më të suksesshme që mund të arrijë një shoqëri, e që vazhdon të më fascinoj edhe sot. Fatkeqësisht, keqqeverisja dhe korrupsioni në shtetin e Kosovës të njohur nga 114 shtete të botës, po e mbytë këtë sakrificë dhe vullnetarizëm duke i vënë një vlerë monetare. Kësisoj, përveç që zbehim kujtimin për të gjithë sakrificën për shtetin paralel të viteve ’90, me veprime si këto po e rrënojmë edhe ardhmërinë e shtetit tashmë të pavarur të Kosovës.